Po uzyskaniu własności szybko w koszty

Jeżeli po wykupieniu z leasingu dana rzecz ma być wprowadzona do ewidencji środków trwałych, jej wartość początkową – dla celów amortyzacji – należy ustalić według ceny nabycia.

Na podstawie art. 16g ust. 3 [link=http://www.rp.pl/aktyprawne/akty/akt.spr;jsessionid=863A40ACC61CA9E96D7A3843BE9CCADE?id=115893]ustawy o CIT[/link] (art. 22g ust. 3 [link=http://www.rp.pl/aktyprawne/akty/akt.spr;jsessionid=3E124846EEAE97869217567BDC99910B?id=80474]ustawy o PIT[/link]) za cenę nabycia uważa się kwotę należną zbywcy, powiększoną o koszty związane z zakupem, naliczone do dnia przekazania środka trwałego lub wartości niematerialnej i prawnej do używania, a w szczególności o koszty transportu, załadunku i wyładunku, ubezpieczenia w drodze, montażu, instalacji i uruchomienia programów oraz systemów komputerowych, opłat notarialnych, skarbowych i innych, odsetek, prowizji, oraz pomniejszoną o podatek od towarów i usług, z wyjątkiem przypadków gdy zgodnie z odrębnymi przepisami podatek od towarów i usług nie stanowi podatku naliczonego bądź podatnikowi nie przysługuje obniżenie kwoty należnego podatku o podatek naliczony albo zwrot różnicy podatku w rozumieniu [link=http://www.rp.pl/aktyprawne/akty/akt.spr?id=172827]ustawy o podatku VAT[/link].

[srodtytul]Wykup odrębną czynnością[/srodtytul]

Kwotą należną jest w tym wypadku kwota należna dla finansującego. W naszym przykładzie będzie to 1220 zł brutto (1000 zł + 220 zł VAT). Dla ustalenia wartości początkowej środka trwałego należy ją jednak pomniejszyć o VAT, z wyjątkiem przypadków gdy zgodnie z ustawą o VAT nie przysługuje prawo do odliczenia tego podatku.

Warto mieć tu na uwadze, że nabycie środka trwałego po leasingu jest odrębną czynnością od jego leasingu (gdy leasing ma charakter operacyjny). W szczególności jest to istotne, gdy chodzi o samochód osobowy. W przypadku takich samochodów można bowiem odliczyć 60 proc. kwoty podatku określonej w fakturze zakupu, nie więcej jednak niż 6000 zł (art. 86 ust. 3 ustawy o VAT), nawet gdy został wykorzystany limit 6000 zł odliczenia VAT z tytułu usługi leasingu (art. 86 ust. 7 ustawy o VAT).

W związku z tym że kwota VAT z tytułu zakupu samochodu po zakończeniu leasingu podlega częściowemu odliczeniu, to nie należy tej części VAT uwzględniać w jego wartości początkowej. Potwierdza to [b]interpretacja Izby Skarbowej w Poznaniu z 26 maja 2009 r. (ILPP2/443-456/09-2/GZ)[/b]:

„Leasing operacyjny jest umową, na podstawie której leasingobiorca nabywa jedynie prawo do korzystania z przedmiotu leasingu, a formą wynagrodzenia za powyższą usługę jest czynsz. W świetle ustawy o VAT leasing operacyjny jest usługą. Po zakończeniu podstawowego okresu trwania umowy leasingu operacyjnego jednym z wariantów jest sprzedaż przedmiotu umowy leasingobiorcy. Opcja wykupu samochodu będącego przedmiotem umowy leasingu operacyjnego jest uprawnieniem, z którego leasingobiorca może skorzystać, ale nie musi.

Zatem należy przyjąć, że wykup przedmiotu leasingu jest odrębną czynnością – dostawą towaru – niezwiązaną z samą umową leasingu. Od tej czynności będzie przysługiwało zainteresowanemu prawo do odliczenia 60 proc. kwoty podatku naliczonego wynikającej z faktury dokumentującej zakup przedmiotowego samochodu osobowego, nie więcej jednak niż 6000 zł”.

[ramka][b]Przykład[/b]

Jeśli przyjmiemy, że przedmiotem leasingu jest samochód osobowy, wykupiony za 1000 zł + 22 proc. VAT, to kwota VAT z faktury jego zakupu może być odliczona w wysokości 220 zł x 60 proc. = 132 zł.

Po wykupieniu wartość początkowa pojazdu będzie wynosiła 1000 zł + (220 zł – 132 zł) = 1088 zł, i według tej wartości samochód może być wprowadzony do ewidencji środków trwałych.[/ramka]

[srodtytul]Wartość rynkowa nie wchodzi w grę[/srodtytul]

Uwaga, przepisy nie przewidują ustalenia wartości początkowej przedmiotu leasingu według jego wartości rynkowej w momencie wykupu z leasingu. Taki sposób ustalenia wartości początkowej wchodzi w grę tylko w razie nabycia w drodze spadku, darowizny lub w inny nieodpłatny sposób, w postaci wkładu niepieniężnego (aportu) wniesionego do spółki cywilnej lub osobowej spółki handlowej, albo w razie otrzymania w związku z likwidacją osoby prawnej (art. 16g ust. 1 pkt 3 – 5 ustawy o CIT, art. 22g ust. 1 pkt 3 – 5 ustawy o PIT). Żadna z tych okoliczności nie zachodzi w razie wykupu środka trwałego z leasingu.

Potwierdza to [b]interpretacja Izby Skarbowej w Warszawie z 22 lipca 2009 r. (IPPB1/415-370/09-2/ES)[/b]. Izba uznała w niej, że „wykup przedmiotu leasingu po zakończeniu podstawowego okresu trwania umowy staje się odrębnym od umowy leasingu zdarzeniem prawnym, tj. umową sprzedaży. O powyższym świadczy przede wszystkim fakt, iż korzystający jest jedynie uprawniony do zakupu przedmiotu leasingu, a nie również zobowiązany do dokonania tej czynności.

Realizacja tego uprawnienia wymaga wyrażenia chęci jego odkupienia od korzystającego. W związku z powyższym wykup przedmiotowego samochodu po zakończeniu umowy leasingu jest nabyciem w drodze kupna, a wartość wykupu – ceną jego nabycia (art. 22g ust. 1 pkt 1 ustawy o PIT). Wobec powyższego brak jest podstaw, aby przyjąć, że wartość początkowa środka trwałego odpowiada wartości rynkowej, a nie tej wyrażonej w umowie sprzedaży”.

[srodtytul]Jednorazowy odpis[/srodtytul]

Gdy wartość początkowa takiego środka trwałego jest równa lub niższa niż 3500 zł, to można dokonać jednorazowego odpisu w miesiącu oddania go do używania albo w miesiącu następnym (na podstawie art. 16f ust. 3 ustawy o CIT bądź art. 22f ust. 3 ustawy o PIT).