Skutki późniejszego uznania zdarzenia za wypadek

[b]W listopadzie br. wypłacono wynagrodzenie chorobowe wraz z zasiłkiem chorobowym 80 proc. W grudniu okazało się, że był to wypadek przy pracy, za który przysługuje zasiłek chorobowy z ubezpieczenia wypadkowego.

W raporcie ZUS RSA za listopad widnieje kod 331 – 1500 zł, i kod 313 – 200 zł. W raporcie korygującym ZUS RSA za listopad wpisano kod 314 – 1700 zł.

Z kolei w raporcie ZUS RCA za listopad są podstawy: emerytalna i rentowe 2500 zł, chorobowa i wypadkowa 2500 zł, zdrowotna 4000 zł.

Czy w korekcie raportu RCA za listopad trzeba zmniejszyć podstawę zdrowotnego do 2500 zł, obniżając ją o wynagrodzenie chorobowe, które było początkowo wypłacone, czy też w grudniu, kiedy było wypłacone wyrównanie do zasiłku chorobowego z ubezpieczenia wypadkowego?[/b] – pyta czytelnik.

W miesięcznym, imiennym raporcie korygującym ZUS RCA za listopad powinna być wpisana podstawa wymiaru składki zdrowotnej pomniejszona o kwotę wynagrodzenia chorobowego.

Zamiast tego wynagrodzenia pracownikowi przysługiwał bowiem zasiłek z ubezpieczenia wypadkowego, który tej składce nie podlega. Stąd, w wyniku korekty, powstanie nadpłata na koncie ubezpieczenia zdrowotnego.

[srodtytul]100 proc. podstawy[/srodtytul]

Co do zasady za czas niezdolności do pracy spowodowanej chorobą pracownikowi przysługuje 80-proc. wynagrodzenie chorobowe łącznie przez 33 (lub 14 dla osób, które ukończyły 50 lat) dni w roku kalendarzowym. Po przekroczeniu tych progów, począwszy od 34 (15) dnia choroby, należy się zasiłek chorobowy z ubezpieczenia chorobowego, który też generalnie stanowi 80 proc. podstawy wymiaru.

Co innego, jeśli przyczyną złego stanu zdrowia i niemożności świadczenia pracy był wypadek przy pracy. Wówczas poszkodowanemu należy się zasiłek chorobowy, ale z ubezpieczenia wypadkowego i na zasadach zawartych w [link=http://www.rp.pl/aktyprawne/akty/akt.spr;jsessionid=B80654725EB672A1D4B5BB89D9F48715?id=327997]ustawie z 30 października 2002 r. o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych (DzU z 2009 r. nr 167, poz. 1322 ze zm.[/link]; dalej ustawa wypadkowa). Jest to 100 proc. podstawy wymiaru.

Zasiłek przysługuje od pierwszego dnia niezdolności do pracy spowodowanej wypadkiem przy pracy (lub chorobą zawodową). Oznacza to, że np. pracownik, który jest w tzw. okresie wyczekiwania, też go otrzyma, bez względu na okres podlegania ubezpieczeniu.

Dostanie go także wtedy, gdy nie przekroczył jeszcze limitu 33 dni choroby finansowanej przez pracodawcę. Nie może natomiast na niego liczyć pracownik, który za okresy choroby powstałej na skutek wypadku przy pracy lub choroby zawodowej zachowuje prawo do wynagrodzenia na podstawie odrębnych przepisów.

Wypłata zasiłku następuje na podstawie zaświadczenia lekarskiego ZUS ZLA i protokołu powypadkowego. Pracodawca, który nie jest płatnikiem zasiłków, przekazuje do ZUS tę dokumentację razem z zaświadczeniem płatnika ZUS Z-3 o składnikach wynagrodzenia stanowiących podstawę wymiaru zasiłku.

[srodtytul]Popraw błędy[/srodtytul]

Zdarza się, że zanim protokół powypadkowy zostanie zatwierdzony, a tym samym zdarzenie zakwalifikowane jako wypadek przy pracy, pracodawca wypłaci już pracownikowi wynagrodzenie chorobowe lub zasiłek z ubezpieczenia chorobowego w wysokości 80 proc. I słusznie, bo bez tego dokumentu nie ma podstawy do wypłaty 100 proc.

Jeśli raporty RCA, RSA wraz z deklaracją poszły już do ZUS, a potem uznano wypadek przy pracy, nie pozostaje nic innego, niż skorygować dokumenty rozliczeniowe za miesiąc absencji opłaconej błędnym świadczeniem.

W raporcie ZUS RSA korygującym za chorego pracownika należy zamienić kod świadczenia i przerwy z 331 (wynagrodzenie za czas niezdolności do pracy z powodu choroby, finansowane ze środków pracodawcy) i 313 (zasiłek chorobowy z ubezpieczenia chorobowego) na 314 (zasiłek chorobowy z ubezpieczenia wypadkowego).

W raporcie ZUS RCA korygującym trzeba natomiast poprawić podstawę wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne i kwotę składki. Wynagrodzenie chorobowe podlega bowiem składce zdrowotnej, a zasiłki nie.

Wynika to z art. 81 ust. 5 [link=http://www.rp.pl/aktyprawne/akty/akt.spr;jsessionid=A136D84B1064000A0584EBE40D1612B5?id=282315]ustawy z 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (DzU z 2008 r. nr 164, poz. 1027 ze zm.)[/link]. Zatem to co pracownikowi wypłaciliśmy, zaliczamy na poczet zasiłku z tytułu wypadku przy pracy, pamiętając jednak, że jesteśmy mu winni wyrównanie do 100 proc. podstawy wymiaru.

Jeśli wypłacimy je w kolejnym miesiącu, do raportu ZUS RCA dokładamy jeszcze ZUS RSA z kwotą dopłaty do zasiłku. Kod tego świadczenia to 318 (wyrównanie do zasiłku chorobowego z ubezpieczenia wypadkowego). Powinniśmy tam również wpisać okres, za który przysługuje wyrównanie.

[srodtytul]Oddaj zdrowotną[/srodtytul]

Korekta dokumentów do ZUS przyniesie nadpłatę w składce zdrowotnej, która, jak już wspomniałam, wynika z obniżenia podstawy o wynagrodzenie chorobowe. Nadpłata zostanie zaliczona na poczet bieżących zobowiązań składkowych płatnika. Pracodawca ma z kolei obowiązek zwrócić pracownikowi nadpłaconą kwotę składki zdrowotnej, którą wcześniej potrącił z jego dochodu.

Jeśli chodzi o podatek dochodowy, to wystąpi tu niedopłata zaliczki. A to z tego powodu, że wynagrodzenie chorobowe stanowi przychód ze stosunku pracy i w związku z tym zastosowanie miały zryczałtowane pracownicze koszty uzyskania przychodów.

Zaliczka na podatek od wynagrodzenia chorobowego została więc obliczona od dochodu, tj. z uwzględnieniem kosztów uzysku, a sama kwota zaliczki pomniejszona o składkę zdrowotną (7,75 proc. podstawy jej wymiaru). Zasiłki natomiast są przychodami z tzw. innych źródeł i żadnych kosztów uzysku ani zdrowotnej się tu nie potrąca.

Po zwrocie pracownikowi nadpłaty składki zdrowotnej pracownik jako podatnik będzie musiał w swoim zeznaniu rocznym doliczyć do podatku dochodowego otrzymaną od pracodawcy składkę zdrowotną, w wysokości wcześniej odliczonej (7,75 proc.).

Tak przewiduje art. 45 ust. 3a pkt 1 [link=http://www.rp.pl/aktyprawne/akty/akt.spr?n=1&id=346580]ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (DzU z 2010 r. nr 51, poz. 307 ze zm.)[/link]. W ten sposób zobowiązanie wobec fiskusa zostanie uregulowane.

[b]Rada dla czytelniczki[/b]

Aby wykonać działania liczbowe dla przypadku opisanego przez czytelniczkę, zakładamy, że:

- wypadek pracownika miał miejsce w listopadzie br.,

- zanim sporządzono protokół powypadkowy, pracodawca naliczył w listopadzie pracownikowi wynagrodzenie chorobowe za osiem dni zwolnienia lekarskiego w wysokości 644,32 zł oraz zasiłek chorobowy 80 proc. za trzy dni 241,62 zł,

- wynagrodzenie za przepracowaną część miesiąca to 2216,63 zł,

- podwładny złożył PIT-2 (korzysta z ulgi podatkowej) i ma podstawowe koszty uzyskania przychodu.

W raporcie ZUS RSA za listopad pracodawca wykazał wynagrodzenie chorobowe 644,32 zł z kodem 331 oraz zasiłek chorobowy 241,62 zł z kodem 313.