Wydatki na ulepszenie powiększają wartość początkową obiektu

Komentarz eksperta

Damian Bugaj, konsultant w Dziale Prawnopodatkowym PwC

Problem prawidłowego kwalifikowania nakładów na środki trwałe jako wydatków remontowych lub ulepszeniowych w praktyce często budzi wątpliwości podatników. Taka kwalifikacja jest istotna ze względu na ich odmienne ujmowanie jako kosztów uzyskania przychodów w CIT. Wydatki poniesione w związku z remontem są bowiem kosztem w momencie ich poniesienia, natomiast wydatki na ulepszenie środków trwałych powiększają ich wartość początkową (stanowiąc pośrednio koszty uzyskania przychodu poprzez odpisy amortyzacyjne). Kluczowe jest zatem określenie kiedy mamy do czynienia z remontem, a kiedy z ulepszeniem.

Zgodnie z ustawą o CIT, aby móc potraktować poniesione wydatki jako ulepszeniowe konieczne jest spełnienie łącznie dwóch warunków. Po pierwsze, muszą być poniesione na przebudowę, rozbudowę, rekonstrukcję, adaptację lub modernizację środka trwałego (a ich łączna wartość powinna przekroczyć 3500 zł). Po drugie, takie wydatki powinny spowodować wzrost wartości użytkowej środka trwałego w stosunku do jego wartości z dnia przyjęcia do używania (mierzonej w szczególności okresem używania, zdolnością wytwórczą, jakością produktów uzyskiwanych za jego pomocą i obniżonymi kosztami jego eksploatacji). Ustawa o CIT nie precyzuje pojęcia remontu, odwołując się jednak do ustawy – Prawo budowlane, zgodnie z którą jako remont należy rozumieć wykonanie robót polegających na odtworzeniu stanu pierwotnego (przy czym dopuszcza się przy tym użycie wyrobów innych niż użyto pierwotnie). Z remontem nie wiąże się więc zmiana charakteru i funkcji środka trwałego, a odtworzenie jego stanu technicznego (który uległ zmianie na skutek eksploatacji i zużycia).

Podsumowując, przy odpowiedniej kwalifikacji wydatków należy uwzględnić efekt ich poniesienia zarówno w warstwie materialno-technicznej, jak i księgowo-ekonomicznej. Jeżeli wydatki prowadzą do rozbudowy środków trwałych, ich modernizacji, przystosowania (przerobienia) do wykorzystywania w innym celu lub odbudowania (rekonstrukcji) całkowicie zużytych środków trwałych, a jednocześnie, w następstwie ich poniesienia, dochodzi do zwiększenia ich wartości początkowej, to takie nakłady należy kwalifikować jako ulepszeniowe. Jeżeli jednak wydatki są ponoszone w związku z przywracaniem pierwotnego stanu technicznego i użytkowego środka trwałego (np. poprzez wymianę zużytych elementów) i są nakierowane na odtworzenie jego pierwotnej wartości, to powinny być traktowane jako remontowe. Należy także podkreślić, że zgodnie z dominującym stanowiskiem orzecznictwa, przy przywracaniu stanu pierwotnego nie jest istotne na skutek czyich działań lub zaniechań doszło do zużycia środka trwałego. W szczególności, z remontem nie mamy do czynienia wyłącznie wtedy kiedy do zużycia przyczynił się podmiot użytkujący dany środek trwały.