Zgodnie z przedstawionym 31 marca 2017 r. sprawozdaniem NBP o bilansie płatniczym w IV kwartale 2016 r., saldo inwestycji rezydentów za granicą było dodatnie i wyniosło 28,8 mld zł. Natomiast inwestycje nierezydentów w Polsce wyniosły 25,4 mld zł, na który największy wpływ miały inwestycje bezpośrednie i pozostałe. W tym miejscu należy przypomnieć, że rezydenci, będący bezpośrednimi inwestorami, czyli podmiotami, które bezpośrednio lub pośrednio, samodzielnie lub razem z innymi kontrolowanymi przez siebie podmiotami, posiadają co najmniej 10 proc. głosów w organie stanowiącym innego, zagranicznego podmiotu lub posiadający oddział mający siedzibę za granicą są obowiązani przekazywać NBP formularze AZ-IB oraz PZ-IB w terminie do 31 maja po zakończeniu roku. Również rezydenci, w których organach stanowiących nierezydent ma co najmniej 10 proc. głosów, oraz oddziały przedsiębiorstw zagranicznych posiadające siedzibę w kraju, są zobowiązani do złożenia ww. formularzy.
• W formularzu AZ-IB należy wykazać informacje o posiadanych bezpośrednio przez podmiot sprawozdawczy udziałach i udziałowych papierach wartościowych w podmiotach będących nierezydentami z grupy podmiotów powiązanych kapitałowo oraz informacje o oddziałach zagranicznych podmiotu sprawozdawczego.
• Formularz PZ-IB służy przedstawieniu informacji o udziałach i udziałowych papierach wartościowych w podmiocie sprawozdawczym będących w bezpośrednim posiadaniu nierezydentów z grupy podmiotów powiązanych kapitałowo.
Formularze te składają się z dwóch części. W pierwszej należy dokonać charakterystyki poszczególnych nierezydentów, w drugiej - dla wymienionych w części pierwszej podmiotów - należy podać informacje obejmujące m.in. wartości udziałów oraz dokonywanych nimi transakcji.
Zarówno w formularzu AZ-IB, jak również PZ-IB istotne jest pojęcie „podmiot specjalnego przeznaczenia". Definiujemy je jako podmioty prowadzące działalność finansową na rzecz pozostałych przedsiębiorstw w grupie kapitałowej. W przypadku formularza AZ-IB należy wskazać w szczególności te kraje, do których kapitał jest przeznaczony, czyli kraje siedziby tych podmiotów, które znajdują się „za" podmiotem specjalnego przeznaczenia patrz schemat poniżej.
