Osoby, które m.in. mają bezpośredni kontakt z żywnością, muszą uzyskać określone w ustawie z 5 grudnia 2008 o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (DzU nr 234, poz. 1570 ze zm.) orzeczenie lekarskie do celów sanitarno-epidemiologicznych. Ma z niego wynikać brak przeciwwskazań do wykonywania prac, przy których istnieje możliwość przeniesienia zakażenia na inne osoby. Rodzaje tych prac określa rozporządzenie ministra zdrowia z 10 lipca 2006 w sprawie wykazu prac, przy wykonywaniu których istnieje możliwość przeniesienia zakażenia na inne osoby (DzU nr 133, poz. 939).
Badania do celów sanitarno-epidemiologicznych dzielą się na badania lekarskie i laboratoryjne. Oznacza to, że orzeczenie lekarza medycyny pracy wydawane jest na podstawie uzyskanych wcześniej przez pracownika wyników badań laboratoryjnych przeprowadzonych w stacji sanitarno-epidemiologicznej.
Lekarz na podstawie badania lekarskiego i wyników badań laboratoryjnych wydaje orzeczenie o braku przeciwwskazań bądź czasowym albo trwałym przeciwwskazaniu do wykonywania określonych rodzajów prac.
Badanie dla celów sanitarno-epidemiologicznych przeprowadza się obowiązkowo przed ponownym podjęciem pracy i każdorazowo po przebyciu zakażenia określonym czynnikiem chorobotwórczym.
Niezależnie więc od tego czy nowo zatrudniony pracownik ma ważne czasowo orzeczenie lekarskie o braku przeciwwskazań do wykonywania określonych rodzajów prac, pracodawca zobowiązany jest skierować pracownika na badanie dla celów sanitarno-epidemiologicznych. Z obowiązku tego nie zwalnia także okoliczność, że łączył ich w przeszłości stosunek pracy, a wciąż aktualne badania wykonywane były w związku z ówczesnym stosunkiem pracy.
Posiadanie przez pracownika wciąż ważnych badań laboratoryjnych może jednak znacznie przyśpieszyć wydanie orzeczenia lekarskiego. W takiej sytuacji lekarz medycyny pracy może bowiem wydać stosowne orzeczenie, opierając się na przeprowadzonym wywiadzie z pacjentem i aktualnym badaniu laboratoryjnym.
