[srodtytul]Potem wskaźniki finansowe i liczbowe[/srodtytul]
W celu określenia, czy znaczna część pracy jest wykonywana w danym państwie, należy uwzględnić: obrót, czas pracy, liczbę świadczonych usług lub dochód.
Z kolei uważa się, że aby nastąpiło spełnienie powyższych kryteriów i żeby uznano, że znaczna część pracy jest wykonywana w danym państwie, kryteria te powinny być spełnione w proporcji większej niż 25 proc. Przy czym bada się sytuację, jaka może mieć miejsce podczas kolejnych 12 miesięcy kalendarzowych.
Czyli na podstawie nowych przepisów trzeba będzie spraw-dzać obiektywne wskaźniki finansowe i liczbowe, na podstawie których będzie można określić, czy w kraju miejsca zamieszkania jest wykonywana znaczna część pracy. A w konsekwencji, czy w tym kraju dana osoba będzie podlegała ubezpieczeniom społecznym.
[ramka][b]Przykład 2[/b]
Pan Łukasz ma miejsce stałego zamieszkania w Polsce. W ramach swojej działalności gospodarczej zawarł umowę-zlecenie z firmą niemiecką na wykonanie usług w Niemczech.
W związku z tym przebywa i świadczy usługi w ciągu miesiąca w Niemczech przez dziesięć dni. Oprócz tego wykonuje inne usługi dla innych zleceniodawców w Polsce.
Firma pana Łukasza generuje 30 000 zł miesięcznie przychodu, z czego 12 000 zł stanowi część jego wynagrodzenia związaną z wykonaniem zlecenia na terenie Niemiec.
Natomiast 18 000 zł przypada na zlecenia wykonywane w Polsce. Ok. 70 proc. swojego czasu pan Łukasz poświęca na zadania realizowane w Polsce.
Tu też uzyskuje 60 proc. swoich obrotów. Zarówno na podstawie nowych, jak i starych regulacji pan Łukasz podlega polskiemu systemowi ubezpieczeń społecznych.[/ramka]
[ramka][b]Przykład 3[/b]
Pan Marek ma miejsce stałego zamieszkania w Polsce.
W ramach swojej działalności gospodarczej zawarł umowę o świadczenie usług z dwoma firmami szwedzkimi.
W związku z tym rocznie przebywa średnio 25 dni w miesiącu w Szwecji, natomiast w Polsce ok. 5 dni, gdzie również wykonuje swoje usługi dla jednej polskiej firmy.
Osiąga miesięcznie 25 000 zł przychodu, z czego 1000 zł przypada na usługi, które świadczy w Polsce. Teraz pan Adam podlega polskiemu systemowi ubezpieczeń społecznych (brak kryterium wykonywania znacznej części pracy na terenie kraju miejsca zamieszkania).
Zgodnie z nowymi regulacjami będzie jednak podlegał szwedzkiemu systemowi ubezpieczeń społecznych, bo w Polsce nie jest wykonywana znaczna część jego pracy według kryteriów obiektywnych (kryterium czasu pracy w Polsce jest spełnione w 17 proc., a kryterium wynagrodzenia zaledwie w 4 proc.).[/ramka]
[srodtytul]Rozstrzyga centrum zainteresowania[/srodtytul]
[b]Co w sytuacji, gdy osoba wykonująca pracę na własny rachunek nie zamieszkuje w jednym z krajów, w których wykonuje znaczną część swej pracy?[/b]
Zgodnie z przepisami nowych rozporządzeń osoba taka podlega ustawodawstwu tego kraju, w którym znajduje się centrum zainteresowania dla jej działalności.
Nowy przepis, jakkolwiek wydaje się wprowadzać nowe pojęcie „centrum zainteresowania dla jej działalności”, to w rzeczywistości nieznacznie tylko poszerza definicję „stałego miejsca działalności zainteresowanego”, którym posługiwały się dotychczasowe rozporządzenia.
Według nowych przepisów centrum zainteresowania dla działalności osoby wykonującej działalność na własny rachunek określa się z uwzględnieniem wszystkich aspektów jej działalności zawodowej.
Zwłaszcza bierze się pod uwagę:
- miejsce, w którym znajduje się jej stałe miejsce prowadzenia działalności,
- zwyczajowy charakter lub okres trwania wykonywanej działalności,
- liczbę świadczonych usług,
- zamiar tej osoby wynikający ze wszystkich okoliczności.
Pewnym novum, w stosunku do poprzednich zapisów, jest tutaj odnoszenie się do zamiaru danej osoby.
W celu określenia ustawodawstwa, które będzie miało zastosowanie do danej osoby, bada się, jaka sytuacja może mieć miejsce podczas kolejnych 12 miesięcy kalendarzowych.
[ramka][b]Przykład 4[/b]
Pan Tomasz ma miejsce zamieszkania i zarejestrowaną działalność gospodarczą w Polsce. Jednak od kilku lat świadczy usługi wyłącznie we Francji i w Belgii.
We Francji ma również status przedsiębiorcy i tam też realizuje ok. 80 proc. zleceń. Pozostałe 20 proc. stanowią usługi świadczone w Belgii. Pan Tomasz nie realizuje żadnych usług w Polsce.
Zarówno na podstawie nowych, jak i starych regulacji powinien podlegać francuskiemu systemowi ubezpieczeń społecznych.[/ramka]
[srodtytul]Czasem porozumienie[/srodtytul]
W przypadku gdy w interesie ubezpieczonego będzie ustalenie innego ustawodawstwa, niż wynika to z przedstawionych powyżej zasad, będzie ono określane na mocy wspólnego porozumienia między instytucjami ubezpieczeniowymi zainteresowanych krajów.
[ramka][b]Jakie regulacje omawiamy[/b]
W cyklu przedstawiamy wchodzące w życie 1 maja 2010 r. rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE):
- nr 883/2004 z 29 kwietnia 2004 r. w sprawie koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego (zmienione w drodze rozporządzenia (WE) nr 988/2009 z 16 września 2009 r. w celu uwzględnienia wymogów państw członkowskich, które przystąpiły do Unii Europejskiej po przyjęciu rozporządzenia nr 883/2004, oraz ostatnich zmian w pozostałych państwach członkowskich),
- nr 987/2009 z 16 września 2009 r. dotyczące wykonywania rozporządzenia (WE) nr 883/2004.
Zmodyfikują one europejski system koordynacji zabezpieczenia społecznego oparty w głównej mierze na rozporządzeniach Rady (EWG) nr 1408/71 z 14 czerwca 1971 r. i nr 574/72 z 21 marca 1972 r.[/ramka]
[ramka][b]Inna definicja[/b]
Nowe regulacje – w odróżnieniu od dotychczasowych – posługują się inną definicją [b]osób prowadzących działalność na własny rachunek.[/b] Nie definiują osoby, ale samą działalność na własny rachunek.
Pojęcie to oznacza wszelką pracę lub sytuację równoważną, traktowaną jako ta do celów ustawodawstwa w zakresie zabezpieczenia społecznego kraju, w którym taka praca lub sytuacja równoważna ma miejsce.
Z punktu widzenia polskiego ustawodawstwa działalnością na własny rachunek będzie głównie prowadzenie pozarolniczej działalności gospodarczej.[/ramka]
[i]Autor jest starszym konsultantem firmy PricewatrehouseCoopers [/i]
