Co robić, gdy wójt nie daje zezwolenia na handel alkoholem

Wymagania, jakie trzeba spełnić przed rozpoczęciem sprzedaży alkoholu, są określone w ustawie z 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (dalej: u.w.t.). W art. 18 ust. 1 tej ustawy zastrzeżono, że detaliczna sprzedaż napojów alkoholowych – przeznaczonych do spożycia w miejscu lub poza miejscem sprzedaży – wymaga zezwolenia wydanego przez wójta (burmistrza, prezydenta miasta) właściwego ze względu na lokalizację tej placówki. Obrót hurtowy w kraju napojami o zawartości do 18 proc. proc.  alkoholu może być prowadzony tylko na podstawie zezwolenia wydanego przez marszałka województwa, a w przypadku napojów o zawartości powyżej 18 proc. alkoholu konieczne jest zezwolenie ministra gospodarki (art. 9 u.w.t.).

Na wniosek przedsiębiorcy

Zezwolenia na sprzedaż detaliczną wydaje się – na pisemny wniosek przedsiębiorcy – oddzielnie na następujące rodzaje napojów alkoholowych:

- ?do 4,5 proc. zawartości alkoholu oraz na piwo,

- ?powyżej 4,5 proc. do 18 proc. zawartości alkoholu (z wyjątkiem piwa),

- ?powyżej 18 proc.  zawartości alkoholu.

We wniosku o wydanie zezwolenia przedsiębiorca musi wskazać m.in.: oznaczenie rodzaju zezwolenia, o jakie się ubiega (w zależności od tego, jakie napoje alkoholowe chce sprzedawać) oraz adresy punktu sprzedaży i punktu składowania napojów alkoholowych (magazynu dystrybucyjnego).

Do wniosku o wydanie zezwolenia trzeba dołączyć:

- ?dokument potwierdzający tytuł prawny wnioskodawcy do lokalu stanowiącego punkt sprzedaży alkoholu,

- ?pisemną zgodę właściciela, użytkownika, zarządcy lub administratora budynku, jeżeli punkt sprzedaży będzie zlokalizowany w wielorodzinnym budynku mieszkalnym, a także

- ?decyzję właściwego państwowego inspektora sanitarnego o zatwierdzeniu zakładu zgodnie z przepisami o bezpieczeństwie żywności i żywienia.

Zezwolenia są wydawane na czas oznaczony, nie krótszy niż cztery lata, a w przypadku sprzedaży napojów alkoholowych przeznaczonych do spożycia poza miejscem sprzedaży – nie krótszy niż dwa lata.

Za korzystanie z takich zezwoleń gminy pobierają opłatę, którą trzeba uiścić przed wydaniem zezwolenia (art. 111 u.w.t.). Przedsiębiorcy rozpoczynający działalność w zakresie detalicznej sprzedaży alkoholu wnoszą opłatę w wysokości:

- ?525 zł – przy sprzedaży napojów zawierających do 4,5 proc. alkoholu oraz piwa,

- ?525 zł – przy sprzedaży napojów zawierających powyżej 4,5 proc. do 18  proc. alkoholu (z wyjątkiem piwa),

- ?2100 zł – przy sprzedaży napojów zawierających powyżej 18  proc.  alkoholu.

W roku nabycia zezwolenia lub utraty jego ważności z uwagi na upływ czasu, na jaki zostało wydane, opłatę ustala się w wysokości proporcjonalnej do okresu ważności zezwolenia w danym roku.

Potrzebna opinia komisji

W art. 12 u.w.t. przewidziano uprawnienie rady gminy do ustalenia w drodze uchwały:

- ?liczby punktów sprzedaży napojów zawierających powyżej 4,5 proc.  alkoholu (z wyjątkiem piwa) oraz

- ?zasad usytuowania miejsc sprzedaży i podawania alkoholu na terenie gminy.

Takie uchwały mają charakter przepisów prawa miejscowego (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 24 lipca 2013 r., sygn. II GSK 605/12).

Warunkiem wydania zezwolenia przez wójta (burmistrza, prezydenta miasta) jest uzyskanie pozytywnej opinii gminnej komisji rozwiązywania problemów alkoholowych o zgodności lokalizacji zamierzonego punktu sprzedaży ze wskazanymi wyżej uchwałami rady gminy. Zajęcie stanowiska przez komisję następuje w drodze postanowienia. W ciągu siedmiu dni od daty jego doręczenia przedsiębiorca może wnieść zażalenie (art. 106 § 5 k.p.a.).

Powody cofnięcia zezwolenia

W art. 18 ust. 10 u.w.t. wymieniono sytuacje powodujące cofnięcie zezwolenia. Następuje to m.in. w przypadku:

- ?sprzedaży i podawania napojów alkoholowych osobom nieletnim, nietrzeźwym, na kredyt lub pod zastaw,

- ?powtarzającego się co najmniej dwukrotnie w okresie sześciu miesięcy, w miejscu sprzedaży lub najbliższej okolicy, zakłócania porządku publicznego w związku ze sprzedażą alkoholu przez dany punkt sprzedaży, gdy prowadzący ten punkt nie powiadamia organów powołanych do ochrony porządku publicznego.

Przedsiębiorca, któremu cofnięto zezwolenie, może wystąpić z wnioskiem o jego ponowne wydanie nie wcześniej niż po upływie trzech lat. Podkreśla się jednak, że okoliczności wymienione w art. 18 ust. 10 u.w.t. mogą stanowić tylko przesłankę do cofnięcia zezwolenia na sprzedaż alkoholu, ale nie do odmowy jego przyznania (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z 28 maja 2013 r., sygn. II SA/Bk 131/13).

Wniesienie odwołania

Wydanie, odmowa wydania czy też cofnięcie zezwolenia następuje w formie decyzji. W przypadku gdy liczba planowanych zezwoleń na sprzedaż alkoholu danego rodzaju jest mniejsza od liczby złożonych wniosków, wójt (burmistrz, prezydent miasta) powinien prowadzić jedno postępowanie z udziałem wszystkich przedsiębiorców, którzy złożyli stosowny wniosek (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 6 czerwca 2012 r., sygn. II GSK 576/11).

Od wydanej decyzji przysługuje odwołanie. Zgodnie z art. 129 k.p.a. wnosi się je do samorządowego kolegium odwoławczego za pośrednictwem wójta (burmistrza, prezydenta miasta), który wydał zaskarżoną decyzję, w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie.