Czy na sprawdzenie zaległości podatkowych kontrahenta potrzeba jego zgody?

Jako nabywca zorganizowanej części przedsiębiorstwa chcę mieć potwierdzenie, jakie zaległości podatkowe ma zbywca. Wystosowałem wniosek do urzędu skarbowego, ale otrzymałem postanowienie o odmowie wydania zaświadczenia o wysokości zaległości podatkowych zbywającego. Czy mogę zaskarżyć to postanowienie? – pyta czytelnik.

Instytucja zaświadczenia o wysokości zaległości podatkowych zbywającego ma na celu ochronę podmiotu przystępującego do nabycia przedsiębiorstwa lub jego zorganizowanej części (wyrok NSA w Warszawie z 11 lutego 2014 r., II FSK 338/12). Aby organ podatkowy wydał nabywcy zaświadczenie o wysokości zaległości podatkowych zbywającego, do wniosku w tej sprawie musi być dołączona zgoda zbywającego na wydanie przez organ podatkowy takiego zaświadczenia. Wydanie stosownego zaświadczenia jest zatem uzależnione od zgody wyrażonej uprzednio przez zbywcę. Takie zaświadczenie ma istotne znaczenie, gdyż w razie nieposiadania przez nabywcę takiego zaświadczenia nie może on w sposób skuteczny powoływać się na brak wiedzy w tym zakresie, czy wiedzę niezgodną ze stanem faktycznym (wyrok WSA w Lublinie z 26 października 2007 r., I SA/Lu 479/07). Bez zgody zbywającego fiskus nie ma prawa wydać nabywcy zaświadczenia o wysokości zaległości podatkowych zbywającego.

Zażalenie w ciągu siedmiu dni

Podatnik ma prawo złożyć zażalenie na rozstrzygnięcie organu podatkowego, w którym odmawia on wydania zaświadczenia o wysokości zaległości podatkowych zbywającego. Aby jednak takie zażalenie zostało uznane przez organ podatkowy, podatnik powinien spełnić przesłanki formalne, które są wskazane w przepisach podatkowych.

Zgodnie z art. 306c ordynacji podatkowej (dalej: o.p.) odmowa wydania zaświadczenia lub zaświadczenia o treści żądanej przez osobę ubiegającą się o nie następuje w drodze postanowienia, na które służy zażalenie. Takie zażalenie należy złożyć w ciągu siedmiu dni od dnia doręczenia postanowienia stronie.

Który organ jest właściwy

Zgodnie z art. 239 o.p. w przypadku zażaleń mają odpowiednie zastosowanie przepisy dotyczące odwołań. W sprawie rozpoznania zażalenia na postanowienie w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia o wysokości zaległości podatkowych zbywającego właściwy jest organ wyższej instancji. W przypadku decyzji wydanej przez naczelnika urzędu skarbowego będzie to zatem dyrektor izby skarbowej.

Niezbędna argumentacja

Składając zażalenie na postanowienie o odmowie wydania zaświadczenia o wysokości zaległości podatkowych zbywającego, podatnik powinien wskazać, dlaczego stanowisko organu podatkowego odmawiające mu wydania żądanego zaświadczenia jest niezasadne.

Przykład

Jan Nowak otrzymał 12 lutego 2015 r. postanowienie naczelnika urzędu skarbowego o odmowie wydania zaświadczenia o wysokości zaległości podatkowych Grzegorza Wiśniewskiego (podmiotu zbywającego zakład produkcyjny). W postanowieniu wskazano, że podatnik, mimo wezwania go przez organ podatkowy do uzupełnienia wniosku, nie dołączył żądanego przez fiskusa dokumentu w postaci zgody zbywającego na wydanie przez organ podatkowy zaświadczenia o wysokości zaległości podatkowych zbywającego. Faktycznie, pan Jan po sprawdzeniu swojej dokumentacji stwierdził, że to jego błąd, gdyż takiej zgody nie dołączył do wniosku. W takiej sytuacji złożenie zażalenia na postanowienie o odmowie wydania zaświadczenia o wysokości zaległości podatkowych zbywającego jest niezasadne.

Podatnik nabywca musi złożyć zażalenie w ciągu siedmiu dni od daty otrzymania postanowienia o odmowie wydania zaświadczenia o wysokości zaległości podatkowych zbywającego.

Przykład

4 lutego 2015 r. Kazimierz Kowalski złożył wniosek o wydanie zaświadczenia o wysokości zaległości podatkowych zbywającego. 5 lutego 2015 r. po zauważeniu, że do wniosku zapomniał dołączyć zgody zbywającego na wydanie mu przez organ podatkowy zaświadczenia o wysokości zaległości podatkowych zbywającego, złożył osobiście w biurze podawczym urzędu skarbowego pismo przewodnie wraz z tą zgodą. 16 lutego 2015 r. podatnik otrzymał postanowienie naczelnika urzędu skarbowego o odmowie wydania zaświadczenia o wysokości zaległości podatkowych zbywającego. Jak wynika z treści postanowienia, podatnik nie dołączył do wniosku zgody zbywającego na wydanie nabywcy przez organ podatkowy zaświadczenia o wysokości zaległości podatkowych zbywającego. Tymczasem pan Kazimierz dostarczył taką zgodę w kolejnym dniu po dniu złożenia wniosku i ma na to potwierdzenie z biura podawczego urzędu skarbowego. 24 lutego 2015 r., a więc w terminie ustawowym, złożył zażalenie na to postanowienie, dołączając dokumenty potwierdzające, że zbywający wyraził zgodę na wydanie przez organ podatkowy nabywcy zaświadczenia o wysokości zaległości podatkowych zbywającego, a podatnik złożył je w dniu następnym.

WZÓR zażalenia na postanowienie o odmowie wydania zaświadczenia o wysokości zaległości podatkowych

Środa Wielkopolska, 19 lutego 2015 r.

Kajetan Kowalski

PPHU „Akwarius"

ul. Bohaterów Warszawy

63-000 Środa Wielkopolska

NIP 654-25-63-235

Do

Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu

Pl. Cyryla Ratajskiego 5

61-726 Poznań

za pośrednictwem

Naczelnika Urzędu Skarbowego

w Środzie Wielkopolskiej, ul. Harcerska 2

63-000 Środa Wielkopolska

dot. NUS-411-125/UW

Zażalenie na postanowienie o odmowie wydania zaświadczenia o wysokości zaległości podatkowych

Na podstawie art. 236 § 1 i § 2 pkt 1 w zw. z art. 306c i w zw. z art. 306g § 1 pkt 2 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (tekst jedn. DzU z 2012 r., poz. 749 ze zm.) wnoszę zażalenie na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w Środzie Wielkopolskiej z 13 lutego 2015 r. (NUS-411-125/UW) o odmowie wydania zaświadczenia o wysokości zaległości podatkowych PPHU Krystex-pol z siedzibą w Środzie Wielkopolskiej.

Uzasadnienie

13 lutego 2015 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w Środzie Wielkopolskiej wydał postanowienie o odmowie wydania zaświadczenia o wysokości zaległości podatkowych PPHU Krystex-pol z siedzibą w Środzie Wielkopolskiej. Organ podatkowy wskazał, że wprawdzie wniosek o wydanie zaświadczenia o wysokości zaległości podatkowych Krystiana Szymańskiego zbywającego zorganizowaną część przedsiębiorstwa wyodrębnionej z przedsiębiorstwa działającego pod firmą Krystex-pol został złożony. Jednak, jak wynika z treści postanowienia, do wniosku nie złożono zgody zbywającego na wydanie żądanego zaświadczenia.

Z takim stanowiskiem organu podatkowego nie można się zgodzić.

Do wniosku dołączono umowę sprzedaży – porozumienie z 3 lutego 2015 r. zawarte między PPHU Krystex-pol Krystiana Szymańskiego z siedzibą w Środzie Wielkopolskiej a PPHU Akwarius Kajetan Kowalski z siedzibą w Środzie Wielkopolskiej. Zgodnie z treścią tej umowy Krystian Szymański – PPHU Krystex-pol z siedzibą w Środzie Wielkopolskiej sprzeda na rzecz PPHU Akwarius zorganizowaną część przedsiębiorstwa wyodrębnioną z PPHU Krystex-pol. Według punktu 11b tej umowy zbywca wyraża zgodę na przeprowadzenie przez nabywcę czynności związanych z wykonaniem umowy sprzedaży przedsiębiorstwa, w tym czynności przed wszelkimi organami podatkowymi, sądowymi czy administracyjnymi. Zdanie drugie tego punktu, czego organ podatkowy pierwszej instancji nie dostrzegł, wskazuje, że w szczególności nabywca ma prawo wstąpić w miejsce zbywającego w przypadku wszelkiego rodzaju umów zawartych przez zbywcę i aktualnych na dzień podpisania umowy, jak również ma prawo do występowania przed instytucjami i organami w tym organami podatkowymi celem uzyskania zaświadczenia o stanie zaległości związanych z działalnością gospodarczą. Zbywający podpisał tę umowę, a dodatkowo potwierdził to również pieczęcią używaną dla celów prowadzonej działalności.

Mając na uwadze treść punktu 11b ww. umowy, nie złożono odrębnie stosownej zgody, o której mowa w art. 306g § 1 pkt 2 ordynacji podatkowej. Z treści wskazanego punktu umowy wynika, że zbywający nie tylko scedował na nabywcę prawo do przeprowadzenia wszelkich czynności związanych z wykonaniem umowy sprzedaży – porozumienia, ale również wyraził zgodę na występowanie przed instytucjami i organami w tym organami podatkowymi, celem uzyskania informacji o stanie zaległości związanych z działalnością gospodarczą. Intencją zbywającego przy zawieraniu takiej treści umowy była zatem również zgoda na wystąpienie przeze mnie jako nabywcę do organu podatkowego z żądaniem wydania zaświadczenia o wysokości zaległości podatkowych zbywającego.

Mimo takiej treści umowy sprzedaży – porozumienia z 3 lutego 2015 r. organ dodatkowo zażądał osobnej zgody zbywającego, z czym się nie zgadzam.