W odniesieniu zaś do VAT szczególne znaczenie dla podatników ma podatek naliczony i możliwość jego odliczenia od wydatków ponoszonych w tym ostatnim okresie rozliczeniowym.
Zgodnie z regulacjami [link=http://www.rp.pl/aktyprawne/akty/akt.spr?id=172827]ustawy o VAT[/link] ostatnią deklaracją rozliczeniową jest deklaracja za okres, w którym, odpowiednio, spółka została rozwiązana albo osoba fizyczna zaprzestała wykonywania czynności podlegających opodatkowaniu.
W rozliczeniu VAT za taki okres podatnik ma również prawo do obniżenia podatku należnego o naliczony, a w przypadku, gdy kwota podatku naliczonego przekracza kwotę podatku należnego, podatnik uzyska prawo do zwrotu nadwyżki podatku.
Warto przypomnieć, że jeszcze pod rządami obowiązujących do końca 2008 roku przepisów urzędy kwestionowały takie prawo, gdy podatnik nie wykazał w ostatniej deklaracji podatkowej czynności opodatkowanych VAT, w konsekwencji kwota podatku naliczonego powinna być przeniesiona na następne okresy rozliczeniowe.
Z pomocą podatnikom przyszło tutaj orzecznictwo, zgodnie z którym literalna interpretacja przepisów prowadziłaby do naruszenia zasady neutralności VAT (z czym trudno się nie zgodzić) i w konsekwencji brak wykazania działalności opodatkowanej w ostatniej deklaracji nie zamyka podatnikowi drogi do żądania bezpośredniego zwrotu podatku.