Oszczędności w firmie uzasadniają reorganizację i redukcję etatu

Sąd I instancji uznał zmiany organizacyjne i likwidację stanowiska pracy za rzeczywiste. Kształtowanie struktury zatrudnienia w pozwanym OPS było swobodne i nie wymuszało zaangażowania powódki. Na tej podstawie sąd rejonowy oddalił jej żądanie, a ta odwołała się do sądu okręgowego, który podzielił stanowisko SR. SO uznał, że przyczyna wymówienia była prawdziwa. W jego ocenie faktycznie doszło do zmian organizacyjnych połączonych z likwidacją stanowiska. Ponadto orzekł, że poza kontrolą sądu jest zasadność przeprowadzonej restrukturyzacji, jak i dobór środków i metod, za pomocą których pracodawca zamierza poprawić wynik finansowy. Nadmienił też, że OPS nie mógł zaproponować powódce innej pracy, skoro nie miała wymaganych uprawnień. Poza tym kontrole przeprowadzone przez PIP i wojewodę nie wykazały żadnych nieprawidłowości w przydzieleniu pracownikom socjalnym zadań z zakresu świadczeń rodzinnych.

Powódka wniosła skargę kasacyjną od tego wyroku. Sąd Najwyższy uznał ją za nieuzasadnioną. W jego ocenie wymaganie istnienia odrębnej komórki nastawionej na realizację świadczeń rodzinnych dotyczy tylko zadań, a nie odrębnego zatrudnienia pracowników do ich wykonania. SN stwierdził, że likwidacja stanowiska podinspektora do spraw świadczeń rodzinnych i funduszu alimentacyjnego, które zajmowała powódka, nie może być uznana za przyczynę pozorną, gdyż powierzone jej zadania rozdzielono między innych pracowników.

SN dodał też, że pracodawca ma prawo do tego, aby w celu bardziej racjonalnego funkcjonowania zakładu i zmniejszania kosztów jego działalności zredukować stan załogi i inaczej rozłożyć jej pracę. W takiej sytuacji likwidacja stanowiska w żadnym wypadku nie jest pozorna.

Paweł Tokarski, radca prawny, Kancelaria Prawna Piszcz, Norek i Wspólnicy

W tym wyroku Sąd Najwyższy potwierdził przyjętą już linię orzecznictwa. Dopuszczalne jest zlikwidowanie stanowiska pracy i dokonanie w zakładzie innego rozkładu zadań, aby zmniejszyć koszty jego działalności. Jeżeli zatem pracodawca nie zatrudnia innego pracownika, który wykonuje tożsame czynności co wcześniej zwalniany, nie mamy do czynienia z pozornością likwidacji stanowiska pracy. Będzie tak jedynie wtedy, gdy stanowisko wprawdzie likwiduje się, ale w jego miejsce tworzy się inne, choćby o innej nazwie, które w istotnych elementach nie różni się od usuniętego. W takiej sytuacji warunki pracy i płacy zatrudnionego formalnie na nowym stanowisku nie różnią się w istotnych elementach od treści stosunku pracy osoby zatrudnionej na stanowisku zlikwidowanym.

W opisywanej sprawie nie miało to miejsca, gdyż nikt nie został zatrudniony na miejsce powódki, a jej zadania powierzono innym pracownikom, aby zmniejszyć koszty funkcjonowania zakładu.

Przeciwne stanowisko uniemożliwiałoby pracodawcy przeprowadzenie jakichkolwiek zmian po to, aby zmniejszyć koszty działalności lub aby jeszcze efektywniej realizować zadania. Pracodawca musi mieć bowiem swobodę w doborze środków i metod, za pomocą których zamierza poprawić swój wynik finansowy.