Jak w praktyce wygląda wydanie i doręczenie postanowienia o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności?
Wątpliwości może powodować brzmienie art. 212 op (organ podatkowy, który wydał decyzję, jest nią związany od chwili jej doręczenia). Z tego zapisu wynika, że decyzja wywiera skutek wtedy, gdy została prawidłowo doręczona stronie (jej pełnomocnikowi).
Zatem nic nie stoi na przeszkodzie, aby w jednej kopercie (po prawidłowym wypełnieniu zwrotnego potwierdzenia odbioru) doręczono zarówno nieostateczną decyzję, jak również postanowienie o nadaniu tej decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności.
Natomiast gdy zarówno decyzja, jak i postanowienie są wysłane w dwóch odrębnych kopertach i przy założeniu że przesyłka zawierająca decyzję jest doręczona później niż postanowienie (w ramach tzw. doręczenia zastępczego, gdy np. poczta przechowuje pismo przez 14 dni w swojej placówce pocztowej a doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia tego okresu – art. 150 op), należy stwierdzić, że postanowienie „wyprzedziło” decyzję, a zatem nie może wywierać skutku w postaci nadania jej rygoru natychmiastowej wykonalności.
Postanowienie w takim wypadku należałoby uznać jako podjęte bez podstawy prawnej (brak skutecznie doręczonej decyzji nieostatecznej, na moment doręczenia postanowienia).
Nie budzi natomiast wątpliwości przypadek, gdy decyzja jest wcześniej doręczona (organ podatkowy ma zwrotne potwierdzenie odbioru) a następnie jest wydawane postanowienie o nadaniu jej rygoru natychmiastowej wykonalności (organ podatkowy również ma zwrotne potwierdzenie odbioru).
[srodtytul]Konieczne potwierdzenie[/srodtytul]
Przedmiotem sporu podatnika z organem podatkowym może być konieczność posiadania przez organ potwierdzenia doręczenia postanowienia o nadaniu decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności. Na podstawie art. 219 op do postanowień stosuje się odpowiednio przepisy m.in. wyżej cytowanego art. 212 op.
Zatem, aby postanowienie o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności było skuteczne, musiało zostać prawidłowo doręczone stronie (jej pełnomocnikowi). Oznacza to, że organ podatkowy, aby przystąpić do egzekwowania zobowiązania wynikającego z decyzji, zobowiązany jest do posiadania potwierdzenia doręczenia postanowienia o nadaniu jej rygoru natychmiastowej wykonalności.
[ramka][b]Kiedy decyzja jest ostateczna[/b]
W myśl art. 128 op decyzje, od których nie służy odwołanie w postępowaniu podatkowym, są ostateczne. Ich uchylenie lub zmiana, stwierdzenie ich nieważności i wznowienie postępowania mogą nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w op oraz w ustawach podatkowych. Zatem decyzja podatkowa jest ostateczna, jeżeli
- w pierwszej instancji strona nie złożyła od niej odwołania (upłynął od jej doręczenia 14-dniowy termin na wniesienie odwołania, a strona nie skorzystała z przysługującego jej prawa) bądź
- decyzję tę wydał organ drugiej instancji w toku postępowania odwoławczego. [/ramka]
[ramka][b]Rozstrzygnięcie o zabezpieczeniu[/b]
Z mocy prawa rygor natychmiastowej wykonalności ma decyzja o zabezpieczeniu wykonania decyzji, chyba że przyjęto zabezpieczenie, o którym mowa w art. 33d § 2 op. Przepis ten wymienia zabezpieczenia w formie:
1) gwarancji bankowej lub ubezpieczeniowej,
2) poręczenia banku,
3) weksla z poręczeniem wekslowym banku,
4) czeku potwierdzonego przez krajowy bank wystawcy czeku,
5) zastawu rejestrowego na prawach z papierów wartościowych emitowanych przez Skarb Państwa lub Narodowy Bank Polski – według ich wartości nominalnej,
6) uznania kwoty na rachunku depozytowym organu podatkowego,
7) pisemnego, nieodwołalnego upoważnienia organu podatkowego, potwierdzonego przez bank lub spółdzielczą kasę oszczędnościowo-kredytową, do wyłącznego dysponowania środkami pieniężnymi zgromadzonymi na rachunku lokaty terminowej. [/ramka]