Jasne i bezsporne, zgodnie z orzecznictwem, jest, że podatnikiem VAT jest gmina, nie urząd.
Przyczyną interpretacja
Dlaczego zatem przez lata organy podatkowe rejestrowały urzędy gmin jako podatników VAT? Respektowały stanowisko ministra finansów wyrażone w piśmie z 19 grudnia 1994 (PP1-7207-69/94/SK), w którym uznał on, że podatnikiem zawsze jest odpowiedni urząd działający za osobę prawną (Skarb Państwa, gminę): „należy stwierdzić, że aczkolwiek podatnikiem VAT jest osoba prawna – Skarb Państwa lub gmina, to obowiązek uiszczenia należności podatkowej ciąży na podmiocie reprezentującym Skarb Państwa lub gminę w zakresie danej czynności dotyczącej mienia państwowego lub komunalnego. (...) w przypadku czynności cywilnoprawnych dokonywanych przez gminy podatnikiem jest reprezentant gminy, a więc burmistrz lub jego odpowiednik, a podatek zapłaci urząd gminy".
Do tego stanowiska stosowano się w zasadzie przez cały okres obowiązywania starej ustawy o VAT (z 1993 r.). Zdarzało się nawet, że w sytuacji gdy druk rejestracyjny złożyła gmina, organ wzywał ją do zmiany danych w formularzu lub rejestrował zarówno urząd gminy, jak i gminę.
Potem jednak minister finansów zmienił zdanie i 29 czerwca 2004 w piśmie nr OS5-065/ 140/2004 stwierdził, że „gmina jako osoba prawna obowiązana jest do uzyskania numeru NIP. (...) Gmina, która posiada status podatnika VAT oraz nadany odrębny numer NIP, obowiązana jest we własnym imieniu do wystawiania faktur VAT, dokumentujących wykonywane przez gminę czynności podlegające opodatkowaniu, do składania deklaracji VAT-7 oraz wpłacania kwot stanowiących zobowiązania podatkowe".
Mimo tego pisma organy podatkowe nadal rejestrowały jako podatników VAT urzędy gmin, a dopiero stosunkowo niedawno, bo od 2008 r., zaczęły jako podatnika traktować gminy, często wzywając je do dokonania rejestracji i wyrejestrowania urzędu, absolutnie nie uznając tu jakiejkolwiek ciągłości i możliwości po prostu zmiany nazwy podatnika z zachowaniem dotychczasowego NIP.