Zgodnie z art. 16 ust. 1 pkt 27 ustawy o CIT nie uznaje się za koszty uzyskania przychodów rezerw, jeżeli obowiązek ich tworzenia w ciężar kosztów nie wynika z odrębnych ustaw. Przepis ten stanowi jednak, że nie są kosztem uzyskania przychodów rezerwy utworzone zgodnie z ustawą o rachunkowości. Takie same zasady stosują przedsiębiorcy płacący PIT, jeśli firma rozlicza się na podstawie ksiąg rachunkowych (art. 23 ust. 1 pkt 22 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych).
[srodtytul]Rezerwy tylko w rachunkowości[/srodtytul]
Podatnicy czasem mają wątpliwości, czy ograniczenia te mają zastosowanie do rezerw na naprawy gwarancyjne. Dlaczego? Bo w ustawie o rachunkowości nazwano je w inny sposób. W myśl art. 39 ust. 2 pkt 2 tej ustawy jednostki dokonują biernych rozliczeń międzyokresowych kosztów w wysokości prawdopodobnych zobowiązań przypadających na bieżący okres sprawozdawczy, wynikających np. z obowiązku wykonania związanych z bieżącą działalnością przyszłych świadczeń na rzecz pracowników, w tym świadczeń emerytalnych, a także przyszłych świadczeń wobec nieznanych osób, których kwotę można oszacować w sposób wiarygodny, mimo że data powstania zobowiązania nie jest jeszcze znana, w tym z tytułu napraw gwarancyjnych i rękojmi za sprzedane produkty długotrwałego użytku. Zobowiązania ujęte jako bierne rozliczenia międzyokresowe i zasady ustalania ich wysokości powinny wynikać z uznanych zwyczajów handlowych.
Analiza orzecznictwa wskazuje jednak, że ograniczenie zawarte w art. 23 ust. 1 pkt 22 ustawy o PIT oraz art. 16 ust. 1 pkt 27 ustawy o CIT dotyczą także przewidywanych kosztów napraw gwarancyjnych. W ten sposób nakazuje interpretować przepisy np. [b]NSA w wyroku z 27 sierpnia 2002 r. (III SA 3031/00)[/b]. Sąd stwierdził w nim, że kwoty zaliczone do biernych rozliczeń międzyokresowych kosztów w rozumieniu art. 39 ust. 2 ustawy o rachunkowości stanowiące wydatki przyszłe są kosztami uzyskania przychodów w rozumieniu art. 15 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych w momencie ich rzeczywistego poniesienia, a nie w momencie zarachowania. Potwierdza to także art. 39 ust. 2a ustawy o rachunkowości, który nakazuje prezentować je w bilansie jako rezerwy na zobowiązania. Nie ma też wątpliwości, że bierne rozliczenia międzyokresowe kosztów pełnią funkcję rezerw.
[srodtytul]Usunięcie usterki zmniejsza dochód[/srodtytul]