Podatnik powinien eliminować generowanie strat

W prezentowanej sprawie spółka zwróciła się o interpretację indywidualną do organu podatkowego w sprawie zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów jednorazowego wynagrodzenia na rzecz spółki wydzierżawiającej, odpowiadającego wartości pozostałych do spłacenia rat za urządzenie, którego zużycie uniemożliwiało poprawne funkcjonowanie procesu produkcji.

W konsekwencji spółka nie wykorzystywała swoich pełnych mocy produkcyjnych, co narażało ją na straty. Podejmując się minimalizacji strat, wydzierżawiła nowe urządzenie, unikając tym samym kosztownych przestojów w produkcji. Organ podatkowy nie dopatrzył się jednak racjonalności działań spółki i uznał, że decyzja o włączeniu jednorazowego wynagrodzenia do kosztów uzyskania przychodów nie jest uwarunkowana zamiarem osiągnięcia przychodów lub zabezpieczenia jego źródeł.

Stanowiska tego – słusznie – nie podzielił WSA w Warszawie, uwzględniając postulowany ostatnio w doktrynie i orzecznictwie sposób interpretowania problematycznego przepisu. Zgodnie z nim, w celu zaliczenia wydatku do kosztów uzyskania przychodów powinno się uwzględnić istotę i cel prowadzenia działalności gospodarczej, rekompensując negatywne dla podatnika skutki zdarzeń zachodzące nieuchronnie i niezależnie od jego woli. Zachowanie podatnika zabezpieczającego źródło swoich przychodów, poprzez eliminowanie czy też ograniczanie generowania strat, wpisuje się w tak interpretowany zakres tego przepisu.

W mojej ocenie taka interpretacja jest jak najbardziej prawidłowa. Koniecznością przedsiębiorcy funkcjonującego na rynku jest racjonalne działanie m.in. poprzez neutralizowanie sytuacji od niego niezależnych i uzyskiwanie przy tym możliwie jak najlepszego wyniku ekonomicznego. W razie braku takich działań zagrożone byłoby jego źródło przychodów – prowadzona działalność gospodarcza, co nawet mogłoby być zinterpretowane jako działanie nienakierowane na osiąganie przychodu.

Niestety, organy podatkowe nie zawsze dostrzegają racjonalność działań przedsiębiorców. Analizują bowiem określone wydatki w wąskiej perspektywie i tym samym utrudniają wielu firmom funkcjonowanie na rynku. Wydaje się oczywiste, że takie podejście nie wypełnia definicji przepisu ani też nie jest zgodne z celem regulacji. Należy rozważać poniesione koszty w znaczeniu szerszym niż przedstawiony przez organ podatkowy w zaskarżonej sprawie. Wyrok sądu daje więc dobre perspektywy na dalszą korzystną dla podatników praktykę orzeczniczą.