Prowadzę firmę produkującą farby i lakiery. Produkcja odbywa się w kilku starych budynkach jeszcze z lat 70. W wyniku kontroli inspektor Państwowej Inspekcji Pracy nakazał mi urządzić szatnię przepustową dla pracowników zatrudnionych przy pracach związanych ze stosowaniem lub wydzielaniem się substancji trujących, drażniących lub uczulających. Nie wskazał w decyzji ani liczby tych szatni, ani miejsca, gdzie powinny być one zlokalizowane. Czy ta decyzja jest prawidłowa? – pyta czytelnik.
Tak, ponieważ sformułowanie przez inspektora pracy nakazu zapewnienia szatni przepustowych wszystkim pracownikom wykonującym prace związane ze stosowaniem bądź wydzielaniem się substancji trujących bez wskazania liczby tych szatni i miejsca ich lokalizacji na terenie zakładu pracy, nie oznacza, że taka decyzja jest wadliwa. Tak orzekł Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w wyroku z 26 października 2012 r. (sygn. akt II SA/Rz 441/11).
Zdaniem sądu, jeżeli pracodawca ma świadomość, ilu pracowników i w jakich miejscach ma kontakt z substancjami toksycznymi, to w jego gestii jest realizacja nakazu urządzenia szatni w taki sposób, aby poprawnie zorganizować proces technologiczny i uwzględnić jego wykonanie.
Podobnie wypowiedział się NSA w wyroku 29 czerwca 2012 r. (sygn. akt: I OSK 108/12). W orzeczeniu tym podkreślił, że inspektor PIP, wskazując w decyzji liczbę i lokalizację, gdzie ma być urządzona szatnia, wkroczyłby w sferę swobody działalności gospodarczej. To na przedsiębiorcy, jako pracodawcy, spoczywa obowiązek zapewnienia pracownikom pozostającym w narażeniu na działanie substancji toksycznych szatni przepustowych. Ich liczba i rozmieszczenie powinny być odpowiednio przez niego dostosowane zarówno do potrzeb zatrudnionych w takich warunkach pracowników, jak i możliwości technicznych samego przedsiębiorstwa.
Obowiązek zapewnienia tego typu urządzeń, jak szatnie przepustowe, dla pracowników pracujących przy użyciu substancji toksycznych wynika z § 111 i § 16 załącznika nr 3 rozporządzenia ministra pracy i polityki socjalnej z 26 września 1997 r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy. W myśl tych przepisów pracodawca jest zobowiązany zapewnić pracownikom pomieszczenia i urządzenia dostosowane do liczby zatrudnionych pracowników, stosowanych technologii i rodzajów pracy oraz warunków, w jakich ta praca jest wykonywana, w tym poprzez zapewnienie tzw. szatni przepustowej.