Takie wyjaśnienie zawarł Sąd Najwyższy w uchwale z 28 lutego 2008 r. (III CZP 150/07). Chodzi o należności z tytułu składek w rozumieniu art. 24 ust. 2 ustawy z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych. W myśl tego przepisu składki oraz odsetki za zwłokę, koszty egzekucyjne, koszty upomnienia i dodatkowa opłata, zwane należnościami z tytułu składek nieopłacone w terminie, są ściągane według przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji lub egzekucji sądowej. Kolejność spłaty długów z sumy uzyskanej przez komornika określa – dzieląc je na dziesięć kategorii – art. 1025 § 1 kodeksu postępowania cywilnego.
Taka kategoryzacja ma dla wierzycieli zasadnicze znacznie. Decyduje o szansach odzyskania należności, jeśli kwota uzyskana przez komornika nie starcza na spłacenie wszystkich poszkodowanych. Zasada bowiem zapisana na taki wypadek w art. 1026
1
k.p.c. jest taka, że należności zaliczane w art. 1025 k.p.c. do kategorii czwartej, piątej i ósmej są spłacane w kolejności odpowiadającej przysługującemu im pierwszeństwu, a inne – stosunkowo do wysokości każdej z nich.
Wątpliwość prawna wyjaśniona w tej uchwale SN powstała na tle sprawy egzekucyjnej wszczętej przez wierzyciela spółki z o.o. Petra Polska. Komornik uzyskał ze sprzedaży nieruchomości 342 tys. zł. Sąd zatwierdził sporządzony przez niego plan podziału tej sumy, w którym niezapłacone przez spółkę składki na ubezpieczenia społeczne jej pracowników komornik umieścił w kategorii siódmej, wskazanej w art. 1025 § 1 pkt 7 k.p.c. Natomiast należności tego wierzyciela jako zaliczone do należności wierzycieli, którzy prowadzili egzekucję, umieścił – stosownie do art. 1025 § 1 pkt 9 k.p.c. – na pozycji dziewiątej.
