Byłoby to zaprzeczeniem zasady celowości i niezbędności oraz zasady praworządności i zasady zaufania obywateli do organów państwa i prawa.
Tak orzekł WSA we Wrocławiu 23 października 2007 r. (I SA/Wr 817/07).
Sprawa dotyczyła odmowy zwrotu kosztów egzekucyjnych. Organ podatkowy wydał tytuł wykonawczy obejmujący zaległe zobowiązanie w VAT za kwiecień 2003 r. Na jego podstawie doszło do zajęcia rachunku bankowego podatnika. W lipcu podatnik złożył wniosek o rozłożenie płatności na raty, który został pozytywnie rozpatrzony. We wrześniu nastąpiło uchylenie zajęcia rachunku bankowego, a postępowanie egzekucyjne zostało zawieszone. W październiku skarżąca wniosła o zwrot pobranych kosztów egzekucyjnych. Organy odmówiły jednak zwrotu, wskazując na art. 64 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (upea), który umożliwia im pobieranie opłat za dokonane czynności egzekucyjne. Ich zdaniem nie było przesłanek, które uzasadniałyby zwrot pobranej kwoty. Wniosek o rozłożenie na raty powoduje jedynie zawieszenie postępowania, ale nie odbiera wierzycielowi możliwości dochodzenia swoich należności.
Sąd stwierdził, że stanowisko organów podatkowych narusza ogólne zasady postępowania egzekucyjnego i administracyjnego. Art. 1 upea mówi, że ustawę tę stosuje się w wypadku uchylania się podatnika od wykonania zobowiązania, a art. 6 traktuje o obowiązkach wierzyciela w razie uchylania się od spełnienia świadczenia przez podatnika. Organy podatkowe powinny więc zbadać, czy podatnik się uchylał od wykonania zobowiązania. Zdaniem sądu wniosek o rozłożenie płatności na raty nie może być traktowany jako uchylanie się od świadczenia. Odmienne podejście byłoby zaprzeczeniem zasady celowości i niezbędności wyrażonej w art. 7 upea oraz zasad wyrażonych w art. 6 i 8 kodeksu postępowania administracyjnego w związku z art. 18 upea.
Olga Stepasiuk - Zespół Zarządzania Wiedzą Podatkową Deloitte