Pracodawca, chcąc skutecznie dochodzić od pracownika odszkodowania za szkodę powstałą w powierzonym mu mieniu, musi wykazać jej wielkość. W tym celu musi przeprowadzić inwentaryzację tego mienia. Pracownik odpowiedzialny materialnie powinien być przy tym obecny. W razie niemożności wzięcia udziału w inwentaryzacji z powodu choroby lub z innej ważnej przyczyny pracownik ponoszący wspólną odpowiedzialność materialną może wskazać na piśmie inną osobę, która za zgodą pracodawcy weźmie za niego udział w inwentaryzacji. Jeżeli jednak podwładny nie bierze udziału w inwentaryzacji ani też nie wskaże innej osoby, pracodawca może sam przeprowadzić inwentaryzację przez komisję złożoną co najmniej z trzech osób. Istotne jest także, że pracownikowi ponoszącemu wspólną odpowiedzialność materialną, którego stosunek pracy ustał, należy umożliwić udział w inwentaryzacji. Pracownik ten może również wskazać na piśmie inną osobę, która za zgodą pracodawcy weźmie za niego udział w inwentaryzacji (§ 22 – 23 [link=http://www.rp.pl/aktyprawne/akty/akt.spr;jsessionid=72D670C6DE7F586D6B136C83CFF7F551?id=71064]rozporządzenia Rady Ministrów z 4 października 1974 r. w sprawie wspólnej odpowiedzialności za powierzone mienie[/link]).
[srodtytul]Wyroki sądów[/srodtytul]
[b]Na istotną rolę tej inwentaryzacji wskazuje też orzecznictwo sądowe. Warto tu zwrócić uwagę na wyrok Sądu Apelacyjnego w Warszawie z 9 lutego 2005 r. (III APa 104/04)[/b], w którym stwierdzono, że przeprowadzanie inwentaryzacji pod nieobecność pracownika, któremu powierzono mienie z obowiązkiem zwrotu lub wyliczenia się, a którego nie zawiadomiono o terminie inwentaryzacji, i przeprowadzenie spisu towarów z karty osobistej pracownika czy dokumentacji magazynowej, a nie spisu z natury w sensie fizycznym, skutkuje uznaniem takiej inwentaryzacji za nieprawidłową i niemogącą powodować odpowiedzialności materialnej pracownika na podstawie art. 124 § 1 k.p.
[b]Na istotną rolę prawidłowej inwentaryzacji wskazywał również Sąd Apelacyjny w Warszawie w wyroku z 19 czerwca 2002 r. (III APa 206/01), stwierdzając[/b], że niewłaściwa metoda ustalania ilości opału w magazynie paliw, uniemożliwiająca ustalenie faktycznej ilości tego opału w momencie powierzenia pracownikowi odpowiedzialności materialnej za ten magazyn, i brak rzetelnej inwentaryzacji zdawczo-odbiorczej stanowią podstawę do uwolnienia się przez pracownika od odpowiedzialności za stwierdzony niedobór.
[srodtytul]Zasady ogólne[/srodtytul]
Trzeba jednak podkreślić, że nawet nieprawidłowe powierzenie mienia lub jego inwentaryzacja nie zwalniają całkowicie pracownika od odpowiedzialności za wyrządzoną szkodę. Mogą mieć bowiem do niego zastosowanie ogólne zasady dotyczące odpowiedzialności materialnej pracowników (art. 114 – 122 k.p.). Przy czym wykazanie przez pracodawcę szkody może tu nastąpić za pomocą wszelkich środków dowodowych przewidzianych w przepisach prawa procesowego.
