Taką interpretację wydał 24 marca 2015 r. ZUS Oddział w Lublinie w decyzji nr 325/2015 (WPI/200000/43/325/2015).
Nie każda pierwsza umowa o pracę jest gwarantem składkowego spokoju z biznesu. Gdy dochodzi do zbiegu tytułów do ubezpieczeń społecznych, ważne są zarówno zarobki z etatu, jaki i to, czy dwutorowa aktywność (umowa o pracę i działalność) podjęta jest w tym samym czasie, czy nie.
Ważna kwota...
Występujący o interpretację przedsiębiorca miał prawo opłacać składki na ubezpieczenia społeczne na preferencyjnych zasadach przez pierwsze dwa lata działalności. W tym czasie podjął pracę na pół etatu z wynagrodzeniem wyższym niż najniższe przysługujące osobom w pierwszym roku etatowej pracy, zatrudnionym w pełnym wymiarze czasu pracy. W 2015 r. jest to kwota 1400 zł (80 proc. z 1750 zł). Ten pułap zarobków – zdaniem pytającego– gwarantuje mu zwolnienie ze składek z biznesu. Uważał, że skoro doszło do zbiegu dwóch tytułów do ubezpieczeń społecznych – działalności gospodarczej i umowy o pracę, a jego etatowa podstawa wymiaru składek w przeliczeniu na okres miesiąca jest wyższa od minimalnego wynagrodzenia w pierwszym roku zatrudnienia (czyli od 80 proc. minimalnej płacy obowiązującej w 2015 r.), to z biznesu musi płacić tylko składkę zdrowotną.
...i data
ZUS nie zgodził się z jego stanowiskiem. I słusznie. Umowa o pracę stanowi obowiązkowy tytuł do ubezpieczeń społecznych. Rzeczywiście zgodnie z art. 9 ust. 1a ustawy z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (tekst jedn. DzU z 2015 r., poz. 121; dalej: ustawa o sus), w przypadku zbiegu etatu z działalnością istotna jest wysokość etatowej płacy, a dokładniej – czy podstawa wymiaru składek z umowy w przeliczeniu na okres miesiąca jest niższa, równa lub wyższa od minimalnego wynagrodzenia za pracę. Jeśli podstawa składek z etatu jest równa lub wyższa od obowiązującego w danym okresie wynagrodzenia minimalnego, nie trzeba płacić składek społecznych z działalności. Obowiązkowa jest z niej wtedy tylko składka zdrowotna. Jeżeli oskładkowane zarobki z etatu są niższe od minimalnego wynagrodzenia, z biznesu trzeba opłacać zarówno składki społeczne, jak i zdrowotną.
Gdyby przyjąć, że przedsiębiorcę obowiązywała minimalna stawka wynagrodzenia dla osób w pierwszym roku zatrudnienia w rozumieniu ustawy z 10 października 2002 r. o minimalnym wynagrodzeniu za pracę (DzU z 2002 r. nr 200, poz. 1679 ze zm.; dalej: ustawa minimalnej płacy), to ze składek z biznesu zwalniałaby go w 2015 r. płaca powyżej 1400 zł. Tak jednak nie jest w tym przypadku. Dlaczego? Ponieważ ustalając 12 miesięcy, w których danej osobie przysługuje minimum płacowe na poziomie 80 proc. pełnej stawki, należy sumować wszystkie okresy, za które były za nią opłacane składki na ubezpieczenia społeczne. Nie chodzi więc o uwzględnienie wyłącznie miesięcy przepracowanych na etacie. W tych rachunkach pomija się jedynie okresy zatrudnienia na podstawie umowy o pracę w celu przygotowania zawodowego. Tak przewiduje art. 6 ust. 1–3 ustawy o minimalnej płacy.
