Powszechnym i przyjętym na całym świecie zwyczajem jest wręczanie drobnych kwot gratyfikacji pracownikom świadczącym bezpośrednią obsługę na rzecz klientów. Zwyczaj ten szczególnie powszechny w branżach gastronomicznej, turystycznej czy hotelarskiej stanowi z jednej strony formę grzecznościowego podziękowania pracownikowi za jego zaangażowanie przy obsłudze konsumenta, z drugiej zaś pozwala na osiąganie dodatkowego dochodu przez pracowników otrzymujących takie napiwki. Powstaje jednak pytanie o zasady opodatkowania takiego dochodu oraz o ewentualne obowiązki pracodawcy, traktowanego jako płatnika, w zakresie poboru zaliczki na PIT.
Opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkie dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c ustawy o PIT oraz dochodów, od których na podstawie przepisów ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku (art. 9 ust. 1 ustawy o PIT).
Norma ta, pozwala na jednoznaczne stwierdzenie, że dochody osiągane z tytułu otrzymywanych przez pracownika napiwków podlegają opodatkowaniu podatkiem dochodowym. W efekcie dla przyjęcia właściwych procedur opodatkowania konieczne jest ustalenie właściwego źródła przychodów, do którego powinny być zaliczane tak otrzymywane kwoty. Dokonanie poprawnej kwalifikacji uzależnione jest jednak od przyjętego w danym lokalu modelu otrzymywania przez pracowników napiwków.
Otóż jeżeli gratyfikacje wręczane przez klientów trafiają bezpośrednio do kieszeni pracownika (np. kelnera czy szatniarza), to należy je uznać za przychody z innych źródeł. Oznacza to obowiązek ich opodatkowania przez samego beneficjenta napiwków.
Potwierdziła to m.in. Izba Skarbowa w Warszawie w interpretacji z 18 lipca 2010 r. (IPPB1/415-513/08-2/ES):
