Po wydaniu przez organ odwoławczy decyzji ostatecznej czasem wychodzą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji (nieznane organowi odwoławczemu). Może się na przykład okazać, że podatnik odliczył VAT na podstawie tzw. fikcyjnych faktur.
Bywa, że nie chodzi o kwoty małe, lecz rzędu kilkuset tysięcy lub kilku milionów złotych zawyżonego odliczenia VAT. Trudno zatem się dziwić, że organy podatkowe starają się za wszelką cenę odzyskać dla budżetu państwa wyłudzony podatek.
Nowa decyzja
Zasadą jest, że w razie stwierdzenia istnienia przesłanek do wznowienia postępowania organ podatkowy, na podstawie art. 245 § 1 pkt 1 ordynacji podatkowej (dalej op), wydaje decyzję, w której uchyla w całości lub w części decyzję dotychczasową i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy lub umarza postępowanie w sprawie.
Gdyby więc zawyżenie kwoty podatku naliczonego stwierdził organ pierwszej instancji albo organ wyznaczony zgodnie z art. 244 § 2 op, sprawa zakończyłaby się uchyleniem decyzji dotychczasowej oraz wydaniem nowej decyzji określającej VAT w prawidłowej wysokości – wyższej niż w decyzji pierwotnej.
Jednak gdy wznowione postępowanie dotyczy decyzji organu odwoławczego, jego działania są ograniczone. Obowiązuje go bowiem określony w art. 234 op zakaz wydania decyzji na niekorzyść strony odwołującej się. Pomińmy wyjątek od tej reguły dotyczący decyzji rażąco naruszających prawo lub rażąco naruszających interes publiczny.