Równość wynagrodzeń i przejrzystość zasad ich ustalania to jedne z głównych zagadnień odnoszących się do współczesnego rynku pracy. Do kluczowych kwestii w tym obszarze należy problem luki płacowej, czyli różnic w pensjach pomiędzy kobietami i mężczyznami wykonującymi tę samą lub porównywalną pracę. Odpowiedzią na ten problem mają być nowe, przygotowane przez rząd regulacje, które nałożą na pracodawców dodatkowe obowiązki raportowe oraz wymuszą prowadzenie analiz porównawczych wynagrodzeń, w tym wartościowanie stanowisk, a także dostosowanie systemów wynagradzania do wymogów przejrzystości.

Nowa wersja projektu przepisów o równości płac

Kwestie te reguluje projekt ustawy o wzmocnieniu stosowania prawa do jednakowego wynagrodzenia mężczyzn i kobiet za jednakową pracę lub za pracę o jednakowej wartości. Rząd opublikował właśnie jego nową wersję. 

Co się zmieniło?

Eksperci zwracają uwagę, że projektodawcy skoncentrowali się raczej na doprecyzowaniu przepisów, aniżeli na ich fundamentalnej zmianie.

– Dookreślono, że cztery kryteria wskazane w definicji pracy jednakowej wartości są przy wartościowaniu stanowisk obowiązkowe, a inne kryteria i podkryteria fakultatywne – mówi prof. Jacek Męcina, doradca zarządu Konfederacji Lewiatan, przewodniczący zespołu problemowego ds. prawa pracy Rady Dialogu Społecznego.

Czytaj więcej:

Płace Równość płac. Rząd idzie na ustępstwa i daje firmom więcej czasu

Pro

Będą wyższe kary dla firm

Ale to nie wszystko.

Ekspert zwraca jednocześnie uwagę, że doprecyzowano też maksymalny termin na uzgodnienie ze związkami zawodowymi kryteriów i podkryteriów, które mają być brane pod uwagę w procesie wartościowania stanowisk. Ma on wynosić 30 dni.

Katarzyna Kamecka z Polskiego Towarzystwa Gospodarczego wskazuje z kolei, że dookreślono liczenie stanu zatrudnienia do celów raportowania luki płacowej.

– Zwiększono też górną granicę kary z 50 tys. do 60 tys. za niewywiązywanie się z nowych obowiązków, w tym np. brak raportowania czy wartościowania stanowisk – zaznacza.

Czytaj więcej:

Prawo pracy Reforma Państwowej Inspekcji Pracy. Firmy dostaną rok ochrony

Pro

Zdaniem prof. Jacka Męciny pozytywne jest przede wszystkim to, że wydłużono vacatio legis. Natomiast Katarzyna Kamecka zwraca uwagę, że pierwszy termin raportowania luki płacowej określono na 7 czerwca 2027 r.

– Żeby to było możliwe, proces legislacyjny powinien się zakończyć odpowiednio wcześniej. Najlepiej jakoś niedługo. Więc nie wiem, czy ten termin raportowania nie powinien zostać jeszcze wydłużony – ocenia.

Jak wskazuje prof. Męcina, na ostateczną ocenę zmienionych regulacji przyjdzie jeszcze czas, po przedstawieniu ich firmom. Podobnie uważa też Katarzyna Kamecka.

Etap legislacyjny: konsultacje