Firmy mogą korzystać z pożyczek i gwarancji

Najczęściej fundusze europejskie dla firm kojarzą się z konkursami, w których przedsiębiorcy walczą o dotacje. Gdy je zdobędą, realizują projekt, rozliczają otrzymane zaliczki bądź na koniec występują o refundację części kosztów. Jednak bezpośrednie wsparcie dla przedsiębiorców to nie wszystko.

Znaczna część środków unijnych zasila także rachunki różnego typu funduszy poręczeniowych, kapitałowych (w tym kapitału podwyższonego ryzyka) i pożyczkowych.

Wbrew pozorom to dobre rozwiązanie. W ten sposób europejskie pieniądze mogą trafić do większej liczby firm i wspierać te najbardziej innowacyjne (często ryzykowne), na które z definicji trudniej uzyskać finansowanie w tradycyjny sposób, czyli korzystając z kredytów bankowych.

[srodtytul]Z inicjatywą JEREMIE[/srodtytul]

Joint European Resources for Micro to Medium Enterprises (JEREMIE) to wspólna inicjatywa Komisji Europejskiej, Europejskiego Banku Inwestycyjnego oraz Europejskiego Funduszu Inwestycyjnego przeznaczona dla małych i średnich przedsiębiorstw. Ma na celu poprawę dostępu do finansowania tych podmiotów w regionach Unii Europejskiej.

Głównym jej zadaniem jest stworzenie korzystniejszych warunków rozwoju przedsiębiorczości w postaci pożyczek (w tym mikrokredytów), inwestycji kapitałowych w przedsiębiorstwa, które nie są notowane na Giełdzie Papierów Wartościowych, inwestycji kapitałowych o podwyższonym ryzyku, udzielania gwarancji i pożyczek oraz wsparcia organizacyjnego i technicznego.

[b]W przeciwieństwie do funduszy strukturalnych, które wspomagają beneficjentów poprzez udzielanie im bezzwrotnych dotacji, JEREMIE opiera się na instrumentach finansowych, które po wykorzystaniu przez dane przedsiębiorstwo zostają zwrócone do funduszu pożyczkowego, a następnie są wykorzystywane przez kolejne przedsiębiorstwo. [/b]

[wyimek]180 mln euro zasili fundusze z działania 3.2[/wyimek]

Tym samym pozwala to na wsparcie większej ilości firm, niż ma to miejsce przy wykorzystaniu systemu grantowego. W Polsce do tej inicjatywy, która ma charakter dobrowolny, przystąpiły do tej pory województwa: dolnośląskie, łódzkie, pomorskie, wielkopolskie oraz zachodniopomorskie, przeznaczając łącznie na wsparcie przedsiębiorców ok. 1,6 mld zł.

Jednocześnie wszystkie te regiony zdecydowały się na powierzenie roli tzw. menedżera projektu Bankowi Gospodarstwa Krajowego. Tym samym pełni on taką funkcję dla:

- Dolnośląskiego Funduszu Powierniczego (405,7 mln zł),

- Łódzkiego Regionalnego Funduszu Powierniczego (188,6 mln zł),

- Pomorskiego Regionalnego Funduszu Powierniczego (287,3 mln zł),

- Wielkopolskiego Regionalnego Funduszu Powierniczego (501,3 mln zł),

- Zachodniopomorskiego Regionalnego Funduszu Powierniczego (280 mln zł).

Jego zadaniem jest m.in. wybór pośredników finansowych, czyli lokalnych instytucji, które już w sposób bezpośredni będą finansować firmy lub udzielać im gwarancji umożliwiających lub ułatwiających sięgnięcie po środki na warunkach komercyjnych. Informacji o takich instytucjach można szukać poprzez strony urzędów marszałkowskich lub specjalne portale poświęcone funduszom europejskim bądź poprzez witrynę Banku Gospodarstwa Krajowego: www.bgk.com.pl.

[srodtytul]Własne pomysły...[/srodtytul]

To, że inne regiony nie przystąpiły do inicjatywy JEREMIE, nie oznacza jeszcze, że tego typu projekty nie są w nich realizowane. Po prostu zastosowano w nich inne mechanizmy, w szczególności polegające na samodzielnym utworzeniu lub wyborze funduszy poręczeniowych i gwarancyjnych. Na takich samych zasadach będą one wybierać ciekawe i perspektywiczne przedsięwzięcia i zasilać je, udzielając m.in. pożyczek lub gwarancji.

Przykładem może być województwo kujawsko-pomorskie, gdzie na takie wsparcie dla firm zarezerwowano ponad 100 mln zł. Dofinansowanie otrzymały m.in.: Kujawsko-Pomorski Fundusz Poręczeń Kredytowych, Grudziądzkie Poręczenia Kredytowe oraz Kujawsko-Pomorski Fundusz Pożyczkowy.

Informacji o pozostałych dofinansowanych ze środków europejskich instytucjach można szukać na stronie www.mojregion.pl. Podobnie powinni uczynić przedsiębiorcy z innych województw, wchodząc na odpowiednie portale urzędów marszałkowskich bądź specjalne witryny poświęcone programom regionalnym.

[srodtytul]...oraz z Innowacyjnej Gospodarki[/srodtytul]

Innym ciekawym przykładem takiego wsparcia jest specjalny projekt realizowany przez Krajowy Fundusz Kapitałowy w ramach działania 3.2 Programu Innowacyjna Gospodarka („Wspieranie funduszy kapitału podwyższonego ryzyka”).

Jego głównym celem jest zwiększenie dostępu do zewnętrznych źródeł finansowania mikro-, małych i średnich firm znajdujących się we wczesnych fazach wzrostu (fundusze KFK mogą inwestować na etapie tzw. zasiewu, startu i wczesnego rozwoju). W szczególności wsparcia mają prawo oczekiwać firmy innowacyjne oraz prowadzące i rozwijające działalność badawczo-rozwojową.

Działanie to jest realizowane na dwóch płaszczyznach. Z jednej strony poprzez realizację tzw. projektu własnego (indywidualnego) Krajowego Funduszu Kapitałowego, z drugiej – poprzez projekty zgłaszane przez inne fundusze kapitału podwyższonego ryzyka.

W tym drugim przypadku [b]takie instytucje najpierw samodzielnie ubiegają się o wsparcie z KFK, a następnie wyszukują obiecujące młode firmy i pomagają im rozwinąć skrzydła[/b]. Innymi słowy, to ich zadaniem jest wyszukanie takich przedsiębiorców, przeanalizowanie planu ich rozwoju i udzielenie wsparcia finansowego. Jednak nie oznacza to, że przedsiębiorca może tylko biernie czekać.

Nie oszukujmy się – w takim wypadku nasza firma lub nasz pomysł na biznes może w ogóle nie zostać dostrzeżony. Dlatego warto aktywnie włączyć się w ten proces, znaleźć odpowiednią instytucję i przekonać ją, że opłaca się zainwestować właśnie w nasze przedsięwzięcie.

Oczywiście również w tym wypadku największe szanse mają firmy działające od niedawna na rynku oraz cechujące się znacznym poziomem innowacyjności proponowanych rozwiązań (produkty, usługi, sposób działalności).

Warto nadmienić, że mówimy tu o naprawdę dużych pieniądzach. Maksymalne wsparcie, jakie poprzez fundusze podwyższonego ryzyka może otrzymać jedna firma, to nawet 1,5 mln euro.[b] Fundusze dokonują inwestycji m.in. poprzez obejmowanie nowych udziałów lub emisję nowych akcji, uczestnictwo w spółkach osobowych[/b] lub innych jednostkach nieposiadających osobowości prawnej, a także poprzez obejmowanie instrumentów dłużnych takich podmiotów bądź udzielanie im pożyczek.

Zgodnie z przepisami regulującymi ten model wsparcia fundusze przy wyborze konkretnego projektu muszą się kierować kryteriami ekonomicznymi (przeprowadzana jest analiza opłacalności) i ryzyka inwestycji, w tym uwzględniając kwestie jej wpływu na środowisko.

Dlatego warto mieć przygotowany rzetelnie sporządzony biznesplan zawierający szczegółową analizę produktu lub usługi oraz projekcje sprzedaży i zysków, zestawienie mocnych i słabych stron projektu, ewentualnych zagrożeń i opis konkurencji.

Informacji o całym projekcie, a także funkcjonujących funduszach podwyższonego ryzyka, można szukać na stronie internetowej Krajowego Funduszu Kapitałowego: [link=http://www.kfk.org.pl]www.kfk.org.pl[/link].

[ramka][b]Gdzie trafiają pieniądze [/b]