Tytułem egzekucyjnym jest m.in.:
• orzeczenie sądu prawomocne lub podlegające natychmiastowemu wykonaniu, jak również ugoda zawarta przed sądem,
• orzeczenie referendarza sądowego prawomocne lub podlegające natychmiastowemu wykonaniu,
• wyrok sądu polubownego lub ugoda zawarta przed takim sądem;
• ugoda przed mediatorem,
• inne orzeczenia, ugody i akty, które z mocy ustawy podlegają wykonaniu w drodze egzekucji sądowej;
• akt notarialny, w którym dłużnik poddał się egzekucji i który obejmuje obowiązek zapłaty sumy pieniężnej lub uiszczenia rzeczy oznaczonych co do gatunku, ilościowo w akcie oznaczonych, albo też obowiązek wydania rzeczy indywidualnie oznaczonej, lokalu, nieruchomości lub statku wpisanego do rejestru, gdy termin zapłaty, uiszczenia lub wydania jest w akcie wskazany,
• akt notarialny, w którym dłużnik poddał się egzekucji i który obejmuje obowiązek zapłaty sumy pieniężnej do wysokości w akcie wprost określonej albo oznaczonej za pomocą klauzuli waloryzacyjnej, gdy akt określa warunki, które upoważniają wierzyciela do prowadzenia przeciwko dłużnikowi egzekucji na podstawie tego aktu o całość lub część roszczenia, jak również termin, do którego wierzyciel może wystąpić o nadanie temu aktowi klauzuli wykonalności.
Uwaga!
Tytułem wykonawczym jest natomiast tytuł egzekucyjny opatrzony klauzulą wykonalności.
Wyjawienie majątku
Można żądać przed sądem wyjawienia majątku przez dłużnika na etapie postępowania egzekucyjnego, ale także przed wszczęciem egzekucji, jeżeli wierzyciel uprawdopodobni, że nie uzyska zaspokojenia w pełni swej należności ze znanego mu majątku albo z przypadających dłużnikowi bieżących świadczeń periodycznych za okres sześciu miesięcy.
Wyjawienie majątku polega na złożeniu przez dłużnika przed sądem wykazu majątku z wymienieniem rzeczy i miejsca, gdzie się znajdują, i przypadających mu wierzytelności i innych praw majątkowych.
Jak będzie
Od 3 maja 2012 roku (zmiana przepisów procedury cywilnej) będzie można wystąpić z wnioskiem o wyjawienie majątku również w sytuacji, gdy wierzyciel po uzyskaniu tytułu wykonawczego wezwie dłużnika do zapłaty stwierdzonej nim należności listem poleconym za potwierdzeniem odbioru, a dłużnik nie spełni świadczenia w terminie 14 dni od dnia doręczenia wezwania do zapłaty.
Będzie to dobry sposób na szybkie uzyskanie informacji o składnikach majątkowych dłużnika. Taki wykaz będzie pomocny dla komornika w skutecznym dokonywaniu zajęć, gdyż w postępowaniu egzekucyjnym co do zasady komornik działa na wniosek wierzyciela i zajmuje te składniki majątkowe bądź rachunki bankowe, które zostaną mu wskazane we wniosku egzekucyjnym, z zastrzeżeniem oczywiście sytuacji, gdy zleca się komornikowi poszukiwanie majątku dłużnika za wynagrodzeniem.
Grzywna, likwidator, kurator
Nie wszyscy pamiętają o szczególnych przepisach sankcyjnych w przypadku niewykonywania obowiązków ustawowych przez spółkę. Jeżeli sąd stwierdzi, że wniosek o wpis do KRS lub dokumenty, których złożenie jest obowiązkowe, nie zostały złożone mimo upływu terminu, sąd rejestrowy wzywa obowiązanych do ich złożenia, wyznaczając dodatkowy siedmiodniowy termin, pod rygorem zastosowania grzywny przewidzianej w przepisach kodeksu postępowania cywilnego o egzekucji świadczeń niepieniężnych. W razie niewykonania obowiązków w tym terminie sąd rejestrowy nakłada grzywnę na obowiązanych. Grzywna może być ponowiona.
Jeżeli wezwanie oraz nałożenie grzywny nie spowodują złożenia wniosku o wpis lub dokumentów, których złożenie jest obowiązkowe, a w KRS jest zamieszczony wpis niezgodny z rzeczywistym stanem rzeczy, sąd rejestrowy wykreśla ten wpis z urzędu.
Jeżeli mimo stosowania grzywny osobowa spółka handlowa wpisana do KRS nie wykonuje obowiązków określonych powyżej, sąd rejestrowy z urzędu może, z ważnych powodów, orzec o rozwiązaniu spółki oraz ustanowić likwidatora.
Jeżeli mimo stosowania grzywien osoba prawna wpisana do rejestru przedsiębiorców nie wykonuje obowiązków, o których mowa powyżej, sąd rejestrowy może ustanowić dla niej kuratora na okres nieprzekraczający roku. Kurator jest obowiązany do niezwłocznego przeprowadzenia czynności wymaganych do wyboru lub powołania władz osoby prawnej.
Dodatkowo kurator może podjąć czynności zmierzające do likwidacji osoby prawnej, jeżeli nie dojdzie do wyboru lub powołania jej władz w terminie trzech miesięcy od dnia ustanowienia kuratora albo wybrane lub powołane władze nie wykonują obowiązków, o których mowa powyżej.
Co w rejestrze dłużników
Warto sprawdzić również kontrahenta bądź kandydata na pracownika w rejestrze dłużników niewypłacalnych. Jest on jednym z rejestrów prowadzonych przez Krajowy Rejestr Sądowy, dostęp jest jawny i scentralizowany >patrz ramka „Z urzędu i na wniosek”.
Z urzędu i na wniosek
Do rejestru dłużników niewypłacalnych wpisuje się z urzędu:
• osoby fizyczne wykonujące działalność gospodarczą, jeżeli ogłoszono ich upadłość lub jeżeli wniosek o ogłoszenie ich upadłości został prawomocnie oddalony z tego powodu, że majątek niewypłacalnego dłużnika nie wystarcza na zaspokojenie kosztów postępowania albo umorzono prowadzoną przeciwko nim egzekucję sądową lub administracyjną z uwagi na fakt, iż z egzekucji nie uzyska się sumy wyższej od kosztów egzekucyjnych;
• wspólników ponoszących odpowiedzialność całym swoim majątkiem za zobowiązania spółki, z wyłączeniem komandytariuszy w spółce komandytowej, jeżeli ogłoszono jej upadłość lub jeżeli wniosek o ogłoszenie jej upadłości został prawomocnie oddalony z tego powodu, że majątek niewypłacalnego dłużnika nie wystarcza na zaspokojenie kosztów postępowania albo umorzono prowadzoną przeciwko nim egzekucję sądową lub administracyjną z uwagi na fakt, iż z egzekucji nie uzyska się sumy wyższej od kosztów egzekucyjnych;
• dłużników, którzy zostali zobowiązani do wyjawienia majątku w trybie przepisów Kodeksu postępowania cywilnego o postępowaniu egzekucyjnym;
• osoby, które przez sąd upadłościowy zostały pozbawione prawa prowadzenia działalności gospodarczej na własny rachunek oraz pełnienia funkcji członka rady nadzorczej, reprezentanta lub pełnomocnika w spółce handlowej, przedsiębiorstwie państwowym lub spółdzielni.
Możliwe jest również dokonanie wpisu na wniosek wierzyciela, który ma tytuł wykonawczy wystawiony przeciwko osobie fizycznej (dłużnikowi), który w terminie 30 dni od daty wezwania do spełnienia świadczenia nie zapłacił należności stwierdzonej tytułem wykonawczym.
—Monika Ćwiek, artykuł przygotowany w ramach projektu www.OkKRS.pl