Zamówienia publiczne: Jak prawo będzie chroniło podwykonawców

Toczą się prace nad zmianą prawa zamówień publicznych mającą dać podwykonawcom gwarancję, że otrzymają wynagrodzenie. Trwają konsultacje społeczne i uzgodnienia międzyresortowe. Pod wpływem dotychczasowych uwag Urząd Zamówień Publicznych zmienił część swoich propozycji.

Ważna definicja

UZP postanowił zdefiniować w ustawie, co to jest umowa o podwykonawstwo. W pierwszej wersji projektu, która została przedstawiona w czerwcu, proponował, by była to pisemna umowa o charakterze odpłatnym zawierana w celu wykonania zamówienia między wybranym przez zamawiającego wykonawcą a co najmniej jednym innym podwykonawcą. W kolejnej wersji projektu doprecyzowuje, że w wypadku robót budowlanych definicja dotyczy także umów między dalszymi podwykonawcami.

Właśnie w takiej sytuacji – gdy umowa dotyczy robót budowlanych – wykonawca będzie musiał przedstawić projekt umowy z podwykonawcami zamawiającemu. UZP wprowadza też mechanizm, dzięki któremu zamawiający będzie mógł uzależnić wypłatę kolejnych zaliczek wykonawcy od tego, czy rozliczył się z podwykonawcą.

Zmiany krytycznie ocenia organizacja Pracodawcy RP.

– A co będzie wówczas, gdy podwykonawca nie wywiąże się należycie z umowy i zaistnieją podstawy do wstrzymania mu wynagrodzenia? – pyta Anna Woźnica, ekspert Pracodawców RP.

Według tej organizacji rozwiązanie poddające większej kontroli umowy nie rozwiązuje problemu. Jej zdaniem trudności z opłaceniem podwykonawców, które wystąpiły przy budowie autostrad, wynikały raczej z tego, że zbyt duży nacisk w zamówieniach położony jest na cenę, a nie na inne kryteria. A sama instytucja zaliczek i waloryzacji stosowana jest zbyt rzadko, co nie wpływa dobrze na płynność finansową wykonawców.

Firmy w teczkach

Uwagi do propozycji zgłosił też Polski Kongres Drogowy.

– Sama ustawa jest potrzebna, popieramy m.in. przepis dający zamawiającemu możliwość zastrzeżenia, że część zamówienia wykonawca musi zrealizować osobiście. Pomoże to w wyeliminowaniu tzw. firm w teczkach, które w całości opierają się na cudzym potencjale – mówi Tomasz Orłowski z PKD.

Wskazuje jednak, że jego organizacja jest krytyczna wobec przepisu dającego zamawiającemu możliwość żądania od wykonawcy nazw firm, które zamierza zatrudnić jako podwykonawców. – Kolejny przepis zakłada, że to wskazanie nie będzie wiążące, bo będzie można zmienić podwykonawcę i zakres zleconych mu zadań. Jest to więc niepotrzebne obciążenie biurokratyczne – ocenia.

Z kolei z zadowoleniem proponowane zmiany przyjmuje NSZZ „Solidarność". Jak pisze w opinii, zmiany zaproponowane w projekcie „zmierzają we właściwym kierunku, wzmacniając pewność obrotu gospodarczego oraz likwidację patologii polegającej na niepłaceniu podwykonawcom robót publicznych".

masz pytanie, wyślij e-mail do autorki k.borowska@rp.pl