Walne zgromadzenie akcjonariuszy przez Internet

W czasie od maja do czerwca wiele spółek podejmuje działania w celu zatwierdzenia rezultatów ubiegłego roku obrotowego. Odbycie zwyczajnego walnego zgromadzenia w spółce akcyjnej jest obligatoryjne, a brak takiego działania może narazić spółkę na pewne konsekwencje prawne.

Wydaje się, że to dobry moment na przypomnienie nowelizacji kodeksu spółek handlowych dokonanej w sierpniu 2009 r. Po tej nowelizacji organizacja obrad walnego zgromadzenia została wzbogacona o tzw. internetowe walne zgromadzenia. Od tamtej pory walne zgromadzenie może odbywać się na zasadach tradycyjnych obrad lub też poprzez udział w nich przy wykorzystaniu środków komunikacji elektronicznej.

Jakie są potrzeby

Prawie trzy lata funkcjonowania przepisów wskazują, że nowe rozwiązanie nie jest popularne w spółkach akcyjnych. Fakt wprowadzenia do statutu (regulaminu walnego zgromadzenia) postanowień umożliwiających udział akcjonariuszy w tzw. internetowym walnym zgromadzeniu poprzedzony analizą potrzeb spółki, wpływem na jej funkcjonowanie, w szczególności uwzględniając jej słuszny interes i specyfikę prowadzonej działalności, a także uwzględniając potrzeby akcjonariuszy (siedzibę lub miejsce zamieszkania), czy też stan rozproszenia akcjonariatu, jest i tak okolicznością trudną do pokonania dla  większości uprawnionych podmiotów.

Opisywana zmiana miała stanowić okno dla inwestorów zagranicznych, w szczególności spółek, których papiery wartościowe dopuszczone zostały do publicznego obrotu. Ustawodawca, wdrażając przepisy unijne, chciał przekazać spółkom publicznym instrument zachęcający inwestorów zagranicznych do uczestniczenia w polskim rynku kapitałowym.

Możliwość udziału w obradach bez fizycznego stawiennictwa w miejscu obrad miała zaktywizować akcjonariuszy mniejszościowych do śledzenia bieżących spraw spółki. Cele te – z wykorzystaniem omawianego instrumentu – nie zostały  osiągnięte.

Większość spółek argumentuje brak wprowadzenia elektronicznego rozwiązania w swoim statucie okolicznościami natury technicznej, ryzykiem zakłóceń transmisji obrad walnego zgromadzenia. Kodeks spółek handlowych nie przewiduje bowiem jakiejkolwiek regulacji w zakresie skutków wystąpienia zakłóceń uniemożliwiających prawidłowy dalszy udział akcjonariuszy w obradach walnego zgromadzenia przy wykorzystaniu środków komunikacji elektronicznej.

Brak określonych ustawowo konsekwencji w zakresie związanym z odpowiedzialnością za przerwanie elektronicznego dostępu do obrad walnego zgromadzenia. Przyczyna zakłóceń bowiem może leżeć po stronie spółki, jak również być od niej niezależna. Co najmniej te argumenty czynią – na razie – ten instrument nieużytecznym.

Reguły kodeksowe...

Uregulowania kodeksu spółek handlowych nie obejmują kwestii związanych z organizacją tzw. internetowego walnego zgromadzenia, w szczególności kwestii związanych z zasadami prowadzenia obrad, identyfikacji akcjonariusza lub jego pełnomocnika, czy składania sprzeciwu do podjętej uchwały, w szczególności w zakresie postępowania w przypadku wystąpienia zakłóceń w transmisji ze wszystkimi bądź częścią uprawnionych do uczestniczenia w walnym zgromadzeniu.

Pozostawiona bez uregulowania została sytuacja skutków związanych z takim zdarzeniem i jej wpływu na dalsze obrady, a także możliwość zaskarżenia uchwał podjętych bez akcjonariusza, który z przyczyn niezależnych od niego nie mógł dalej brać udziału w obradach, a spółka nie zarejestrowała błędów w komunikacji z nim (np. system elektroniczny uniemożliwił oddanie głosu w postaci e-votingu, proxy votingu).

…i dobre praktyki

Zasady ładu korporacyjnego ujęte w Dobrych Praktykach Spółek Notowanych na GPW przewidują regułę stosowania dobrej praktyki polegającej na umożliwieniu akcjonariuszom od 1 stycznia 2013 r. udziału w walnym zgromadzeniu przy wykorzystaniu środków komunikacji elektronicznej, polegającego na: transmisji obrad walnego zgromadzenia w czasie rzeczywistym, dwustronnej komunikacji w czasie rzeczywistym, w ramach której akcjonariusze mogą wypowiadać się w toku obrad walnego zgromadzenia, przebywając w miejscu innym niż miejsce obrad, wykonywaniu osobiście lub przez pełnomocnika prawa głosu w toku walnego zgromadzenia.

Jednak z uwagi na obowiązujące Dobre Praktyki zasadę „comply or explain” (tj. stosuj albo wyjaśnij) spółki niewdrażające tej zasady, będą w corocznych sprawozdaniach musiały podawać  powody  niestosowania tej reguły.