Umowa o zakazie konkurencji (art. 101 [link=http://www.rp.pl/aktyprawne/akty/akt.spr?id=76037]kodeksu pracy[/link]) jest instytucją stricte prawa pracy. Jednakże w sprawach nieuregulowanych w kodeksie pracy stosuje się odpowiednio przepisy kodeksu cywilnego, o ile nie są sprzeczne z zasadami prawa pracy (art. 300 k.p.). Odwołując się do przepisów [link=http://aktyprawne.rp.pl/aktyprawne/akty/akt.spr?id=70928]prawa cywilnego[/link] (art. 395 § 1 k.c.), można do umowy o zakazie konkurencji wprowadzić dodatkowe zastrzeżenie o możliwości odstąpienia od umowy przez jedną lub obie strony poprzez złożenie drugiej stronie oświadczenia.
[b]Negocjując zastrzeżenie, należy mieć na uwadze, że zapis taki w praktyce zabezpiecza przede wszystkim interes pracodawcy.[/b] Ważne więc, aby pracownik, który chce przestrzegać umowy, zadbał także o własne sprawy.
Podstawowym elementem prawa odstąpienia jest wskazanie terminu, w którym prawo to może być zrealizowane, gdyż w przeciwnym razie takie zastrzeżenie jest nieważne. Sąd Najwyższy w wyroku z 4 lutego 2009 r. (sygn. II PK 223/08) stwierdził, że nie ma przeszkód, aby termin ten pokrywał się z czasem trwania zakazu konkurencji. Ponadto strony mogą uzależnić możliwość odstąpienia od umowy od spełnienia dodatkowych warunków (należy je precyzyjnie określić!).
Można też ograniczyć prawo odstąpienia, wiążąc je z upływem oznaczonego terminu (np. nie wcześniej niż po sześciu miesiącach od rozwiązania umowy o pracę).
Ponadto można uzależnić jego skuteczność od zapłaty tzw. odstępnego (określonej kwoty) drugiej stronie. Ponieważ skutkiem odstąpienia od umowy jest jej wygaśnięcie z mocą wsteczną, pracownik, wyrażając zgodę na takie zastrzeżenie, powinien mieć świadomość, że moc wsteczna oznacza powrót do stanu sprzed zawarcia umowy. A gdy od umowy odstępuje pracodawca, po stronie pracownika powstaje obowiązek zwrotu dotychczasowych świadczeń. Gdy więc pracownik nie narusza umowy, warto, by miał prawo do odstępnego w wysokości, która co najmniej zrównoważy kwotę pobranych od pracodawcy świadczeń.
