Absolwenta przed trzydziestką na praktyki przyjmiemy na trzy miesiące

Wszystko to za sprawą wchodzącej w życie [link=http://www.rp.pl/aktyprawne/akty/akt.spr;jsessionid=2B352A3E70A1C987F44428F2F04162A7?id=321141]ustawy z 17 lipca 2009 r. o praktykach absolwenckich (DzU nr 127, poz. 1052[/link]). [b]Regulacja ta obowiązywać będzie od 28 sierpnia br.

Ustawa określa zasady przyjmowania na staż absolwentów szkół ponadgimnazjalnych i uczelni.[/b]

Praktyki absolwenckie mają być alternatywą dla instytucji stażu przewidzianego w [link=http://www.rp.pl/aktyprawne/akty/akt.spr;jsessionid=1D1340A65F16B559078C0AD66E10C0BE?id=269029]ustawie z 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (tekst jedn. DzU z 2008 r. nr 69, poz. 415, ze zm.).[/link]

Z założenia ustawa ma polepszyć obecną sytuację młodych ludzi na rynku pracy. [b]Praktyka ma bowiem na celu ułatwienie absolwentom uzyskiwania doświadczenia i nabywania umiejętności praktycznych[/b] niezbędnych do wykonywania pracy.

[srodtytul]Zlecenie bez składek[/srodtytul]

Najczęstszą praktyką stosowaną do tej pory przez pracodawców było zatrudnianie młodzieży lub studentów na umowę-zlecenie. Od takich kontraktów pracodawcy nie opłacali składek na ubezpieczenie społeczne. Takie ułatwienie jest możliwe, ale tylko w stosunku do uczniów gimnazjów, szkół ponadgimnazjalnych, szkół ponadpodstawowych czy studentów, którzy nie ukończyli 26. roku życia.

Już za kilka dni praktykantem będzie mogła się stać osoba, która ukończyła co najmniej gimnazjum i w dniu rozpoczęcia praktyki nie przekroczyła 30. roku życia. Tak wynika z art. 2 ust. 1 ustawy. Na równi z nią traktuje się absolwenta posiadającego świadectwo ukończenia szkoły za granicą uznane za równorzędne świadectwu ukończenia polskiego gimnazjum. Za takie osoby nie trzeba będzie opłacać składek na ubezpieczenia społeczne.

[srodtytul]Historia zawodowa[/srodtytul]

[b]Czy to, że dana osoba, np. w trakcie nauki latem, pracowała na umowę o pracę na czas określony albo wykonania określonej pracy, wykluczy szanse na praktyki?[/b] – pyta przedsiębiorca zamierzający od września przyjąć do jednego ze swoich działów tegorocznego absolwenta uczelni ekonomicznej.

[b]Nie.[/b] Na przeszkodzie zawarciu umowy nie będzie stał fakt wcześniejszego zatrudnienia absolwenta na podstawie umowy o pracę. Dlaczego? Główny cel stosowania przepisów ustawy to ułatwienie zdobycia doświadczenia zawodowego młodym ludziom.

Obowiązujące przepisy, w tym ustawa o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, regulują sytuację absolwentów, którzy uzyskali status bezrobotnego. Jednakże [b]rozwiązania te nie do końca sprawdzają się w praktyce[/b]. A to dlatego, że nie obejmują wszystkich zainteresowanych. Kłopotliwa i zbyt sformalizowana okazała się konieczność pośrednictwa urzędów pracy pomiędzy pracodawcami a absolwentami.

Obecnie praktyka jest możliwa nie tylko na podstawie umowy cywilnoprawnej, ale i na podstawie umowy o pracę np. na okres próbny lub umowy terminowej. Dla pracodawcy wybierającego angaż oznacza to wiele niezbędnych obowiązków i formalności. To on musi bowiem opłacić badania lekarskie czy spełnić szereg obowiązków ewidencyjnych związanych z ubezpieczeniem społecznym i zdrowotnym oraz ponosi koszty z tym związane.

Te obowiązki w połączeniu z koniecznością stosowania wszystkich regulacji wynikających z prawa pracy powodują, że w ostateczności przedsiębiorcy nie decydują się na taką formę zatrudnienia.

[srodtytul]Co w umowie...[/srodtytul]

Zgodnie z art. 5 ustawy zdobywanie doświadczenia przez absolwenta odbywa się na podstawie pisemnej umowy o praktykę absolwencką. Jej strony to oczywiście praktykant oraz podmiot przyjmujący na praktykę.

Co trzeba w takiej umowie zapisać? Zgodnie z ustawą powinna ona określać w szczególności rodzaj pracy, w ramach której praktykant ma uzyskiwać doświadczenie i nabywać umiejętności praktyczne.

Ponadto ma się tam znaleźć okres odbywania praktyki oraz tygodniowy wymiar czasu pracy w jej ramach. [b]Jeśli praktyka ma być odpłatna, to w umowie musi się znaleźć wysokość świadczenia pieniężnego. Tu uwaga – jego wysokość nie będzie mogła przekraczać dwukrotnej wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę. [/b]Zatem jeszcze w 2009 r. jest to kwota 2552 zł (1276 zł x 2). Praktyka może się odbywać również nieodpłatnie.

A co jeśli przedsiębiorca chciałby płacić więcej? – pyta czytelnik. Jeżeli podmiot przyjmujący na praktyki będzie widział potrzebę wyższego wynagradzania osoby, z którą zawarto umowę o praktykę absolwencką, będzie zmuszony do zmiany łączącego strony stosunku prawnego.

Umowa o praktyki absolwenckie nie jest rodzajem umowy o pracę. Została bowiem skonstruowana jako szczególny typ umowy zawieranej pomiędzy absolwentem a podmiotem przyjmującym na praktykę. Poprzez [b]wyraźne określenie, że do praktyki absolwenckiej nie będą miały zastosowania przepisy prawa pracy – z niezbędnymi wyjątkami[/b] – strony uzyskują elastyczną i odformalizowaną możliwość ułożenia wzajemnych stosunków.

Do praktyki nie będą miały bowiem zastosowania przepisy prawa pracy, z wyjątkiem art. 18[sup]3a[/sup] –18[sup]3e[/sup] k.p. dotyczące zasady niedyskryminacji. W tym przypadku będzie oznaczała nakaz równego traktowania w zatrudnieniu oraz zakaz dyskryminacji z uwagi na podstawę zatrudnienia.

Zastosowanie będą też miały art. 129 § 1 i art. 131 § 1 k.p. określające dobową i tygodniową normę czasu pracy. Do praktykanta stosuje się zatem rozkład czasu pracy obowiązujący u danego pracodawcy. Firma może się umówić z absolwentem, że będzie przychodził na praktyki np. na cztery godziny dziennie.

Praktykanta dotyczyć będzie też art. 132 § 1 i art. 133 § 1 k.p. określające dobowy i tygodniowy odpoczynek oraz art. 134 k.p. Ten ostatni przepis oznacza, że jeżeli praktykant pracuje dłużej niż sześć godzin dziennie, to ma prawo do 15-minutowej przerwy. Z kolei praktykanci, którzy nie ukończyli 18. roku życia, a zatem młodociani, nie będą zatrudniani w porze nocnej zgodnie z art. 151[sup]7 [/sup]k.p.

[srodtytul]... i ile ona trwa [/srodtytul]

Umowa o praktykę absolwencką będzie mogła być zawarta na okres nie dłuższy niż trzy miesiące. Natomiast zawarcie kolejnej umowy pomiędzy praktykantem a tym samym podmiotem przyjmującym na praktykę będzie możliwe tylko na czas, który łącznie nie przekroczy trzech miesięcy.

Czy w przypadku gdy na pierwszą umowę zatrudnimy osobę, która za kwartał skończy 30 lat, czy mogę potem zawrzeć z nią drugą umowę w ciągu kolejnych trzech miesięcy, mimo że już skończyła 30 lat? – pyta kadrowa. Biorąc pod uwagę cel ustawy, odpowiedź jest przecząca. Ma ona bowiem dać szansę znalezienia stałego zatrudnienia młodym osobom, które są wykształcone, a nie ukończyły 30. roku życia. Sytuacja opisana w pytaniu stwarzać może fikcję odbywania praktyki i powodować, że instytucja ta nie spełni swojej funkcji.

[ramka][b]Ważne [/b]

Ustawa o praktykach absolwenckich jest skierowana do szerokiego kręgu pracodawców: osób fizycznych, osób prawnych oraz jednostek organizacyjnych nieposiadających osobowości prawnej.[/ramka]