Mam małą firmę wykonującą usługi remontowo-budowlane. Opłacam za siebie składki na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne. Przy działalności pomaga mi żona, którą zgłosiłem do ubezpieczeń społecznych i zdrowotnego jako osobę współpracującą. Zatrudniam również kilku pracowników. Od 10 do 25 maja żona przebywa w sanatorium i nie pomaga mi przy prowadzeniu działalności. Czy muszę uiszczać za nią wtedy składki? Jeśli tak, to w jakich dokumentach mam je wykazać?
– pyta czytelnik DOBREJ FIRMY.
Żona, która pomaga mężowi przy prowadzonej działalności, wspólnie z nim mieszka i prowadzi wspólne gospodarstwo domowe, jest w zakresie ubezpieczeń społecznych i zdrowotnego osobą współpracującą. Podlega wówczas obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym, wypadkowemu i zdrowotnemu, a chorobowemu dobrowolnie. Składki opłacamy za nią za okres od dnia rozpoczęcia współpracy przy prowadzeniu działalności do dnia jej zakończenia.
To oznacza, że nie trzeba ich regulować za czas pobytu kobiety w sanatorium. Wobec tego czytelnik powinien złożyć w maju formularz ZUS ZWUA, wyrejestrowując ją z ubezpieczeń społecznych i zdrowotnego. W pole „data ustania obowiązku ubezpieczeń” wpisuje pierwszy dzień, od którego współpraca nie będzie wykonywana. Zakładając, że ostatnim dniem współpracy będzie 9 maja, w polu tym podaje 10.05.2008. Gdy po powrocie z sanatorium żona ponownie będzie czytelnikowi pomagać, należy za nią złożyć druk ZUS ZUA, zgłaszając od 26 maja do ubezpieczeń społecznych i zdrowotnego.
Składki na ubezpieczenia społeczne za osobę współpracującą opłacamy od zadeklarowanej kwoty, nie niższej jednak niż 60 proc. przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia (1739,90 zł). Jeżeli więc współpraca trwałaby od 1 do 9 oraz od 26 do 31 maja, to składki na ubezpieczenia społeczne uiszczamy tylko za te dni. Minimalną podstawę 1739,90 zł dzielimy przez 31 dni maja i następnie mnożymy przez 15 (liczba dni współpracy), co daje 841,89 zł. Stanowi o tym art. 18 ust. 8 ustawy z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (tekst jedn. DzU z 2007 r. nr 11, poz. 74 ze zm.).