Odpłatne zarządzanie spółką to usługa podlegająca VAT

Naczelny Sąd Administracyjny (sygnatura akt: I FSK 876/13) uwzględnił skargę kasacyjną fiskusa w sprawie dotyczącej zarządzania spółką. Sąd podzielił stanowisko niekorzystne dla podatników. Taka czynność podlega VAT.

Prowadzenie ?spraw spółki

Kanwą sporu w sprawie była interpretacja podatkowa. Z wnioskiem o jej wydanie wystąpiła spółka z ograniczoną odpowiedzialnością. Wyjaśniła, że jest komplementariuszem w spółce komandytowo-akcyjnej (SKA) prowadzącej działalność deweloperską. Wnioskodawca obecnie posiada 1 proc. udziału w zyskach SKA. Zarząd spółki jest jednoosobowy. Spółka nie jest zarejestrowanym czynnym podatnikiem VAT. Nie wykonuje też żadnych czynności objętych zakresem przedmiotowym ustawy o VAT.

Firma tłumaczyła, że niedługo jako komplementariusz zostanie wyłączona z udziału w zyskach SKA. W zamian za to będzie jej przysługiwać wynagrodzenie z tytułu prowadzenia spraw SKA i jej reprezentowania. Jego wysokość i zasady wypłaty określone zostaną przez pełnomocnika powołanego uchwalą walnego zgromadzenia lub w umowie. Spółka zapytała, czy wynagrodzenie, które będzie otrzymywać od SKA z tytułu prowadzenia spraw i reprezentacji, wchodzi w zakres opodatkowania VAT.

Sama uważała, że pomimo przyznanego wynagrodzenia nie będzie podatnikiem VAT w związku z prowadzeniem spraw SKA, w której jest wspólnikiem i komplementariuszem. W jej ocenie między stronami nie istnieje stosunek zobowiązaniowy. Są to bowiem czynności wykonywane wewnątrz SKA przez jej wspólnika w granicach obowiązków przewidzianych przepisami kodeksu spółek handlowych.

Komplementariusz podkreślał, że prowadząc sprawy na podstawie k.s.h., nie będzie świadczył na rzecz SKA usług z art. 8 ustawy o VAT. W konsekwencji nie będzie on też podatnikiem VAT. A wynagrodzenie z tytułu zarządzania nie będą podlegały opodatkowaniu. Na potwierdzenie swojego stanowiska spółka powołała poglądy zawarte w wydanych już interpretacjach indywidualnych w tym zakresie.

Fiskus nie podzielił tego stanowiska. Zauważył, że k.s.h. przyznaje kompementariuszom prawo i obowiązek prowadzenia spraw spółki. Jednocześnie stanowi jednak, że z tytułu realizacji tego uprawnienia wspólnik nie otrzymuje wynagrodzenia za prowadzenie i reprezentowanie SKA. Z wniosku wynika zaś, że relacje między SKA a sp. z o.o. wykraczają poza zwykłe relacje między spółką a wspólnikiem, uregulowane w k.s.h.

Urzędnicy zwrócili uwagę, że komplementariusz odpowiada wobec osób trzecich za zobowiązania spółki solidarnie w sposób subsydiarny, lecz bez ograniczeń, ponosząc ryzyko ekonomiczne. Dlatego uznali, że prowadzenie spraw i reprezentowanie SKA wykonywane odpłatnie podlega VAT.

Jest ryzyko

Spółka zaskarżyła interpretację i sąd pierwszej instancji przyznał jej rację. Przed NSA szala zwycięstwa przechyliła się jednak na stronę fiskusa.

Jak wyjaśnił sędzia sprawozdawca Bartosz Wojciechowski, sąd kasacyjny w pełni zaakceptował stanowisko organów podatkowych. W ocenie NSA nie można było przyjąć, że wnioskodawca nie ponosi ryzyka gospodarczego. Ponadto z orzecznictwa europejskiego wynika, że bezpośrednie i pośrednie zarządzanie spółkami może stanowić działalność gospodarczą w rozumieniu przepisów UE.

W konsekwencji NSA uznał, że sporne czynności świadczone za wynagrodzeniem stanowią działalność gospodarczą w rozumieniu ustawy o VAT. Są to usługi i jako takie powinny podlegać opodatkowaniu VAT. Wyrok jest prawomocny.

Opinia:

Aneta ?Gniewkiewicz, doradca podatkowy, starszy menedżer w kancelarii Paczuski & Taudul