Stres przeszkadza w pracy i dużo kosztuje przedsiębiorców

Dziś na ręce ministra pracy i polityki społecznej trafią rekomendacje dotyczące zapobiegania i przeciwdziałania stresowi w pracy. Przewidują zmiany w zasadach szkolenia pracowników i oceny ryzyka zawodowego na poszczególnych stanowiskach z uwzględnieniem stresu.

– To nasz ogromny sukces – mówi Sławomir Adamczyk, koordynator negocjacji, ekspert NSZZ „Solidarność".

Rekomendacje poza oczekiwanymi zmianami w przepisach przewidują także katalog dobrych praktyk dla przedsiębiorców, które bezkosztowo powinny znacząco poprawić warunki pracy.

Nowe procedury

Rekomendacje uzgodnione przez Pracodawców RP, PKPP Lewiatan i Związek Rzemiosła Polskiego, a ze strony związkowej przez centrale NSZZ „Solidarność", OPZZ i Forum Związków Zawodowych, dotyczą np. ustanowienia katalogu niepożądanych zachowań pracowników i przełożonych wobec siebie. Pracodawcy, którzy zdecydują się na przestrzeganie tych zaleceń, powinni stworzyć system przeciwdziałania stresowi i przemocy w miejscu pracy. Jednym z jego elementów powinna być możliwość składania skarg przez pracowników, które byłyby rozpatrywane przez specjalną komisję z zachowaniem poufności danych.

Ważne okazują się także jasne zasady nie tylko nagradzania, ale także karania pracowników. A także sprawny przepływ informacji na temat kondycji firmy pomiędzy jej kierownictwem a załogą.

Cena za nerwy

– Wbrew powszechnemu przekonaniu silny stres w miejscu pracy daje tylko krótkotrwały wzrost wydajności – mówi Dorota Żołnierczyk-Zreda z Zakładu Ergonomii Centralnego Instytutu Ochrony Pracy. – Zestresowany pracownik jest na dłuższą metę mniej wydajny, chodzi na zwolnienia i zmienia zatrudnienie. Stres powoduje ryzyko wypadku, co skutkuje kosztami dla pracodawcy – wyjaśnia.

Z danych ZUS wynika, że to właśnie zaburzenia psychiczne pracowników są najczęstszą przyczyną ich nieobecności w pracy. Schorzenia układu krążenia, urazy ortopedyczne znajdują się na dalszych miejscach.

Chociaż w Polsce nikt nie szacuje kosztów niepotrzebnego stresu w pracy (w Wielkiej Brytanii podaje się kwotę 6 mld funtów), łatwo obliczyć, że co roku może to kosztować przedsiębiorców setki milionów złotych. To oni przecież wypłacają wynagrodzenie chorobowe przez pierwsze 33 dni zwolnienia. Kwota zasiłków wypłaconych przez pracodawców i ZUS osobom na zwolnieniach lekarskich z powodu zaburzeń psychicznych co roku przekracza 2 mld zł. Do tego trzeba doliczyć nieobecności z powodu zwykłych infekcji, które łatwiej atakują pracowników osłabionych stresem.

– Trzeba pamiętać, że stres to subiektywne odczucie i każdy ma na niego inną tolerancję – dodaje Żołnierczyk-Zreda. – Gorzej z nim będą sobie radziły osoby młode, z niższym wykształceniem, pesymiści i osoby o większej wrażliwości.

– Stres powstaje głównie u osób, które zajmują stanowiska decyzyjne i niechętnie korzystają z urlopów wypoczynkowych. Często dopiero lekarz uświadamia im, że są przepracowane – mówi Marek Noścusz, prezes Ogólnopolskiego Stowarzyszenia Pracowników Służby BHP.

Opinia dla „Rz"

Witold Polkowski ekspert Pracodawców RP