Dodatkowa praca podczas urlopu wychowawczego a ZUS

Obowiązki dokumentacyjne za urlopowanego rodzica ciążą na płatniku wówczas, gdy pracownik nie ma innych tytułów do ubezpieczeń społecznych >patrz tabelka na str. 11.

Jeśli  korzystając z wychowawczego chciałby podreperować domowe finanse i podjąć się dodatkowej pracy rzutującej na jego status ubezpieczeniowy, to musi o tym fakcie poinformować swojego macierzystego pracodawcę.

Ma bowiem obowiązek informować swego szefa o każdej zmianie mającej wpływ na jego sytuację ubezpieczeniową. Powinien to zgłosić w ciągu siedmiu dni od dnia, w którym zaczął wykonywać dodatkowe zajęcie na wychowawczym. Dotyczy to zarówno pojawienia się innego tytułu do ubezpieczeń społecznych, jak i nabycia prawa do emerytury czy renty (z ZUS bądź z KRUS).

Przykład

Pani Hania będąc na urlopie rodzicielskim zdecydowała się skorzystać z intratnej propozycji złożonej jej przez byłego pracodawcę i podjęła z nim współpracę w ramach umowy-zlecenia.

Ponieważ zlecenie jest obowiązkowym tytułem do ubezpieczeń społecznych w zbiegu z urlopem wychowawczym, to pracownica musi o fakcie dorabiania poinformować obecnego pracodawcę w ciągu siedmiu dni od startu pracy na podstawie umowy cywilnej.

Gdyby pani Hania wykonywała dodatkową pracę na podstawie umowy o dzieło, to nie miałaby tego obowiązku. A to dlatego, że taki kontrakt nie stanowi tzw. samoistnego tytułu do ubezpieczeń społecznych.

Przykład

Pani Iwona przebywająca na urlopie wychowawczym poinformowała płatnika o tym, że od 1 września będzie pobierać wcześniejszą emeryturę nauczycielską. Pracownica od września nie podlega ani ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym, ani zdrowotnemu z tytułu urlopu rodzicielskiego z uwagi na pobieranie świadczenia emerytalnego. Dlatego też jej szef nie sporządzi za nią dokumentów rozliczeniowych z kodem tytułu 12 11 xx. Ale będzie musiał przekazywać raport ZUS RSA z kodem tytułu 01 10 xx, w którym wykaże przerwę w pracowniczych ubezpieczeniach związaną z urlopem wychowawczym (kod przerwy 121).

Przykład

Pani Agata od następnego dnia po zakończeniu urlopu macierzyńskiego (16 sierpnia 2012 r.), przebywa na urlopie wychowawczym. W sierpniu otrzymała zasiłek macierzyński za ten miesiąc. Pracownica wykonuje równocześnie działalność gospodarczą od stycznia 2012 r. Płatnik składek składając we wrześniu sierpniową dokumentację powinien przekazać do ZUS imienne raporty:

- RSA z kodem tytułu 01 10 xx i kodem świadczenia/przerwy 311 za okres 1–16 sierpnia, w którym wykaże kwotę wypłaconego zasiłku macierzyńskiego,

- RSA z kodem tytułu 01 10 xx i kodem świadczenia/przerwy 121 za okres od 17 do 31 sierpnia,

- RCA z kodem tytułu 12 40 xx – w którym obliczy składki na ubezpieczenia emerytalne i rentowe od podstawy wymiaru równej kwocie wypłaconego zasiłku macierzyńskiego.

Szef nie będzie sporządzał raportu RCA z kodem tytułu ubezpieczenia 12 11 xx, ponieważ pracownica nie podlega ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym z tytułu przebywania na urlopie wychowawczym, ma bowiem inny tytuł do ubezpieczeń (wykonywanie działalności gospodarczej).

Przykład

Pani Renata przebywała na urlopie wypoczynkowym od 1 do 7 sierpnia 2012 r. 8 sierpnia rozpoczęła roczny urlop wychowawczy. Zgodnie z informacją złożoną płatnikowi, od 20 do 24 sierpnia, wykonywała umowę-zlecenie.