Organy podatkowe nie mogą bezrefleksyjnie przyjmować ustaleń z decyzji podatkowych wydanych wobec kontrahentów podatnika, nawet ostatecznych, i zwalniać się z obowiązku przeprowadzenia postępowania dowodowego wobec podatnika - stwierdził Trybunał Sprawiedliwości UE w wydanym 16 października 2019 r. wyroku w sprawie węgierskiej spółki Glencore Agriculture Hungary Kft. przeciwko Nemzeti Adóés Vámhivatal Fellebviteli Igazgatósága (C-189/18).
Chodzi o częstą praktykę, gdy w ramach kontroli i postępowań w sprawie karuzeli podatkowych organy podatkowe opierają swoje decyzje na materiałach dowodowych zgromadzonych w innych postępowaniach. Chodzi np. o dokumenty czy zeznania świadków uzyskane w postępowaniach lub kontrolach wobec kontrahentów kontrolowanego. Co więcej, kontrolowany podatnik często nie ma możliwości przeprowadzenia dodatkowego postępowania dowodowego, tym razem ze swoim udziałem.
TSUE stwierdził, że przepisy unijne nie stoją na przeszkodzie praktyce, zgodnie z którą, w ramach weryfikacji prawa do odliczenia VAT przez podatnika, organ podatkowy jest związany ustaleniami faktycznymi i kwalifikacjami prawnymi dokonanymi już przez siebie w ramach powiązanych postępowań administracyjnych prowadzonych przeciwko dostawcom tego podatnika, na których to ustaleniach i kwalifikacjach opierają się ostateczne decyzje stwierdzające istnienie oszustw związanych z VAT popełnionych przez tych dostawców. Jednak Trybunał wskazał na trzy zastrzeżenia:
- organ podatkowy ma obowiązek zapoznania podatnika z dowodami, w tym z dowodami pochodzącymi z owych powiązanych postępowań administracyjnych, na podstawie których zamierza wydać decyzję, oraz że podatnik ten nie zostaje w ten sposób pozbawiony prawa do skutecznego zakwestionowania w trakcie toczącego się przeciwko niemu postępowania owych ustaleń faktycznych i kwalifikacji prawnych;
- podatnik może w trakcie tego postępowania uzyskać dostęp do wszystkich dowodów zebranych w trakcie owych powiązanych postępowań administracyjnych lub w jakimkolwiek innym postępowaniu, na których to dowodach wspomniany organ zamierza oprzeć swą decyzję lub które to dowody mogą zostać wykorzystane przy wykonywaniu prawa do obrony, chyba że cele leżące w interesie ogólnym uzasadniają ograniczenie tego dostępu;
