Antykryzysowe subsydia wykazujemy w informacji PIT-11

Chodzi o dotacje na utrzymanie miejsc pracy przewidziane przez [link=http://www.rp.pl/aktyprawne/akty/akt.spr?id=320785]ustawę z 1 lipca 2009 r. o łagodzeniu skutków kryzysu ekonomicznego dla pracowników i przedsiębiorców (DzU nr 125, poz. 1035; dalej: ustawa antykryzysowa)[/link], która obowiązuje od 22 sierpnia 2009 r. do końca 2011 r.

Są to:

- świadczenia z Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych (FGŚP) na częściowe zaspokojenie pensji podwładnego za czas przestoju ekonomicznego lub częściowe zrekompensowanie mu ograniczenia wymiaru czasu pracy,

- stypendia z Funduszu Pracy (FP) dla pracowników objętych przestojem ekonomicznym albo obniżonym wymiarem czasu pracy, których w tym czasie posłaliśmy na szkolenia lub studia podyplomowe.

Subsydia te są finansowane ze środków FGŚP i FP, ale to szef wypłaca je osobom zatrudnionym. Ustawa antykryzysowa wyraźnie nakazuje potrącać z nich zaliczki na PIT oraz składki na ubezpieczenia społeczne, ale – jak zwykle – nie wnika w szczegóły.

Powoduje to trudności w praktycznym rozliczeniu tych pieniędzy, np. do jakiej kategorii przychodów je kwalifikujemy, jaki podatek pobieramy oraz gdzie i w jaki sposób je ujmujemy w dokumentach wysyłanych do ZUS i urzędu skarbowego.

[srodtytul]Z jakiego źródła[/srodtytul]

Zasadnicze pytanie: [b]do jakich przychodów należą wskazane antykryzysowe dotacje na utrzymanie miejsc pracy?[/b]

Od odpowiedzi na nie zależą ważne kwestie, m.in.:

- sposób wypełnienia informacji o dochodach oraz o pobranych zaliczkach na podatek dochodowy PIT-11, jaką pracodawcy muszą przekazać podwładnym i ich urzędom skarbowym do końca lutego 2010 r. (a w zasadzie w tym roku do 1 marca) za poprzedni rok,

- możliwość prawidłowego rozliczenia dotacji płacowych w dokumentach ubezpieczeniowych ZUS RCA i ZUS DRA i odprowadzenia od nich składek na ubezpieczenia społeczne, FP, FGŚP i zdrowotne,

- dopuszczalność poboru z uiszczanych od nich miesięcznych zaliczek kwoty zmniejszającej podatek.

Ustawa antykryzysowa nie rozstrzyga zagadnienia, a przedsiębiorcy zastanawiają się nad trzema konkurencyjnymi wersjami kwalifikacji opisanych subsydiów do przychodów:

- ze stosunku pracy,

- z innych źródeł,

- wypłaconych z FP i FGŚP.

[srodtytul]Tylko ze stosunku pracy[/srodtytul]

Moim zdaniem prawidłowe jest pierwsze rozwiązanie: antykryzysowe świadczenia z FP i FGŚP są przychodami ze stosunku pracy.

Potwierdza to wprost art. 12 ust. 1 w związku z art. 11 ust. 1 [link=http://www.rp.pl/aktyprawne/akty/akt.spr?id=80474]ustawy o PIT[/link].

Zgodnie z nimi przychody ze stosunku pracy to wszelkiego rodzaju wypłaty pieniężne oraz wartość pieniężna świadczeń w naturze bądź ich ekwiwalenty, bez względu na źródło ich finansowania, otrzymane albo postawione do dyspozycji zatrudnionego przez pracodawcę.

Cytowane przepisy nie wymagają, aby przychody ze stosunku pracy finansował z własnych funduszy zakład; obejmują również świadczenia pokrywane przez inne podmioty, jeśli szef pośredniczy w przekazaniu ich podwładnemu (a tak właśnie jest w tej sytuacji).

Tezę tę wzmacnia dodatkowo art. 20 ust. 1 ustawy o PIT, według którego dopłaty kwalifikujemy do innych źródeł przychodu, pod warunkiem że nie są przychodami ze stosunku pracy. Ponadto sama ustawa antykryzysowa (art. 8 ust. 2 i art. 18) nakłada pośrednio na pracodawcę rolę płatnika podatku dochodowego i składek od subsydiów płacowych.

Mimo mylącej nazwy opisanych dotacji nie kwalifikujemy do przychodów ze świadczeń wypłaconych z FGŚP i FP, które wykazujemy w części E.5 PIT-11. Są to bowiem świadczenia bezpośrednio wypłacane beneficjentowi przez FGŚP czy FP, dla których to one właśnie są płatnikami. Wsparcie antykryzysowe reguluje natomiast pracownikom firma i to ona jest płatnikiem podatków i składek.

[srodtytul]Wiemy, jak potrącać zaliczki…[/srodtytul]

Skoro ustaliliśmy kwalifikację subsydiów płacowych przysługujących na podstawie ustawy antykryzysowej, wyjaśnia to nam już inne wątpliwe kwestie. W trakcie roku pracodawca co miesiąc potrąca z nich zaliczkę na podatek dochodowy tak samo jak od wynagrodzenia za pracę, według stawek ze skali podatkowej.

Gdy zdarzy się, że w miesiącu wypłaciliśmy podwładnemu wyłącznie świadczenie z FGŚP na częściowe zaspokojenie pensji za czas przestoju ekonomicznego, trzeba zastosować odpowiednie zryczałtowane koszty uzyskania przychodu. Nawet mimo że zatrudniony nie świadczy w tym okresie pracy. Przysługują one bowiem z tytułu istniejącego stosunku pracy, a nie z racji wykonywania pracy [b](por. interpretacja Izby Skarbowej w Poznaniu z 25 marca 2008 r., ILPB1/415-11/08-2/AMN)[/b].

Do pomniejszenia przychodów o zryczałtowane miesięczne koszty ma zatem też prawo zatrudniony, który np. nie przepracował nawet jednego dnia w miesiącu. Wystarczy, że uzyskał przychód ze stosunku pracy, choćby antykryzysowe świadczenie z FGŚP.

Zasada ta dotyczy też miesięcznej kwoty zmniejszającej podatek, pod warunkiem, oczywiście, że zatrudniony złożył pracodawcy PIT-2. Z tym wiąże się inny kłopot: w PIT-2, upoważniającym szefa do strącania miesięcznej kwoty zmniejszającej podatek, pracownik oświadcza m.in., że nie otrzymuje świadczeń pieniężnych od organu zatrudnienia lub od biura terenowego FGŚP (art. 32 ust. 3 pkt 4 updof).

Faktycznie antykryzysowa pomoc jest wprawdzie finansowana z FP i FGŚP, ale zatrudniony otrzymuje ją od pracodawcy. Dlatego pracownik spokojnie może złożyć PIT-2 uprawniający do stosowania kwoty zmniejszającej podatek.

[srodtytul]…i jak wypełnić deklarację podatkową[/srodtytul]

Świadczenia z FGŚP i stypendia z FP, jakie wypłaciliśmy pracownikom w ubiegłym roku na podstawie ustawy antykryzysowej, ujmujemy w całości w części E.1 PIT-11 wraz z innymi należnościami ze stosunku pracy. Następnie wykazujemy je tak samo jak inne przychody ze stosunku pracy.

Krótko mówiąc, w rocznej informacji PIT-11 subsydia te stanowią integralną część przychodów ze stosunku pracy.