Prawo do odliczenia podatku naliczonego wykazanego na fakturze zakupu samochodu przysługuje w 100 proc. w odniesieniu do aut innych niż osobowe, których dopuszczalna masa całkowita przekracza 3,5 tony, oraz pewnej grupy pojazdów bez względu na masę całkowitą. W odniesieniu do samochodów osobowych oraz innych pojazdów, których masa jest mniejsza niż 3,5 tony, odliczenie jest ograniczone do 60 proc. kwoty podatku wykazanego na fakturze otrzymanej przez podatnika i maksymalnie 6 tys. zł. Od zasady tej przewidziane są jednak wyjątki, a więc przypadki kiedy zakup pojazdu o masie poniżej 3,5 tony będzie uprawniał do odliczenia 100 proc. VAT wykazanego na fakturze zakupu.
Zgodnie z ustawą o VAT nie ma możliwości odliczenia VAT przy zakupie paliw do samochodów osobowych. Ograniczenie to ma zastosowanie do samochodów osobowych, co do których przysługuje limitowane odliczenie (a więc pojazdów o dopuszczalnej masie całkowitej do 3,5 tony, których zakup uprawnia do odliczenia 60 proc. VAT).
Na marginesie warto zaznaczyć, że wspomniane przepisy ustawy o VAT Komisja Europejska uznała za niezgodne z prawem wspólnotowym i wszczęła przeciwko Polsce postępowanie o naruszenie zobowiązań traktatowych. Zdaniem Komisji Polska powinna utrzymać tylko te ograniczenia w odliczeniu VAT, które obowiązywały w momencie przystąpienia do Unii Europejskiej. Skutkiem uznania przepisów ustawy o VAT za niezgodne z prawem UE może być konieczność usunięcia efektów naruszenia prawa wspólnotowego, co w praktyce może oznaczać, że podatnicy, którzy przy zakupie samochodów osobowych i paliwa napędowego do tych samochodów nie odliczyli VAT, będą uprawnieni do występowania z wnioskiem o stwierdzenie nadpłaty.
Podatnik, który zamierza nabyty samochód osobowy oddać w odpłatne używanie na podstawie umowy najmu, dzierżawy lub leasingu na okres nie krótszy niż sześć miesięcy, ma prawo do odliczenia całej kwoty podatku naliczonego zawartego w fakturach VAT dokumentujących nabycie i kupione paliwo do tego samochodu. Warto jednak pamiętać, że warunkiem pełnego odliczenia jest prowadzenie działalności gospodarczej w zakresie najmu, dzierżawy lub leasingu samochodów.
Jakie skutki w VAT będzie miała sprzedaż samochodu? Zgodnie z rozporządzeniem z 27 kwietnia 2004 r. zwalnia się od podatku sprzedaż używanych samochodów przez podatników, którym przy ich nabyciu przysługiwało prawo do odliczenia podatku naliczonego, o którym mowa w art. 86 ust. 3 i 5 ustawy o VAT (chodzi o odliczenie limitowane do wartości 60 proc. podatku wykazanego na fakturze, nie więcej niż 6 tys. zł). Dotyczy ono samochodów używanych, które spełniają warunki określone w art. 43 ust. 2 pkt 3 ustawy o VAT. Przepis ten mówi, że towarami używanymi są te, których okres używania przez podatnika dokonującego ich sprzedaży wyniósł co najmniej sześć miesięcy.
