Podatek od czynności cywilnoprawnych: będzie trudniej odzyskać podatek od aportów

Na rozstrzygnięcie Trybunału Sprawiedliwości UE (sygnatura akt: C-372/10) czekało wiele firm, które przeprowadzały restrukturyzację. Kierując się polskimi przepisami, płaciły podatek od czynności cywilnoprawnych, a potem próbowały go odzyskać, powołując się na wykładnię unijną. Po wyroku ETS nie będzie to łatwe.

Trybunał zajął się sporem z fiskusem spółki z o.o., do której zostały wniesione udziały. Aport spowodował podwyższenie kapitału zakładowego. Czynność tę opodatkowano 0,5-proc. PCC.

Kiedy zwolnienie

Spółka wystąpiła o stwierdzenie nadpłaty, argumentując, że ustawa o PCC (nakładająca do końca 2008 r. podatek na czynności restrukturyzacyjne) jest sprzeczna z dyrektywą 69/335, zabraniającą obciążania takich transakcji podatkiem kapitałowym.

ETS podkreślił jednak, że dyrektywa zwalnia z PCC czynności, które 1 lipca 1984 r. były zwolnione z podatku kapitałowego albo obciążone 0, 5-proc. lub niższą daniną. Ponieważ w Polsce opłata skarbowa była wtedy wyższa, nie ma obowiązku stosowania zwolnienia.

– Z dniem przystąpienia do UE Polska powinna zagwarantować zwolnienie czynności restrukturyzacyjnych od podatku kapitałowego – mówi Marek Kozaczuk, doradca podatkowy, partner w kancelarii Dewey

& LeBoeuf. – Zrobiła to dopiero w 2009 r. Niestety, okazuje się, że ETS akceptuje taką praktykę. Spółkom, które ubiegają się o odzyskanie podatku, nie pomoże już więc powoływanie się na przepisy wspólnotowe. Ten argument podatników został odrzucony – wskazuje.

Bez podwójnego opodatkowania

Nie oznacza to jednak, że nie ma już szans na zwycięstwo w sporze z fiskusem. W drugiej części orzeczenia ETS stwierdził, że z podstawy opodatkowania wyłączona jest suma aktywów przeznaczonych na podwyższenie kapitału, które już wcześniej zostały objęte podatkiem kapitałowym. Chodzi też o te aktywa, które pochodzą od innej spółki.

– Jeśli więc do spółki B wniesiono udziały spółki A i zostały one opodatkowane, to wniesienie ich do spółki C nie będzie już obciążone PCC – tłumaczy Kozaczuk. – Tak samo będzie w razie kolejnego aportu przedsiębiorstwa lub majątku wchodzącego w jego skład. Ponownie przekazywane aktywa, które zostały już wcześniej opodatkowane, powinny być wyodrębnione, by można je było wyłączyć z podstawy opodatkowania – dodaje.

– Dyskusyjny i sprzeczny z wcześniejszym orzecznictwem ETS wyrok przekreśla część argumentacji podatników walczących o odzyskanie zapłaconego PCC, ale nie wyklucza całkowicie możliwości ubiegania się o zwrot podatku – podsumowuje Łukasz Adamczyk, doradca podatkowy z kancelarii Prof. Marek Wierzbowski i Partnerzy. – Potwierdza bowiem, że jeśli na 1 lipca 1984 r. czynność podwyższenia kapitału nie była przedmiotem opodatkowania podatkiem kapitałowym w Polsce, to pobór PCC po 1 maja 2004 r. był sprzeczny z prawem UE. Powinno to mieć zastosowanie np. do wkładów do spółek akcyjnych.

Opinia dla „Rz"

Andrzej Zubik doradca podatkowy, menedżer w zespole ds. postępowań podatkowych PwC