Jaką pomoc otrzymują zatrudniający niepełnosprawnych

Czy możemy zmienić sposób rozliczania dofinansowań i składek niepełnosprawnych w trakcie roku? Wybraliśmy rozliczenie kosztowe, ale teraz chcemy przejść na ryczałtowe?

Teoretycznie oświadczenie o sposobie rozliczenia składamy do 20 lutego roku, którego rozliczenie dotyczy. Wolno jednak zwrócić się pisemnie do PFRON o zmianę metody rozliczenia. PFRON z reguły rozpatruje te prośby pozytywnie. W deklaracjach INF-D-P wysyłanych za styczeń 2008 r. trzeba natomiast określić, jak rozliczymy danego pracownika: według ryczałtu czy podwyższonych rzeczywistych kosztów.

Czy pracownika, który ma orzeczenie komisji lekarskiej KRUS z 2003 r. potwierdzające stałą niezdolność do pracy w gospodarstwie i zdolność do samodzielnej egzystencji, zaliczamy do niepełnosprawnych?

Nie

. Osoby tej nie możemy uznać za niepełnosprawną. A to dlatego że legitymuje się orzeczeniem komisji lekarskiej KRUS wydanym po 1 stycznia 1998 r. Status niepełnosprawnego gwarantowały tymczasem takie orzeczenia wystawione przed wejściem w życie

ustawy z 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (DzU nr 123, poz. 776 ze zm.)

; dalej ustawa, a więc właśnie przed 1 stycznia 1998 r. Pracownik musi uzyskać orzeczenie powiatowego zespołu do spraw orzekania o niepełnosprawności.

Zakład pracy chronionej posiada oddziały w promieniu 30 km od swojej siedziby, gdzie trudno jest dojechać ogólnie dostępną komunikacją. Czy może kupić ze środków zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych samochód do przewozu niepełnosprawnych?

Tak.

Wolno jednak sfinansować z tego źródła auto do przewozu tylko tych niepełnosprawnych, którzy mają problemy z poruszaniem się publicznymi środkami transportu. Wynika tak z § 2 ust. 1 pkt 8

rozporządzenia ministra pracy i polityki społecznej z 19 grudnia 2007 r. w sprawie zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych (DzU nr 245, poz. 1810)

. Z zfron można natomiast pokryć koszty dowozu do i z pracy wszystkich osób niepełnosprawnych.

Reprezentuję spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością o statusie zakładu pracy chronionej, która opłaca za udziałowców składki na trzeci filar. Od kwot tych należy odprowadzić składki na ZUS, z płacenia których spółka jest zwolniona. Czy – ustalając koszt płacy niepełnosprawnego w rozliczeniu rocznym dofinansowań SOD i składek – doliczamy do wynagrodzenia brutto kwoty składek na te dodatkowe ubezpieczenie?

Nie.

W rozliczeniu rocznym za 2007 r. w poz. 95 informacji INF-D-R wykazujemy ogólną kwotę kosztów zatrudnienia niepełnosprawnych w części dotyczącej kosztów płac. Opłacanie udziałowcom składek na ubezpieczenia emerytalne w trzecim filarze nie jest kosztem płacowym. Nie wiąże się bowiem ani z wynagrodzeniem za pracę, ani też z innymi świadczeniami ponoszonymi przez firmę w związku z zatrudnieniem pracownika. Nie stanowi też obowiązkowego ubezpieczenia społecznego będącego kosztem pracodawcy. Jest natomiast dodatkowym kosztem, który zwykle ponosi pracownik przystępujący do ubezpieczenia. W opisanej sytuacji pracodawca niejako wyręcza udziałowców w płaceniu tych składek. Nie jest to zatem koszt płacy osoby niepełnosprawnej.

Zakład pracy chronionej planuje powiększenie parkingu. Musi w związku z tym wyciąć dwa drzewa za opłatą kilkunastu tysięcy złotych. Czy jest zwolniony z tej opłaty?

Nie.

Na podstawie art. 31 ustawy zakłady pracy chronionej są zwolnione tylko z opłat publicznoprawnych z wyłączeniem skarbowej i sankcyjnych. A do tych nie zaliczamy opłaty wymienionej w pytaniu. Dlatego firma musi dokonać stosownej płatności.

Zakład pracy chronionej chce zatrudnić niepełnosprawnego pracownika (przedstawiciela handlowego) dodatkowo na umowę cywilną o świadczenie usług transportowych – dowożenia niepełnosprawnych do pracy. Czy możemy pokryć z zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych koszt pensji z tytułu tej umowy cywilnej?

Tak.

Pracodawca ma swobodę w kształtowaniu stosunków pracy z zatrudnionymi. Koszty dowozu do pracy i z pracy osób niepełnosprawnych wolno sfinansować z zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych. Pamiętajmy jednak, że jest to pomoc publiczna de minimis. Po dokonaniu tego wydatku bezpośrednio ze środków zfron, trzeba zatem w ciągu 30 dni wystąpić o zaświadczenie do urzędu (miasta, gminy, urzędu skarbowego) odpowiedniego do zwolnienia, którego środki przeznaczyliśmy na pensję, np. jeśli chodzi o zwolnienie z zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych – do urzędu skarbowego.

Jesteśmy zakładem pracy chronionej i mamy problem z rocznym rozliczeniem na druku INF-D-R wynagrodzeń za grudzień wypłaconych w styczniu br., od których składki ujmiemy w deklaracji ZUS DRA za styczeń br. Czy uwzględniamy w nim dofinansowania wynagrodzeń za 12 miesięcy, a składek – za 11 miesięcy. Co wpisujemy w poz. 80 formularza INF-D-R: dofinansowania SOD za cały rok wraz z nadwyżką przekazywaną na indywidualne programy rehabilitacji czy bez tej nadwyżki?

Rozliczamy pomoc otrzymaną, a więc dofinansowania SOD za 12 miesięcy i składek za 11 miesięcy. Sekcja D1 druku INF-D-P ma charakter informacyjny, a więc w poz. 80 podajemy całą kwotę dofinansowania uzyskaną z PFRON łącznie z kwotami przeznaczonymi na indywidualne programy rehabilitacji w ramach zfron. Sekcje D2 i D3 mają natomiast charakter rozliczeniowy. Dlatego też w poz. 85 wpisujemy otrzymane dofinansowania bez kwot wykazanych w poz. 47 druku INF-D-P zasilających indywidualne programy rehabilitacji. Jeśli więc wynagrodzenie za grudzień 2007 r. wypłaciliśmy w tym miesiącu, otrzymaliśmy 12 dofinansowań wynagrodzeń i składek. I całe te kwoty rozliczamy.

Jakie rozliczenia jesteśmy zobowiązani przedstawić PFRON za 2007 r.

Musimy złożyć do PFRON za 2007 r. rozliczenie pomocy publicznej otrzymanej w formie dofinansowań wynagrodzeń (SOD) i składek na ubezpieczenia społeczne (ZUS). Dokonujemy go na drukach INF-D-R oraz INF-D-Kz składanych do PFRON do 15 lutego 2008 r. Do tego też dnia zwracamy PFRON kwoty wynikające z rozliczenia. Biorąc pod uwagę limity pomocy publicznej (15 mln euro na trzy lata), składamy do PFRON, także do 15 lutego, informację o otrzymanej pomocy na zatrudnienie innej niż de minimis. PFRON wymaga, aby informację złożyć tylko za 2007 r., bowiem w poprzednich latach informacje takie były już składane.

Co wykazywać poz. 44 załącznika do formularza INF-D-P składanych za grudzień? Czy zero? Czy w rozliczeniu rocznym uwzględniamy dofinansowania składek niepełnosprawnych za 11 miesięcy? Spotkałam się z różnymi stanowiskami w tej sprawie.

Jedno nie ma nic wspólnego z drugim. Druk INF-D-P, obejmujący wynagrodzenia należne za grudzień, a wypłacone10 stycznia, trzeba było sporządzić po staremu i wysłać do PFRON do 20 stycznia 2008 r. W poz. 44 (pomniejszenia) tego formularza należało podać 12,21 proc. od wynagrodzenia brutto pracownika, jeśli chcecie występować o refundację tych składek. O refundację składek od takiego wynagrodzenia występujemy już jednak na nowych zasadach. Musimy więc zapłacić te składki rozliczone w deklaracji ZUS DRA najpóźniej 15 lutego br., a potem złożyć do PFRON wniosek WN-U i INF-U-P (gdzie okresem sprawozdawczym jest grudzień 2007 r.). Gdy firma zrezygnowała z refundacji składek za grudzień, to w poz. 44 (pomniejszenia) dokumentu INF-D-P należałoby wpisać zero. W rozliczeniu za 2007 w poz. 82 zawsze wykazujemy pomoc przyznaną, co wynika z § 6 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z 29 stycznia 2007 r. w sprawie udzielania pomocy przedsiębiorcom zatrudniającym osoby niepełnosprawne. Jeśli do chwili sporządzenia rozliczenia INF-D-R za 2007 r. nie przyznano przedsiębiorcy refundacji (ZUS) za grudzień, to w poz. 82 wykazuje on dofinansowania wynagrodzeń za 12 miesięcy i składek za 11 miesięcy.