Zbieg tytułów do ubezpieczeń społecznych - liczymy składki

[b]W jaki sposób należy naliczyć składki na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych oraz zaliczkę na podatek w sytuacji, gdy z własnym pracownikiem została zawarta umowa zlecenia?[/b]

W zakresie ubezpieczeń społecznych obowiązuje szersza definicja pracownika niż ta, wynikająca z kodeksu pracy. Oprócz osoby zatrudnionej na podstawie stosunku pracy za pracownika uważa się również osobę, która z własnym pracodawcą zawarła:

- umowę zlecenia,

- umowę o świadczenie usług, do której zastosowanie mają przepisy Kodeksu cywilnego dotyczące umowy zlecenia lub

- umowę o dzieło albo - którąś z ww. umów wykonuje na rzecz własnego pracodawcy.

Należy pamiętać, że zawierając z własnym pracownikiem dodatkowo umowę zlecenia nie zgłasza się go dodatkowo do ubezpieczeń społecznych. Nie zmienia to faktu, że od wypłacanego własnemu pracownikowi wynagrodzenia z tytułu umowy zlecenia istnieje obowiązek naliczania wszystkich składek na ubezpieczenia społeczne oraz składki na ubezpieczenie zdrowotne.

Oczywiście ta szersza definicja pracownika ma zastosowanie tylko i wyłącznie przy naliczaniu składek na:

- ubezpieczenia społeczne i zdrowotne oraz

- Fundusz Pracy,

- Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych.

[b]Dla celów podatkowych taka osoba ma dwa źródła przychodów, tzn. umowę o pracę oraz umowę zlecenia.[/b]

Na podstawie art. 10 ust. 1 pkt 1 i 2 [link=http://www.rp.pl/aktyprawne/akty/akt.spr?id=346580]ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (tj. DzU z 2010 r. nr 51, poz. 307 ze zm.)[/link] umowa o pracę oraz umowa zlecenia są odrębnymi źródłami przychodów.

Dlatego też przy ustalaniu zaliczki na podatek dochodowy:

- składki na ubezpieczenia społeczne pobrane od wynagrodzenia z umowy o pracę pomniejszają dochód do opodatkowania z umowy o pracę, natomiast

- pobrane składki na ubezpieczenia społeczne od wynagrodzenia z umowy zlecenia – przychód z tej umowy,

- składka na ubezpieczenie zdrowotne obliczona od przychodu z umowy o pracę jest sfinansowana jedynie z zaliczki obliczonej od przychodu z tej umowy (w wysokości nieprzekraczającej 7,75%), a z umowy zlecenia – wyłącznie z zaliczki obliczonej od przychodu z umowy zlecenia.

[ramka] [b]PRZYKŁAD[/b]

Pracownik w październiku otrzymał wynagrodzenie w wysokości:

- 4000 zł z umowy o pracę oraz

- 1000 zł z umowy zlecenia.

W raporcie składkowym ZUS RCA płatnik naliczy składki na ubezpieczenia społeczne od podstawy 5000 zł, tzn. od łącznej kwoty przychodu z tytułu umowy o pracę i umowy zlecenia.

Konkretne rozliczenie wygląda tak:

[b]kwota składek na ubezpieczenia społeczne finansowanych przez pracownika [/b]wynosi 685,50 zł, w tym na ubezpieczenie:

- emerytalne 5000 zł x 9,76% = 488 zł,

- rentowe 5000 zł x 1,5% = 75 zł,

- chorobowe 5000 zł x 2,45% = 122,50 zł;

[b]kwota składek na ubezpieczenia społeczne finansowanych przez płatnika [/b]wynosi 891,50 zł, w tym na:

- ubezpieczenie emerytalne 5000 zł x 9,76% = 488 zł,

- ubezpieczenie rentowe 5000 zł x 4,5% = 225 zł,

- ubezpieczenie wypadkowe 5000 zł x 2% (zakładamy, że taka stopa procentowa obowiązuje płatnika) = 100 zł

- Fundusz Pracy 5000 zł x 2,45% = 73,50 zł

- Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych 5000 zł x 0,10% = 5 zł