Najpierw wypowiedzenie, potem opinia związku

Związki zawodowe bardzo niechętnie pozbywają się swoich uprawnień, dlatego zapowiadają walkę, by zablokować inicjatywę Lewiatana.– Prawo do opiniowania zamiaru wypowiedzenia umowy pracownikowi chronionemu przez związek jest jednym z podstawowych narzędzi oddziaływania związku na sferę indywidualnego stosunku pracy. Wynika ono bezpośrednio z roli, jaką ma odgrywać zakładowa organizacja, czyli obrony interesów zatrudnionego, dlatego związki będą go bronić – mówi Marcin Zieleniecki, ekspert Komisji Krajowej NSZZ „Solidarność”.

Potwierdza to Jerzy Kędzierski, przewodniczący Federacji ZZP PKP. – Nie można mówić, że związkowcy zawsze bronią pracowników. Badamy uzasadnienie wymówienia i obiektywnie oceniamy jego zasadność. Oczywiście naszym zadaniem jest ochrona praw pracownika, staramy się więc pokazać argumenty przemawiające za pozostawieniem go w firmie. Dzięki nam kadry mają pełny obraz pracownika – tłumaczy Kędzierski.

Opinia związku zawodowego o wypowiedzeniu nie wiąże pracodawcy. To on decyduje, czy zwolni pracownika. – Dlatego uważam, że może ona być wyrażona po wręczeniu wypowiedzenia, a także służyłaby jako dowód w postępowaniu sądowym, jeżeli wymówienie byłoby zakwestionowane – uważa Jacek Męcina.

Trzeba pamiętać, że pracodawca, gdy już wręczy wypowiedzenie, nie może go później jednostronnie cofnąć bez zgody pracownika. – Dlatego można by pomyśleć o uzupełnieniu propozycji Lewiatana o możliwość cofnięcia wypowiedzenia, gdyby pracodawca zmienił zdanie pod wpływem opinii związku. Jednak wprowadzanie takich wyjątkowych instytucji szkodziłoby przejrzystości prawa. Bo co zrobić, jeśli pracownik zdąży sprawę skierować do sądu – zwraca uwagę Marcin Wojewódka, radca prawny w kancelarii Wojewódka & Pabisiak.

Uzasadniona jest propozycja rezygnacji z obowiązującej procedury konsultacji ze związkiem zawodowym zamiaru wypowiedzenia umowy o pracę na czas nieokreślony z członkiem związku lub pracownikiem, który zwrócił się o obronę jego interesów. Ponieważ opinia związku nie jest dla pracodawcy wiążąca, w istocie decyzję co do zwolnienia danej osoby podejmuje on sam. Procedura konsultacji jest wykorzystywana wyłącznie do uprzedzania pracowników o planowanym zwolnieniu. Zgadzam się, że logiczniej byłoby, aby w razie odwołania zwolnionego związkowca opinia organizacji związkowej o przyczynach zwolnienia była wyrażana na etapie sądowym. Moim zdaniem jednak z tego anachronizmu można by w ogóle zrezygnować.