Lojalka w zamian za dofinansowanie studiów jest możliwa

Takie stanowisko zajął SN w wyroku z 21 listopada 2011 r. (II PK 48/11).

Stan faktyczny

W umowie zawartej z zatrudnionym pracodawca zobowiązał się do sfinansowania mu studiów, a pracownik do przepracowania w zakładzie 3 lat po zakończeniu nauki. Jedna z klauzul przewidywała, że w razie wcześniejszego rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy podwładnego, będzie on musiał zwrócić dofinansowanie. Doszło do tego przed upływem 3 lat od zakończenia studiów. Pracodawca zażądał zwrotu dopłaty, ale pracownik odmówił, podnosząc nieważność zawartej umowy o dofinansowanie.

Rozstrzygnięcie

Sąd rejonowy przyznał rację pracodawcy i zasądził na jego rzecz żądaną kwotę. Sąd II instancji oddalił apelację pracownika i podtrzymał wyrok. Sprawa trafiła do Sądu Najwyższego.

SN uznał ważność umowy o dofinansowanie. Przewidując obowiązek przepracowania określonego okresu na rzecz pracodawcy, nie była sprzeczna z prawem ani zasadami współżycia społecznego. Zgodnie z zasadą swobody umów można było ją skutecznie zawrzeć.

Sławomir Paruch radca prawny, partner w kancelarii Raczkowski i Wspólnicy

Przepisy art. 103

4

–103

5

k.p. przewidują możliwość zawarcia z pracownikiem umowy o podnoszenie jego kwalifikacji zawodowych oraz wprowadzenia do niej dodatkowej klauzuli zobowiązującej podwładnego do przepracowania danego okresu na rzecz pracodawcy.

Niezależnie jednak od tego z komentowanego orzeczenia wynika, że przy zawieraniu umowy lojalnościowej strony stosunku pracy mogą się powoływać na zasadę swobody umów. Pozwala ona regulować wzajemne prawa i obowiązki w dowolny sposób, pod warunkiem że nie jest to sprzeczne z prawem lub zasadami współżycia społecznego.