Kasa sklepu nie tylko zainkasuje, lecz także zadziała jak bankomat

Przyjmowanie płatności kartami nie przynosi sprzedawcy bezpośrednich dochodów, oznacza natomiast koszty ponoszone na rzecz centrum rozliczeniowego. Sprzedawcę obciąża miesięczna opłata za dzierżawę terminalu. Musi on też płacić prowizję od wszystkich rozliczonych płatności kartą (jej stawka zależy m.in. od osiąganych obrotów bezgotówkowych).

Jednak i tak sprzedawców akceptujących karty przybywa. Część klientów wybiera konkretne sklepy właśnie dlatego, że można w nich płacić kartą. Przyjmuje się też, że osoba posługująca się plastikowym pieniądzem jest skłonna wydać więcej niż ktoś, kto płaci gotówką. Trudno jednak ocenić, w jak dużym stopniu te dwa czynniki wpływają na wysokość osiąganych obrotów.

[srodtytul]Duży ma za darmo, mały płaci kilkanaście złotych[/srodtytul]

Równie trudne do oszacowania są korzyści, jakie przedsiębiorca może osiągnąć, decydując się na świadczenie usługi cashback. Pod tą anglojęzyczną nazwą kryje się możliwość wypłacenia z kasy sklepu niewielkiej kwoty gotówką przy płatności kartą debetową za towar lub usługę.

Niezależnie od rodzaju karty i wartości transakcji bezgotówkowych wartość wypłaty gotówkowej nie może przekroczyć 200 zł. Oczywiście rachunek klienta jest wtedy obciążany sumą tych dwóch kwot – zapłaconej za towar i pobranej z kasy. Jest też dodatkowy warunek – na tego typu transakcje musi się zgodzić bank, który wydał kartę.

Warunki, na jakich sprzedawca może oferować usługę cashback, są ustalane bezpośrednio między nim a obsługującym go centrum rozliczeniowym. Zazwyczaj transakcje cashback nie są obciążone żadną prowizją (w odróżnieniu od płatności kartą za towary lub usługi, które zwykle kosztują sprzedawcę 1,5 – 3 proc. przyjmowanej kartą kwoty).

Zdarza się natomiast, że uruchamiając dodatkową usługę, centrum rozliczeniowe minimalnie (o kilka – kilkanaście złotych miesięcznie) podwyższa stałą opłatę za wynajem terminalu POS. W dużym stopniu zależy to jednak od wielkości sklepu i poziomu obrotów bezgotówkowych, jakie generuje. Jeśli są odpowiednio wysokie, to sprzedawca z łatwością wynegocjuje zwolnienie z opłaty za dodatkową usługę.

Na wypłatach gotówki sklep w żaden sposób nie zarabia – nie otrzymuje prowizji od banku, centrum rozliczeniowego ani płacącego kartą klienta. Jednak wprowadzenie tej usługi wciąż może być korzystne i zapewnić sprzedawcy przewagę konkurencyjną.

Jeśli w miejscowości, w której działa, nie ma bankomatów lub jest ich mało, możliwość wypłaty gotówki z kasy może przyciągnąć kupującego właśnie do placówki oferującej cashback – trzeba bowiem pamiętać, że wypłacie gotówki z kasy zawsze musi towarzyszyć płatność kartą za towar lub usługę.

Ten czynnik może mieć istotny wpływ na zachowania klientów zwłaszcza w miejscowościach letniskowych, w których sieć bankomatów jest dostosowana do liczby stałych mieszkańców, natomiast w sezonie liczba maszyn wypłacających gotówkę jest niewystarczająca. Natomiast w dużych miastach, gdzie dostęp do bankomatów jest bardzo łatwy, ten argument będzie już miał znacznie mniejsze znaczenie.

[srodtytul]Niższe koszty obsługi gotówkowej[/srodtytul]

Cashback można też traktować jako sposób, by bez ponoszenia kosztów pozbyć się z firmowej kasy nadmiaru gotówki. Wpłaty utargu do banku są często obciążone wysoką prowizją, zwłaszcza gdy ma on postać nie tylko banknotów, ale też monet, a pieniądze są wpłacane w postaci otwartej. Zestawienie prowizji za wpłatę gotówki na konto firmowe znajduje się w[link=http://www.rp.pl/galeria/6,3,520063.html] tabeli[/link].

Warto zauważyć, że poza nielicznymi wyjątkami banki pobierają prowizję liczoną jako procent wpłacanej kwoty. Dlatego zmniejszenie kwot, jakie trafią do banku w postaci gotówkowej, oznacza ograniczenie kosztów działania firmy. Może to więc być szczególnie korzystne dla tych sprzedawców, którzy dużą część obrotu realizują w formie gotówkowej.

[srodtytul]Transakcja przypomina zwykłą płatność za towar[/srodtytul]

Uruchomienie wypłat gotówkowych w kasie sklepu nie wymaga kosztownych inwestycji. Do ich obsługi wykorzystywany jest ten sam terminal POS, którego sklep już używa do płatności kartą.

Co ważne, usługa może zostać uruchomiona nawet zdalnie, bez potrzeby wizyty serwisanta, a punkt akceptujący karty nie ponosi z tego tytułu żadnych jednorazowych kosztów. Jedyną niedogodnością jest konieczność dodatkowego przeszkolenia personelu obsługującego terminal.

Sama realizacja płatności, której towarzyszy wypłata gotówki, nie jest skomplikowana. Sprzedawca nie musi znać listy kart, dla których usługa jest aktywna. Informacja o tym, że danemu klientowi można zaproponować wypłatę gotówki, pojawi się na ekranie terminalu POS. Jeśli kupujący będzie tym zainteresowany, sprzedawca doliczy do kosztu zakupów kwotę wypłaty cashback i zrealizuje transakcję w zwykły sposób.

To oznacza, że posiadacz karty autoryzuje ją podpisem lub kodem PIN tylko jeden raz. Natomiast na wydruku z terminalu widoczne będą trzy osobne pozycje: suma zapłacona za zakupy, wartość pobranej gotówki i ogólna kwota, jaką ma zostać obciążony jego rachunek bankowy.

[ramka][b]Komentuje Sebastian Krzyk, kierownik działu akceptacji polskiego oddziału MasterCard Europe[/b]

Cashback to przede wszystkim usługa bardzo wygodna dla posiadaczy kart. Dziękiniej mogą w tym samym punkcie zapłacić za zakupy i podjąć niewielką sumę gotówką.

Cashback jest szczególnie przydatny w małych ośrodkach, w których sieć bankomatów nie jest jeszcze dostatecznie rozwinięta, a także w lokalizacjach popularnych sezonowo, takich jak np. nadmorskie kurorty.

W Polsce usługa stopniowo się rozwija, jednak nie jest to rozwój bardzo dynamiczny. Pod koniec I kwartału br. gotówkę można było wypłacić w około 20 tys. punktów handlowych i usługowych.[/ramka]

[ramka][b]Schemat płatności połączonej z wypłatą [/b]

1. Sprzedawca umieszcza kartę w czytniku (karta chipowa) lub przeciąga przez szczelinę w terminalu (karta wyłącznie z paskiem magnetycznym), wpisuje kwotę płatności i zatwierdza ją.

2. Jeśli terminal rozpozna kartę, dla której bank uruchomił usługę cashback, wyświetla komunikat informujący o takiej możliwości. Sprzedawca może wtedy zaproponować klientowi wypłatę gotówki.

3. Gdy klient nie jest zainteresowany wypłatą, sprzedawca wciska przycisk „Anuluj”. Jeśli chce podjąć pieniądze – przycisk „Enter”. Następnie wprowadza i zatwierdza kwotę wypłaty.

4. Terminal jednocześnie autoryzuje obie transakcje, a więc płatniczą i gotówkową. Jeśli transakcja jest autoryzowana kodem PIN, klient musi go podać.

5. Jeśli autoryzacja przebiegnie pozytywnie, terminal drukuje potwierdzenie, a sprzedawca wypłaca gotówkę. Gdy jest to transakcja autoryzowana podpisem, wcześniej klient musi podpisać wydruk z terminalu.

6. Jeśli do terminala zostanie przesłana odmowa autoryzacji, należy ponownie przeprowadzić samą transakcję płatniczą. [/ramka]

[ramka][b]Co warto wiedzieć [/b]

- Z usługi cashback mogą skorzystać posiadacze kart debetowych, wydawanych przez większość banków. W tej grupie są zarówno karty firmowane przez organizację MasterCard, jak i Visa. Cashback jest za to niedostępny dla osób płacących kartami kredytowymi.

- W Polsce z wypłat gotówki w sklepach mogą korzystać tylko użytkownicy kart wydanych przez krajowe banki.