[i][b]Odpowiada Katarzyna Dulewicz, partner w CMS Cameron McKenna Dariusz Greszta Spółka Komandytowa[/b][/i]
Pracownik może odmówić wykonania pracy wówczas, gdy polecenie pracodawcy jest sprzeczne z ustawą lub umową o pracę. Oceny tego, czy polecenie jest sprzeczne z prawem, pracownik dokonuje samodzielnie i zwykle nie stanowi to podłoża konfliktu. Przykładowo kobieta w ciąży może odmówić pracy w godzinach nadliczbowych.
Trudniejsze do oceny jest, czy wydane polecenie jest zgodne z zawartą umową o pracę. Pracownik może na przykład odmówić wykonania polecenia sprzecznego z zakresem jego obowiązków wynikających z treści umowy o pracę.
W szczególności może odmówić, gdy zadanie jest sprzeczne z jego kwalifikacjami lub poniżające. Warto pamiętać, iż zakres obowiązków pracownika może wynikać z umowy o pracę, ale też może być określony w odrębnym dokumencie lub wynikać z rodzaju zajmowanego stanowiska. Pracownik nie może odmówić wykonania polecenia przełożonego, uznając, że jest ono nieuzasadnione, błędne lub szkodliwe dla zakładu pracy. Krytyczny stosunek do poleceń pracodawcy nie zwalnia go z obowiązku ich wykonania.
W przypadku, gdy pracownik odmówi wykonania polecenia, pracodawca może nałożyć na niego karę upomnienia lub nagany za nieprzestrzeganie organizacji i porządku w pracy. Dodatkowo pracodawca może nałożyć karę pieniężną, ale tylko w przypadku, gdyby odmowa wykonania polecenia naruszała przepisy bezpieczeństwa i higieny pracy lub gdyby pracownik, który odmówił wykonania polecenia, oddalił się bez usprawiedliwienia z miejsca pracy.