Pojazdy firmowe z homologacją Euro 4 i Euro 5 rozliczysz ryczałtem

Jeśli opłata za pół roku przekroczy 400 zł za dany rodzaj korzystania ze środowiska (np. za pobór wód), to firma musi płacić. Jeżeli jest mniejsza – nie, ale nie zwalnia jej to z konieczności przygotowania i złożenia sprawozdań zwanych wykazami. Sporządza je na podstawie prowadzonej we własnym zakresie ewidencji. Trzeba je przekazać w dwa miejsca – marszałkowi województwa i wojewódzkiemu inspektorowi ochrony środowiska. Inaczej jest tylko przy odpadach – w tym wypadku drugi egzemplarz trzeba przesyłać nie do WIOŚ, lecz do właściwego wójta, burmistrza albo prezydenta miasta.

W tym roku przedsiębiorcy będą musieli wyjątkowo uważać przy rozliczeniach, bo sprawozdania przekażą na nowych, znacznie zmienionych formularzach, a ponadto zapłacą według nowych, wyższych niż w ubiegłym roku, stawek.

[srodtytul]Porozbijane samochody[/srodtytul]

Najwięcej zmian czeka właścicieli firmowych samochodów i innych stosowanych w przedsiębiorstwach urządzeń spalinowych (np. wózków widłowych na gaz). Dlatego na nich skupimy się w dzisiejszym tekście. Nowy wykaz opłatowy dla wykorzystujących pojazdy liczy w Dzienniku Ustaw siedem stron.

Nowości w formularzach są konsekwencją obowiązującego od 1 stycznia 2009 r. rozporządzenia w sprawie opłat za korzystanie ze środowiska. Zawiera ono m.in. ryczałtowe stawki dla pojazdów spełniających wysokie normy ekologiczne: Euro 4 i Euro 5. Ryczałtami zostały też objęte łodzie i statki (w żegludze śródlądowej) oraz motocykle i motorowery.

Pojawiły się też stawki ryczałtowe dla pojazdów wolnobieżnych oraz maszyn i urządzeń napędzanych gazem propan-butan (o co dopominaliśmy się od lat). Ich brak przeszkadzał m.in. przedsiębiorstwom korzystającym z wózków widłowych na gaz. Sposób rozliczeń był na tyle skomplikowany, że przedsiębiorcy nie wyliczali takich kwot. A potem mieli problemy np. przy ubieganiu się o dofinansowanie z funduszy ochrony środowiska lub unijnych, a także w razie kontroli. Są też wreszcie ryczałtowe stawki dla biodiesla i dla sprężonego gazu ziemnego. Stawki można też wprost albo po przeliczeniu według podanych wzorów stosować do biometanu, bioetanolu i innych biopaliw.

W wykazie trzeba wypełniać tylko te rubryki, które dotyczą konkretnego przedsiębiorcy [link=http://grafik.rp.pl/grafika/340249]>patrz wzór na sąsiedniej stronie[/link].

[b]Uwaga! [/b]Płaci się za spaliny nie tylko z aut należących do firmy, lecz także z należących do pracowników czy właściciela, jeżeli faktury na paliwo były wystawione na firmę.

Dla firm korzystających z urządzeń silnikowych, dla których nie ma stawek ryczałtowych, rozporządzenie w sprawie opłat podaje szczegółowy wykaz substancji (dwutlenek siarki, dwutlenek węgla, metan, ołów, podtlenek azotu, pyły i sadza, tlenek węgla, tlenki azotu, węglowodory alifatyczne i ich pochodne, węglowodory pierścieniowe, aromatyczne i ich pochodne), dla których najpierw trzeba określić wielkości emisji ze spalania paliwa (w szczególności: pomiarów, informacji producenta silnika lub innych danych technicznych czy technologicznych). Później należy pomnożyć ilość każdego z zanieczyszczeń przez odpowiednią stawkę jednostkową dla danego zanieczyszczenia określoną w tabeli A załącznika nr 1 do rozporządzenia w sprawie opłat, a następnie należy zsumować otrzymane wyniki, uzyskując kwotę całej należności za spaliny w tych pojazdach.

Wcześniej niektórzy przedsiębiorcy uważali, że nie muszą naliczać opłaty przy braku stawki ryczałtowej, inni stosowali np. stawki ryczałtowe dla podobnych paliw i silników. Teraz wiadomo, że wyliczenie jest niezbędne.

[srodtytul]Coraz drożej[/srodtytul]

Firmy muszą się liczyć ze wzrostem ekoopłat. Ich stawki podniosły się w porównaniu z ubiegłorocznymi o 2,5 proc., czyli o poziom inflacji. Są też większe podwyżki, np. za wprowadzane do atmosfery gazy cieplarniane. Znaczący wzrost dotyczy również odpadów komunalnych składowanych na wysypiskach, a także odpadów segregowanych. Jeśli chodzi o pojazdy, to zmiany nie są tak drastyczne.

[srodtytul]Któremu marszałkowi zapłacić[/srodtytul]

Zgodnie z prawem ochrony środowiska sprawozdania muszą składać ci, którzy: wprowadzają gazy i pyły do powietrza, ścieki do wód i ziemi, pobierają wodę (ale nie z sieci wodociągowej), a także składują odpady.

Skomplikowane jest zwłaszcza wyliczenie opłaty z dużych lub nietypowych instalacji, dla których nie ma stawek ryczałtowych. Żeby tego dokonać, trzeba bowiem znać procesy technologiczne, w których powstają poszczególne zanieczyszczenia, a także ilości emitowanych substancji. Bez pomocy specjalisty się więc nie obejdzie, przynajmniej w początkowym okresie działalności firmy. Koszt obliczeń czasem wielokrotnie przewyższa opłatę, która ma zostać uiszczona.

Tę ostatnią wnosi się na rachunek urzędu marszałkowskiego właściwego ze względu na miejsce korzystania ze środowiska. Ale nie zawsze. Jeżeli przedsiębiorca ma pojazdy, to opłaty za wprowadzanie gazów i pyłów do powietrza wnosi na rachunek urzędu zgodnie z miejscem rejestracji firmy. Przypominamy też, że z opłat środowiskowych muszą się rozliczać nie tylko przedsiębiorcy, lecz także jednostki organizacyjne niebędące nimi (np. szkoły, zakłady komunalne) oraz osoby fizyczne korzystające ze środowiska w zakresie, który wymaga pozwolenia środowiskowego.

[srodtytul]Mniej kłopotów z ekologicznymi autami[/srodtytul]

Przedsiębiorcy muszą się nauczyć nowych zasad podziału stawek dla pojazdów. Ich wysokość zależy od rodzaju silnika, wieku i grupy, do której należy pojazd. Wyliczenie, ile trzeba zapłacić za tonę zużytego paliwa do pojazdów, nie powinno sprawić przedsiębiorcy problemów.

Odetchnąć powinni przede wszystkim właściciele aut z silnikami Euro 4 i Euro 5, dla których nie było stawek zryczałtowanych. Teraz już są i przedsiębiorca nie musi dokonywać skomplikowanych pomiarów, żeby ustalić wielkość emisji niezbędną do określenia opłaty.

[b]Uwaga![/b] Jeżeli firma korzysta z preferencyjnych stawek dla pojazdów mających homologację Euro 1, Euro 2, Euro 3, Euro 4 lub Euro 5, musi potwierdzić to wyciągiem ze świadectwa homologacji lub odpowiadającym mu dokumentem. Podobnie jest z ciągnikami rolniczymi, dla których wystawiane są dokumenty potwierdzające spełnienie wymagań etapów I, II lub IIIA.

Ułatwienia przewidziano także dla tych, którzy do baków wlewają bardziej ekologiczne paliwo – bioetanol. Jeśli domieszka bioetanolu w benzynie nie przekracza 10 proc., stosuje się stawki zryczałtowane dla benzyny. Jeżeli zawartość bioetanolu jest większa, rozporządzenie w sprawie stawek podaje wzór, według którego oblicza się opłatę. Jest też podany sposób stosowania stawek ryczałtowych dla mieszaniny oleju napędowego i biodiesla.

Zryczałtowane stawki dla pojazdów znajdują się w tabeli D załącznika nr 1 do rozporządzenia w sprawie wysokości stawek opłat za korzystanie ze środowiska. W tym samym akcie prawnym są też zawarte ryczałtowe stawki stosowane przy spalaniu paliw w małych piecach i przy hodowli drobiu.

[ramka][b]Kto musi składać sprawozdanie[/b]

Za korzystanie ze środowiska muszą się rozliczać:

- przedsiębiorcy prowadzący działalność gospodarczą zgodnie z ustawą o swobodzie działalności gospodarczej,

- jednostki organizacyjne niebędące przedsiębiorcami,

- osoby fizyczne (niebędące przedsiębiorcami, a więc prowadzące działalność wytwórczą w rolnictwie w zakresie upraw rolnych, chowu lub hodowli zwierząt, ogrodnictwa, warzywnictwa, leśnictwa i rybactwa śródlądowego, wykonujące zawód medyczny w ramach indywidualnej praktyki oraz inne osoby fizyczne) korzystające ze środowiska w zakresie, który wymaga pozwolenia środowiskowego. [/ramka]

[ramka]Najważniejsze przepisy

- [link=http://www.rp.pl/aktyprawne/akty/akt.spr;jsessionid=21D4D3D85284747765C2F59EB567D62E?id=258935]Prawo ochrony środowiska [/link]tytuł V „Środki finansowo-prawne”

- [link=http://www.rp.pl/aktyprawne/akty/akt.spr;jsessionid=DC2B5BC10F62D4E957007B4A3CE3ACA3?id=288688]rozporządzenie w sprawie opłat za korzystanie ze środowiska (DzU z 2008 r. nr 196, poz. 1217)[/link]

- [link=http://www.rp.pl/aktyprawne/akty/akt.spr;jsessionid=335FFF12C8C2960336258093F6D9406A?id=315390]rozporządzenie w sprawie wzorów wykazów zawierających informacje i dane o zakresie korzystania ze środowiska oraz o wysokości należnych opłat (DzU z 2009 r. nr 97, poz. 816)[/link]. [/ramka]

[ramka][b]Jan Dokładny oblicza opłatę[/b]