Jakie oświetlenie trzeba zapewnić pracownikom

Pomieszczenia pracy i ich wyposażenie trzeba dostosować do rodzaju wykonywanej pracy, rodzaju stosowanych maszyn i urządzeń oraz liczby zatrudnionych pracowników. Powinny one zapewniać zatrudnionym bezpieczne i higieniczne warunki pracy.

W szczególności trzeba w nich zapewnić oświetlenie naturalne i sztuczne, odpowiednią temperaturę, wymianę powietrza oraz zabezpieczenie przed wilgocią, niekorzystnymi warunkami cieplnymi i nasłonecznieniem, hałasem, drganiami oraz innymi czynnikami szkodliwymi dla zdrowia i uciążliwościami.

Pomieszczenia stałej pracy nie powinny być lokalizowane poniżej poziomu otaczającego terenu, z wyjątkiem sytuacji wymaganej rodzajem produkcji (np. chłodnie, rozlewnie win).

Natomiast poniżej poziomu otaczającego terenu mogą znajdować się pomieszczenia pracy w garażu, kotłowni i warsztatach podręcznych, pomieszczenia handlowe, usługowe i gastronomiczne w ulicznych przejściach podziemnych, w podziemnych stacjach komunikacyjnych i tunelach, w domach handlowych i hotelach oraz w obiektach zabytkowych, pod warunkiem zachowania wymagań przepisów techniczno-budowlanych i po uzyskaniu zgody właściwego państwowego wojewódzkiego inspektora sanitarnego, wydanej w porozumieniu z okręgowym inspektorem pracy.

Na tych samych zasadach i przy zapewnieniu oświetlenia dziennego pomieszczenia stałej pracy mogą znajdować się w suterenach lub piwnicach.

Wyjścia i przejścia

Pomieszczenie pracy, w którym przebywają pracownicy, nie może być zamykane w sposób uniemożliwiający wyjście. Jeżeli istnieją względy wymagające zamykania go w czasie pracy przed osobami nieupoważnionymi (np. w banku), to należy stosować przy drzwiach zamki uniemożliwiające wejście z zewnątrz, a jednocześnie pozwalające wyjść z tego pomieszczenia bez użycia klucza. Musi przy tym istnieć możliwość powiadamiania pracowników znajdujących się w takim pomieszczeniu o niebezpieczeństwie grożącym z zewnątrz.

Pracodawca ma obowiązek utrzymywać pomieszczenia pracy w czystości i porządku oraz zapewnić ich okresowe remonty i konserwacje w celu zachowania wymagań bhp i estetyki.

Pomieszczenia pracy i stanowiska pracy położone na różnych poziomach powinny być wyposażone w bezpieczne dojścia stałymi schodami lub pochylniami. Nawierzchnie schodów, pomostów lub pochylni nie powinny być śliskie, a w miejscach, w których może występować zaleganie pyłów – powinny być ażurowe. Schody, pochylnie i pomosty robocze trzeba ponadto wyposażyć w stałe barierki.

Wymagania, jakie powinny spełniać schody, podesty, pochylnie i barierki określają przepisy techniczno-budowlane i Polskie Normy.

Gdy ze względów technologicznych lub ze względów użytkowych nie można zastosować schodów, pomostów ani pochylni, by zapewnić dojście do stanowisk pracy, można stosować mocowane na stałe drabiny lub klamry, np. wejście do kabiny suwnicy.

Uwaga na szkło

Przezroczyste ściany działowe, które znajdują się w pomieszczeniach pracy, w ich pobliżu lub wzdłuż przejść trzeba jednoznacznie oznakować. Muszą być wykonane z materiału odpornego na rozbicie lub tak osłonięte, aby niemożliwe było zetknięcie się pracownika ze ścianą lub zranienie w razie rozbicia tej ściany.

Gdy w zakładzie są prowadzone prace, które narażają na uszkodzenia szyby w oknach oraz inne przedmioty i powierzchnie szklane, trzeba je osłonić siatką zabezpieczającą przed odłamkami szkła od tej strony, po której mogą znajdować się ludzie.

Wzmożona czujność przy szkodliwych warunkach

Pomieszczenia i stanowiska pracy muszą być zabezpieczone przed niekontrolowaną emisją ciepła w drodze promieniowania, przewodzenia i konwekcji oraz przed napływem chłodnego powietrza z zewnątrz.

Gdy w pomieszczeniu pracy występują czynniki szkodliwe dla zdrowia – np. wysoka temperatura, hałas, drgania, promieniowanie, gazy, pyły, pary – trzeba zastosować rozwiązania techniczne uniemożliwiające ich przedostanie się do innych pomieszczeń pracy oraz do pomieszczeń higieniczno-sanitarnych.

Ściany i sufity pomieszczeń pracy, w których wydzielają się substancje szkodliwe dla zdrowia pracowników lub pyły niebezpieczne pod względem wybuchowym, powinny mieć pokrycie ochronne, zabezpieczające przed adsorpcją i gromadzeniem się pyłu. Muszą przy tym być przystosowane do łatwego czyszczenia lub zmywania.

Jeżeli rodzaj wykonywanych robót lub stosowanych urządzeń generuje ryzyko wybuchu, stropy, dachy i ściany pomieszczeń pracy powinny być wykonane zgodnie z wymaganiami bezpieczeństwa dla tego rodzaju robót lub znajdujących się tam urządzeń oraz w myśl przepisów techniczno-budowlanych, np. w wykonaniu antyelektrostatycznym.