Skarbówka ma bat na nieuczciwych

Jutro zaczną obowiązywać zmienione przepisy ustawy o kontroli skarbowej. Najnowsza nowelizacja z 25 czerwca 2010 r. (DzU nr 127, poz. 858) daje inspektorom i pracownikom instrumenty potrzebne do walki z nieuczciwymi podatnikami, zwłaszcza z podmiotami gospodarczymi, które wyłudzają pieniądze z publicznej kasy.

Nowe regulacje mają przeciwdziałać głównie wyłudzeniom VAT w tzw. przestępstwach karuzelowych, czyli dokonywaniu fikcyjnych transakcji między podmiotami gospodarczymi w Polsce, a coraz częściej z udziałem firm mających siedzibę w kilku państwach Unii Europejskiej. Przepis chwalą doradcy podatkowi. Bo, jak twierdzą, pozwoli wreszcie skarbówce wyodrębnić w łańcuszku przedsiębiorstw uczestniczących w transakcji podmioty uczciwe, które bez własnej woli i wiedzy zostały w proceder wmanewrowane.

[srodtytul]Drżyjcie kombinujący podatnicy[/srodtytul]

Nieuczciwych podatników powinien zmartwić zmieniony art. 13b ustawy, który umożliwi skarbówce prowadzenie kontroli krzyżowych także u osób fizycznych dziś nieprowadzących działalności gospodarczej, jeśli się okaże, że nabywały lub sprzedawały towary albo usługi kontrolowanemu, kiedy same prowadziły działalność gospodarczą.

Znacząco zmieniła się także w tym przepisie definicja kontrahenta kontrolowanego (art. 13b ust. 2). Dzięki nowej inspektorzy i pracownicy urzędów kontroli skarbowej (uks) będą mogli sprawdzać nie tylko sprzedawcę i nabywcę towaru lub usługi, ale i wszystkie podmioty uczestniczące po drodze w tej transakcji (także firmy współpracujące z kontrahentami kontrolowanego). To bardzo ważne, gdy towar kilkakrotnie zmieniał właściciela.

Ważne jest także, że bez względu na miejsce siedziby tych firm ich sprawdzeniem zajmie się ten sam uks, który kontroluje podatnika (czyli według nowej terminologii: kontrolowanego) i zrobi to bez konieczności angażowania do pomocy prawnej innych urzędów kontroli skarbowej.

Nowe rozwiązania dotyczące kontroli krzyżowej chwali Alicja Sarna, doradca podatkowy w spółce MDDP. Jak twierdzi, regulacja ta umożliwi wyłapywanie ewentualnych nadużyć i wykrywanie przestępstw karuzelowych.

[wyimek]344 kontrole e-handlu zakończyły się w 2009 r. uks wydały 252 decyzje wymiarowe[/wyimek]

– Ten przepis pozwoli inspektorom kontroli skarbowej spojrzeć na transakcję całościowo, by ustalić, czy od samego początku była ona fikcyjna, czy może stała się taka dopiero na pewnym etapie – podkreśla Alicja Sarna w rozmowie z „Rz”.

Według niej nowa regulacja powinna także skrócić postępowania, ponieważ nie będzie konieczności wszczynania kontroli u wszystkich kontrahentów występujących w łańcuchu transakcji.

Pozytywnie przepis ten ocenia także Michał Goj, starszy menedżer w dziale postępowań podatkowych i sądowych Ernst & Young, choć, jak podkreśla, znacząco poszerza on kompetencje skarbówki. Zastrzega jednak, że wiele będzie zależeć od stosowania go w praktyce i od tego, czy nie będzie dochodziło do sytuacji zagrażających naruszeniem tajemnicy handlowej kontrahentów. Zaraz jednak dodaje:

– Wszystkie kraje UE starają się kontrolować łańcuch dostaw, więc nasze rozwiązania wpisują się w ten trend.

[srodtytul]W sieci bez tajemnic[/srodtytul]

Nowe przepisy będą sporym zaskoczeniem dla handlujących w Internecie. I to niekoniecznie miłym. Wreszcie dla skarbówki przestaną być anonimowi, a sama procedura dotarcia do nich (jako do konkretnej osoby czy firmy) zajmie urzędnikom mniej czasu i wysiłku. Odtąd wystarczy bowiem, że urząd zwróci się do instytucji finansowych o udostępnienie i przekazanie danych identyfikujących posiadacza rachunku bankowego. Będzie mógł to zrobić za każdym razem, gdy tylko zdobędzie uprawdopodobnione informacje o posługiwaniu się rachunkiem bankowym w celu prowadzenia niezgłoszonej do opodatkowania działalności gospodarczej czy uzyskiwania przychodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach lub pochodzących ze źródeł nieujawnionych. Zdobędzie taki wgląd także wtedy, gdy w grę będzie wchodziło uzyskiwanie niezadeklarowanych przychodów albo przychodów nieujawnionych w złożonych wcześniej deklaracjach.

Skarbówka będzie więc mogła szybko trafić na ślad zarówno osób fizycznych, które handlują w sieci na skalę pozwalającą sądzić, że działalność ta stanowi ich działalność zarobkową, choć nie zarejestrowały się jako osoby prowadzące działalność gospodarczą, jak i przedsiębiorców, którzy wprawdzie działają legalnie, ale część swojej produkcji (towarów) sprzedają w sieci bez opodatkowania.

By uchylić się od płacenia podatków, handlujący w Internecie często ukrywają lub podają nieprawdziwe dane identyfikujące. W efekcie skarbówka posiada wyłącznie numer konta w banku, adres IP, nazwę domeny internetowej lub ogłoszenie czy reklamę dotyczące oferowanych w Internecie produktów. To jednak się zmieni. Nowe prawo pozwala poznać tożsamość handlującego, zanim urząd zdecyduje o ewentualnym wszczęciu postępowania podatkowego czy kontrolnego.

Anonimowe przestaną być także osoby i firmy, które kryją się za ogłoszeniami i reklamami w mediach. Na żądanie skarbówki wydawcy i redaktorzy dzienników i czasopism, nadawcy programów radiowych i telewizyjnych oraz usługodawcy świadczący usługi drogą elektroniczną będą musieli ujawnić dane pozwalające na identyfikację ogłoszeniodawcy lub reklamodawcy.

O tym, jak potrzebnym instrumentem w walce z nieuczciwymi podatnikami będą nowe przepisy, niech świadczy fakt, że z każdym miesiącem rośnie przestępczość internetowa. Z danych Ministerstwa Finansów dla „Rzeczpospolitej” wynika, że w 2009 r. wśród wszystkich skontrolowanych handlujących w sieci inspektorzy ujawnili 152 osoby, które prowadziły niezarejestrowaną działalność gospodarczą. W I kwartale 2010 r. wykryły 25 takich osób.

[srodtytul]Nie dla wszystkich nowe zasady[/srodtytul]

Ale uwaga! Zgodnie z art. 9 ust. 1 nowelizacji postępowania kontrolne wszczęte i niezakończone przez organy kontroli skarbowej przed dniem jej wejścia w życie (tj. do 30 lipca 2010 r.) mają być prowadzone według dotychczasowych przepisów.

W praktyce oznacza to, że kontrole osób lub firm podejrzewanych np. o posługiwanie się fikcyjnymi fakturami VAT (tj. dokumentującymi nieistniejące transakcje kupna-sprzedaży) będą prowadzone według dotychczasowych zasad. Nie będzie więc mogła być do tych spraw stosowana zmieniona (rozszerzona) definicja kontrahenta.

[i]masz pytanie, wyślij e-mail do autorki

[mail=g.lesniak@rp.pl]g.lesniak@rp.pl[/mail][/i]

[b][link=http://www.rp.pl/artykul/307546,538777.html]Co się zmieniło w kontroli skarbowej? Posłuchaj rozmowy:[/link][/b]