Sąd: kradzież prądu jest bez VAT, fiskus: to dostawa towarów

Chodzi o opłaty pobierane na podstawie art. 57 ust. 1 prawa energetycznego. Przepis ten mówi: „W razie nielegalnego pobierania paliw lub energii z sieci przedsiębiorstwo energetyczne pobiera opłaty za nielegalnie pobrane paliwo lub energię w wysokości określonej w taryfach lub dochodzi odszkodowania na zasadach ogólnych”. Mówiąc prościej ten, kto kradnie prąd, powinien za to zapłacić. Czy do opłaty trzeba doliczyć VAT, inaczej czy nielegalny pobór energii to czynność opodatkowana? Nie, i to przynajmniej z kilku powodów:

- do kradzieży nie stosuje się ustawy o VAT (jest to czynność, która nie może być przedmiotem prawnie skutecznej umowy),

- osoba (firma), która pobiera nielegalnie energię, nie nabywa prawa do rozporządzania nią jak właściciel,

- opłata za nielegalny pobór nie jest wynagrodzeniem w świetle ustawy o VAT.

Takie wnioski można wyciągnąć z orzecznictwa sądowego.

NSA w wyroku z 5 czerwca 2008 r. (I FSK 739/07)

podkreślił, że dostawa towarów ma miejsce wtedy, gdy „podatnik podejmie określone działanie w celu przeniesienia władztwa nad rzeczą”. Nie jest tak w przypadku nielegalnego poboru energii. NSA powołał się też na

wyrok ETS z 14 lipca 2005 r. w sprawie C-435/03 British American Tobacco International Ltd, Newman Shipping&Agency Company NV v. państwo belgijskie

, w którym wyraźnie stwierdzono: „kradzież towarów nie może być traktowana jako dostawa towarów w rozumieniu dyrektywy (...) Skutkiem kradzieży nie jest uzyskanie przez sprawcę uprawnienia do rozporządzania towarami jak właściciel”.

Również WSA w Rzeszowie w wyroku z 12 lipca 2007 r. (I SA/Rz 461/07) stwierdził: „Kradzież towaru (energii) czyni z podmiotu, który się jej dopuszcza, jedynie dzierżyciela. Jej skutkiem nie jest wyposażenie sprawcy w uprawnienie do rozporządzania towarem jak właściciel. Z tych względów kradzież nie może być uznana za zdarzenie powodujące przeniesienie praw pomiędzy poszkodowanym a sprawcą w rozumieniu art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT”.

WSA w Warszawie w wyroku z 9 maja 2008 r. (III SA/Wa 553/08)