Kontrolowany ma prawo uczestniczenia w postępowaniu kontrolnym. Zasada ta jest realizowana w toku kontroli skarbowej od samego momentu jej wszczęcia, ?a ustanawiają ją przepisy nakazujące organowi kontroli skarbowej informowanie kontrolowanego o wszelkich czynnościach kontrolnych podejmowanych przez organ prowadzący kontrolę, jak też uprawniające kontrolowanego do brania w nich czynnego udziału (wyrok WSA w Lublinie z 16 listopada 2007 r., I SA/Lu 530/07). Na obowiązek zapewnienia każdemu kontrolowanemu możliwości udziału w czynnościach kontrolnych w sposób jednoznaczny wskazuje art. 285 § 1 ordynacji podatkowej (dalej: o.p.), zgodnie z którym kontrujący mają obowiązek wykonywać czynności kontrolne w obecności kontrolowanego lub osoby przez niego wskazanej. Wyjątkiem jest sytuacja, kiedy to sam kontrolowany (lub osoba przez niego wskazana – w imieniu kontrolowanego) zrezygnuje z prawa uczestniczenia w czynnościach kontrolnych. Taka rezygnacja może nastąpić w każdym czasie.
Oświadczenie o rezygnacji ?z prawa uczestniczenia w czynnościach kontrolnych kontrolowany powinien złożyć na piśmie. Jeżeli kontrolowanym jest osoba lub jednostka wymieniona w art. 284 § 2 o.p., ?a więc osoba prawna lub jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej, to czynności kontrolne przeprowadzane są w obecności osób upoważnionych.
Określone zasady
Gdy kontrolowany chce złożyć takie oświadczenie, powinno ono mieć formę pisemną. Jeśli natomiast kontrolowany odmawia złożenia takiego oświadczenia, kontrolujący sporządza stosowną notatkę, w której wskazuje, kto, kiedy, gdzie i w jakich okolicznościach odmówił złożenia oświadczenia (art. 285 ?§ 2 o.p).
Rezygnacja może dotyczyć udziału we wszystkich czynnościach kontrolnych lub tylko ?w niektórych.
Urzędnik zrobi adnotację
Notatkę o odmowie złożenia oświadczenia kontrolujący musi dołączyć do protokołu. Najczęściej będzie to notatka urzędowa pracowników organu kontrolującego, spisana na dzień, w którym kontrolowany oświadcza o odmowie złożenia wspomnianego pisemnego oświadczenia.